Danıştay 8. Daire E.2019/6351 K.2022/2937

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü: Dava, davacı kooperatife bağlı olarak çalışan toplu taşıma araçlarının … Mahallesi ile … hattı arasındaki güzergahının yeniden belirlenmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Tarsus Belediyesi Trafik Komisyonu kararının iptali istemiyle açılmıştır. İdare Mahkemesince; dava konusu edilen güzergaha ilişkin işlemin dayanağı Tarsus Ulaşım Master Planının ilgili hükümlerinin davacı kooperatife yönelik kısımlarının iptal edilmiş olması karşısında, bu plana dayalı olarak tesis edilen güzergah belirlemeye yönelik dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun belediyelerin görev ve sorumluluklarının sayıldığı 14. maddesinde, belediyelerin şehir içi trafik hizmetlerini yapacağı, belediyenin görev, sorumluluk ve yetki alanının belediye sınırlarını kapsadığı ve belediye meclisinin kararı ile mücavir alanlara da belediye hizmetlerinin götürülebileceği hükme bağlanmış, 15. maddesinde, toplu taşıma yapmak;

bu amaçla otobüs, deniz ve su ulaşım araçları, tünel, raylı sistem dâhil her türlü toplu taşıma sistemlerini kurmak, kurdurmak, işletmek ve işlettirmek, kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek;

kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek belediyenin yetkileri ve imtiyazları arasında sayılmış, 18. maddesinde de; belediye meclisinin, mücavir alanlara belediye hizmetlerinin götürülmesine karar vermek yetkisinin bulunduğu kuralı bulunmaktadır.

Bu durumda; belediyenin yetki ve imtiyazları arasında yer alan toplu taşıma araçlarının sayılarını, zaman ve güzergâhlarını belirleme yetkisinin dava konusu işlem tarihi itibariyle ilçe sınırları içerisinde Tarsus Belediye Meclisi'ne ait olduğu anlaşılmış olup, şehir içi toplu taşıma araçlarının sayı ve güzergahlarının belirlenmesi ve buna yönelik olarak yapılan başvuruların değerlendirilmesi ile gerekli işlemlerin yapılmasına ilişkin yetki yukarıda anılan mevzuat hükümleri uyarınca belediye meclisine ait olduğu halde, Tarsus Belediyesi Trafik Komisyonu tarafından tesis edilen güzergahların yeniden belirlenmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Diğer taraftan dava konusu işlemin dayanağı olan Tarsus Ulaşım Master Planının iptaline ilişkin açılan davada;.

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla dayanak işlemin iptal edildiği, söz konusu Mahkeme Kararının, Dairemizin 10/06/2015 tarih ve E:2014/11801, K:2015/5863 sayılı kararı ile bozulması üzerine, Mahkemece bozma kararına uyularak yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde, Tarsus Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile kabul edilen Tarsus Ulaşım Master Planının 5.3.8.1 Genel Politikalar başlıklı bölümü ile 5.3.8.2.

Hat Yapılanmasına İlişkin Öneriler başlıklı kısmında yer alan kent merkezine ilişkin politikalar bölümü kısımlarının teknik kriterlere, şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, ulaşım planlaması ilkelerine ve kamu yararına uygun olmadığı gerekçesiyle dava konusu edilen işlemin davacıya ilişkin 5.3.8.1 Genel Politikalar başlıklı kısmı ile 5.3.8.2. Hat Yapılanmasına İlişkin Öneriler başlıklı kısımları.

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile iptal edildiği, söz konusu Mahkeme kararının Dairemizin 30/05/2019 tarih ve E:2017/6001, K:2019/5294 sayılı kararıyla onandığı, karar düzeltme isteminin ise Dairemizin 09/12/2021 tarih ve E:2019/7976, K:2021/6152 sayılı kararı ile reddedildiği görülmektedir.