Danıştay 7. Daire E.2024/2644 K.2024/3547

Dava konusu istem: Yeminli mali müşavir olan davacı adına, ... Kimya Boya İnşaat Turizm İthalat İhracat Limited Şirketi hakkında düzenlemiş olduğu üretim tasdik raporlarına istinaden özel tüketim vergisi kaybına neden olduğundan bahisle müşterek ve müteselsil sorumlu sıfatıyla, 2009 yılının Temmuz ilâ Ekim dönemlerine ilişkin özel tüketim vergisi, vergi ziyaı cezası, gecikme faizi ve yargı harçlarının tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emirlerinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bozma kararı üzerine; asıl borçlu ...

Kimya Boya İnşaat Turizm İthalat İhracat Limited Şirketi hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda; anılan şirketin 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'na ekli (I) Sayılı listenin (B) cetvelinde yer alan (I) sayılı listeye tabi olan malların üretiminde kullanma taahhüdü ile satın aldığı solventi taahhüt edilen üretimde kullanmadığı, bu durumu gizlemek amacıyla da sahte belge kullanmak ve düzenlemek suretiyle kağıt üzerinde oluşturduğu üretim süreci ile üretimde kullandığı izlenimini yaratmaya çalıştığı, bu sürecin yeminli mali müşavirlerin üretim tasdik raporlarını hazırlayıp vergi dairelerine ibraz edilmesi ile tamamlandığı,

söz konusu üretim tasdik raporlarına bakıldığında, raporların hazırlanılması aşamasında gereken özenin gösterilmediği ve 3568 sayılı Kanun'a göre çıkarılan yönetmelik ve tebliğlere uyulmadığı, imalat analizi, kaydi envanter gibi inceleme tekniklerinin kullanılmadığı, yevmiye defterine kaydedilen ve üretim için gerekli olan solvent dışındaki hammaddeler konusunda herhangi bir verinin mevcut olmadığı, kapasite raporlarına göre üretebilecek maksimum ürün miktarı dikkate alınmadan alınan solventin üretimde kullanıldığının ileri sürüldüğü, şirketin yasal defterleri görülmeden dönem başı ve dönem sonu hammadde stoklarının yanlış değerlendirildiği,

kapasite raporlarına göre asgari çalışması gereken personel sayıları ile fiili çalışan personel sayısının bu üretim için uyumlu olup olmadığı hususlarına ilişkin değerlendirilmelere yer verilmediği, imalat için satın alınan hammaddeler için yapılan ödemeler, bunların gerçekleşme şekli ile yapılan satışlara ilişkin tahsilat ve bunların gerçekleşme şekline hiç değinilmediği, mamül malların ne şekilde satıldığı, nasıl nakledildiği yönünde bir araştırma yapılmadığı, kullanılan elektrik enerjisinin üretim miktarı ile uyumlu olup olmadığı hususlarına değinilmediği,

Sanayi Odalarınca, imalatı yapıldığı iddia olunan mamül maddelerde fire olması gerektiği belirtilmesine rağmen, düzenlenen üretim raporlarında fire ile ilgili bir değerlendirme yapılmadığı, şirketin defter ve belgeleri kontrol edilmeden tamamen idareyi yanıltmaya yönelik kurum temsilcileri ile beraber düzenlenen raporlarda sadece belgelerin usulüne uygun olduğunun belirtilmesi ile yetinildiği, herhangi bir somut veriye dayanmadan basit bir matematik işlemle üretim yapıldığı sonucuna ulaşıldığının görüldüğü, anılan tespitlere göre davacının tasdik raporu düzenlerken özensiz davrandığı,

bir takım eksiklerinin bulunduğu anlaşılıyorsa da, bunlar asıl mükellefin üretim yapmadığını gösteren somut, net tespitler olmadığından, davacının müteselsil sorumlu tutularak adına ödeme emri düzenlenmesinde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...NİN DÜŞÜNCESİ

Olayda, her ne kadar yeminli mali müşavir sorumluluk raporunun düzenlendiği 03/07/2012 tarihinden sonra, 3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun 12. maddesine 10/09/2014 tarih ve 6552 sayılı Kanun ile eklenen 5. fıkra ile,

sorumluluk raporu düzenlenebilmesi için yeminli mali müşavirin yazılı savunmasının alınacağı kurala bağlanmış ise de, davacının müştereken ve müteselsilen sorumlu tutularak vergi ve cezaların tahsili amacıyla 29/07/2019 tarihinde uyuşmazlık konusu ödeme emirlerinin düzenlendiği ve bu tarih itibarıyla davacının sorumluluğu yoluna gidilmesi için yasal olarak aranılan yazılı savunma alınması koşulunun sağlanmadığı anlaşıldığından, davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinin iptali yolundaki kararda sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmediği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Yeminli mali müşavir olan davacı adına, ... Kimya Boya İnşaat Turizm İthalat İhracat Limited Şirketi hakkında düzenlemiş olduğu üretim tasdik raporlarına istinaden özel tüketim vergisi kaybına neden olduğundan bahisle müşterek ve müteselsil sorumlu sıfatıyla, 2009 yılının Temmuz ilâ Ekim dönemlerine ilişkin özel tüketim vergisi, vergi ziyaı cezası, gecikme faizi ve yargı harçlarının tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emirlerinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 227. maddesinde.

