Danıştay 7. Daire E.2021/3665 K.2023/4569

... Gümrük Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacı şirket adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi eki menşe şehadetnamesiyle ilgili Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğünün 2014/1 sayılı Genelgesi kapsamında başlatılan sonradan kontrol sürecinin 10 aylık süre içerisinde tamamlanamaması üzerine ithale konu eşyaların Amerika Birleşik Devletleri menşeli olduğundan bahisle ek olarak tahakkuk ettirilerek tahsil edilen dampinge karşı vergi ve katma değer vergisinin 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesine istinaden geri verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair karara vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, ithale konu eşyaya ait menşe belgesinin Birleşik Krallık idaresine teyit ettirildiği, eşyanın ABD menşeli olduğuna ilişkin somut tespitlerin bulunmadığının davalı idarece açıkça ifade edildiği, Birleşik Krallık menşeli olmadığı yönünde ihracatçı/üretici firma nezdinde herhangi bir incelemenin yapılmadığı, belgelerin gerçeği yansıtmadığına, geçersiz olduğuna ya da birbiriyle çeliştiğine dair davacı şirkete atfedilebilecek bir yükümlülük ve kusurun bulunmadığının anlaşılması karşısında, somut bir tespit olmadan eşyanın ABD menşeli olduğunun kabulü suretiyle tesis edilen işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Davacı şirket adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi eki menşe şehadetnamesiyle ilgili Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğünün 2014/1 sayılı Genelgesi kapsamında başlatılan sonradan kontrol sürecinin 10 aylık süre içerisinde tamamlanamaması üzerine ithale konu eşyaların Amerika Birleşik Devletleri menşeli olduğundan bahisle ek olarak tahakkuk ettirilerek cebren tahsil edilen dampinge karşı vergi ve katma değer vergisinin 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesine istinaden geri verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair karara vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

4458 sayılı Kanun'un 211. maddesinde, kanunen ödenmemeleri gerektiği halde ödenmiş olduğu belirlenen gümrük vergilerinin geri verileceği, kanunen tahakkuk ettirilmemeleri gerektiği halde tahakkuk ettirilen gümrük vergilerinin kaldırılacağı hükmüne yer verilmiştir.

Öte yandan, yürürlükten kaldırılan 1615 sayılı Gümrük Kanunu'nun 87. maddesi ile ilgili olarak, Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 02/07/1966 tarih ve E:1965/13, K:1966/6 sayılı kararında, aykırı içtihatlar, tahsil olunan gümrük vergilerinin anılan madde uyarınca geri verilebilmesinin, yanlışlıkla veya fuzulen tahsil olunduklarının açıkça anlaşılması koşuluyla olanaklı bulunduğu yolunda birleştirilmiştir. Bu bakımdan.

4458 sayılı Kanun'un benzer hükümler taşıyan 211. maddesinin uygulanmasında da, iadesi istenen gümrük vergilerinin kanunen ödenmelerinin veya tahakkuk ettirilmelerinin gerekmediğinin, açıkça; yani, herhangi bir inceleme, araştırma ve yoruma gerek olmaksızın anlaşılabilir olması koşulu aranmalıdır.

Olayda, uyuşmazlığın çözümünün, davacı tarafından ithal edilen eşyanın menşeinin belirlenmesini zorunlu kıldığı, bu belirlemenin ise, ancak eşya ile ilgili gerek ihracatçı ülke, gerekse ihracatçı firma nezdinde yurt dışı araştırması yapılması suretiyle yapılabilmesi karşısında, ithale konu eşyaya ait menşe belgesinin doğruluğunun saptanmasının bir hukuki ihtilaf niteliğinde olması nedeniyle, ortada, açıkça yanlışlıkla alınan veya fuzulen tahsil edilen bir verginin söz konusu olmadığı, dolayısıyla, davacının geri verme isteminin 4458 sayılı Kanun'un 211. maddesinde öngörülen koşulları taşımadığı sonucuna varıldığından dava konusu işlemi iptal eden mahkeme kararına yönelik istinaf isteminin reddine dair kararın bozulması gerektiği düşüncesiyle Daire kararına katılmıyoruz.