Danıştay 8. Daire E.2018/6746 K.2021/6691

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacının 27/09/2012 tarihinde yapmış olduğu ruhsat başvurusu talebinin Başbakanlıkça 2012/15 sayılı Başbakanlık Genelgesi kapsamında uygun bulunmadığının davacıya bildirilmediği anlaşılsa da 27/09/2012 tarihinde yapılan başvuruya idarenin altmış günlük cevap verme süresi içinde cevap verilmemesi üzerine oluşan zımni ret işlemi üzerine dava açma süresi içerisinde dava açılması gerekirken, aradan yaklaşık 5 yıl sonra yapılan başvuru üzerine verilen ret cevabının iptali istemiyle açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasını inceleme olanağı bulunmadığı gerekçesiyle davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, davalı idarece 2012/15 Başbakanlık Genelgesi uyarınca olumsuz değerlendirildiğinin bildirildiği, olumsuz değerlendirmenin kendisine tebliğ edilmediği, kanunda düzenlenen yükümlülükleri yerine getirdiği, genelge ile izin şartı getirilmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Muğla ili, Fethiye ilçesi dahilinde II (b) maden arama ruhsatı almak için 27/09/2012 tarihinde başvuruda bulunulduğu, davalı idarece söz konusu başvuru 2012/15 sayılı Başbakanlık Genelgesi uyarınca Başbakanlığa gönderildiği, Başbakanlık Ekonomik Sosyal ve Kültürel İşler Başkanlığının ...tarih ve ...sayılı yazıları ile olumsuz görüş bildirildiği, davacı tarafından 24/05/2017 tarihli dilekçe ile 27/09/2012 tarihli ruhsat başvurusu ile ilgili bilgi istenildiği, dava konusu ...tarih ve ...sayılı işlem ile talebin Başbakanlıkça 2012/15 sayılı Başbakanlık Genelgesi kapsamında uygun bulunmadığından reddedilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki haliyle) 'İdari makamların sükutu' başlıklı 10. maddesinde. "İlgililer, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilirler. Altmış gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır.

İlgililer altmış günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilirler. Altmış günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgili bu cevabı,isteminin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebilir. Bu takdirde dava açma süresi işlemez. Ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren altı ayı geçemez.

Dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, altmış günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilirler." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta; 2012/15 sayılı Başbakanlık Genelgesi'nin iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada Danıştay Sekizinci Dairesi'nin 11/11/2015 tarih ve E:2014/7883 sayılı kararıyla yürütmenin durdurulmasına karar verildiği, davacının ruhsat durumunu öğrenmek amacıyla yeni bir başvuru yapmaya hakkı bulunduğu ve davacı tarafından yapılan 24/05/2017 tarihli başvurunun, 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesi kapsamında bir müracaat olduğu, başvurunun 04/07/2017 tarih ve 491051 sayılı işlemle reddedilmesi üzerine 18/08/2017 tarihinde açılan davanın süresinde olduğu anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan, 2012/15 sayılı Başbakanlık Genelgesi'nin maden ruhsatları yönünden Danıştay Sekizinci ve Onuncu Daireleri Müşterek Heyetince verilen 03/12/2018 tarih ve E:2014/7883, K:2018/7636 sayılı iptal kararına karşı yapılan temyiz başvurusu Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 05/02/2020 tarih ve E:2019/1456, K:2020/249 sayılı kararıyla reddedilerek kesinleşmiştir.

Bu durumda; süresinde açılan davanın esasına girilerek bir değerlendirme yapıldıktan sonra karar verilmesi gerektiğinden, süre aşımı nedeniyle davayı reddeden İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunu reddeden temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.