Maliye Bakanlığının, vergi beyannamelerinin 3568 sayılı Kanun'a göre yetki almış serbest muhasebeci, serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavirler tarafından da imzalanması mecburiyetini getirmeye, bu mecburiyeti beyanname çeşitleri, mükellef grupları ve faaliyet konuları itibarıyla ayrı ayrı uygulatmaya, bu uygulamalara ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili olduğu belirtilmiş, aynı maddede beyannameyi imzalayan veya tasdik raporunu düzenleyen meslek mensuplarının,

imzaladıkları beyannamelerde veya düzenledikleri tasdik raporlarında yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını teşkil eden belgelere uygun olmamasından dolayı ortaya çıkan vergi ziyaına bağlı olarak salınacak vergi, ceza ve gecikme faizlerinden mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı kurala bağlanmıştır.

3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun ''Tasdik ve Tasdikten Doğan Sorumluluk'' başlıklı 12. maddesinin 1. fıkrasında; yeminli mali müşavirlerin gerçek ve tüzel kişilerin veya bunların teşebbüs ve işletmelerinin mali tablolarının ve beyannamelerinin mevzuat hükümleri, muhasebe prensipleri ile muhasebe standartlarına uygunluğunu ve hesapların denetim standartlarına göre incelediklerini tasdik edecekleri, 4. fıkrasında;

yeminli mali müşavirlerin yaptıkları tasdikin doğruluğundan sorumlu oldukları, yaptıkları tasdikin doğru olmaması halinde, tasdikin kapsamı ile sınırlı olmak üzere, ziyaa uğratılan vergilerden ve kesilecek cezalardan mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, yaptıkları tasdikin kapsamını düzenleyecekleri raporda açıkça belirtmeleri gerektiği, aynı maddeye 10/09/2014 tarih ve 6552 sayılı Kanun'un 107. maddesiyle eklenen 5. fıkrada ise;

yeminli mali müşavirlerin tasdikten doğan mali sorumlulukları ile disiplin sorumluluklarının ayrı ayrı müstakil bir rapor ile tespit edileceği, bu kapsamda yeminli mali müşavir hakkında sorumluluk raporu yazılabilmesi için yeminli mali müşavirin yazılı savunmasının isteneceği, savunma isteme yazısının tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde savunma yapılmaması durumunda ilgili yeminli mali müşavirin savunma hakkından vazgeçmiş sayılacağı hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda anılan yasal düzenlemeler çerçevesinde yeminli mali müşavirlerin düzenledikleri tasdik raporlarında yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını teşkil eden belgelere uygun olmamasından dolayı ortaya çıkan vergi ziyaına bağlı olarak salınacak vergi, ceza ve gecikme faizlerinden mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı, mali sorumluluğun müstakil bir rapor ile tespit edileceği, bu kapsamda hakkında sorumluluk raporu düzenlenebilmesi için yeminli mali müşavirin yazılı savunmasının isteneceği sonucuna ulaşılmaktadır.

Davacı hakkında yeminli mali müşavir sorumluluk raporunun düzenlendiği 03/07/2013 tarihinden sonra, 3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun 12. maddesine 10/09/2014 tarih ve 6552 sayılı Kanun ile eklenen 5. fıkra ile, sorumluluk raporu düzenlenebilmesi için yeminli mali müşavirin yazılı savunmasının alınacağı kurala bağlanmış olup, davacının müştereken ve müteselsilen sorumlu tutularak vergi ve cezaların tahsili amacıyla 29/07/2019 tarihinde uyuşmazlık konusu ödeme emirlerinin düzenlendiği ve bu tarih itibarıyla davacının sorumluluğu yoluna gidilmesi için yasal olarak aranılan yazılı savunma alınması koşulunun sağlanmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, 3568 sayılı Kanun'un amir hükmüne aykırı olarak yazılı savunması alınmadan,

düzenlediği üretim tasdik raporunun gerçeği yansıtmadığından hareketle asıl sorumlu şirket ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğundan bahisle davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka uyarlık bulunmamış olup, temyize konu kararda sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.