Danıştay 8. Daire E.2020/3034 K.2024/404

TEMYİZ EDEN (DAVALI) … Müdürlüğü VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : … Lojistik Madencilik İnşaat Tarım Emlak San. ve Tic. Ltd. Şti.

İSTEMİN KONUSU

… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Mersin İli, … İlçesi sınırları içerisinde bulunan ve davacı şirkete ait olan IV-a grubu kuvars kumu işletme ruhsatının, 2016 yılı ruhsat bedelinin yasal suresi içerisinde ödenmediğinden bahisle iptal edilmesine ilişkin … tarihli ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı tarafından 2016 yılı ruhsat işletme bedelinin … tarihli ödeme dekontuyla ödenmiş olduğu iddia edilmişse de; …. tarihli ödeme dekontuyla ödenmiş olan toplam 32.886,00 TL maden işletme ruhsat bedelinin 2017 yılına ait maden ruhsat işletme bedeli olduğu, zira 2016 yılı maden işletme ruhsat bedelinin 31.674,00 TL olduğu, ayrıca davacı tarafından … tarihinde yatırılmış olan toplam 37.644,00 TL maden işletme ruhsat bedelinin 2018 yılına ait maden ruhsat işletme bedeli olduğu,

davacı tarafından 2016 yılına ait toplam 31.674,00 TL maden işletme ruhsat bedelinin yatırıldığına dair başkaca bir ödeme belgesi ibraz edilmediği, Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre basiretli bir tacir olarak davranma yükümlüğü olan davacının 2016-2017 ve 2018 yıllarında ne miktarda maden ruhsat işletme bedeli ödemesi gerektiğini ve anılan yıllara ait ruhsat işletme bedellerinin ödenip ödenmediğinin takibini bilemeyeceği kabul edilemeyeceğinden … tarihli ödeme dekontuna "2016 yılı çevre uyum bedeli" ve "2016 yılı işletme ruhsat bedeli" ibaresini yazdırmış olmasının yapılan ödemenin 2016 yılına ait maden işletme ruhsat bedeli olarak kabul

edilemeyeceği, dolayısıyla 2016 yılına ait toplam 31.674,00 TL maden işletme ruhsat bedelinin … tarih ve … sayılı davalı idare yazısının davacıya tebliğ edildiği … tarihinden itibaren 3 aylık süre içerisinde yatırılmadığı ve yapılan ödemelerin 2017 ile 2018 yıllarına ait maden ruhsat işletme bedelleri olduğu anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … tarafından 2017 yılı öncesi ruhsat bedelleri EFT yoluyla tahsil edilmekte iken, 01/01/2017 tarihinden itibaren tahsilatların Vakıfbank şubeleri tarafından yapıldığı, davacı tarafından 31/01/2017 tarihinde 2016 yılı ruhsat bedelinin yatırıldığı belirtilerek buna ilişkin dekont sunulmuş ise de, söz konusu tutarın 2017 ruhsat bedeline ilişkin olduğunun anlaşıldığı, söz konusu tahsilat makbuzunda belirtilen "2016 yılı Çevre Uyum Bedeli" ve "2016 Yılı İşletme Ruhsatı Bedeli" ibarelerinin banka personeli tarafından yazılarak paraflandığı,

buna göre davacının iradesinin 2016 yılı ruhsat bedellerini ödemek olduğunun anlaşıldığı, fakat ödeme sisteminde meydana gelen değişiklik sonrası ödemenin 2017 yılına ilişkin olarak yapıldığı, banka sisteminde geçmiş yıllara ilişkin ödemelerin tanımlı olup olmadığının belli olmadığı, ödeme için başvurulduğunda, sistemin cari yıla ilişkin ödemeye izin verdiği, geçmiş yıllara ilişkin ödemelerin yapılıp yapılamadığının araştırılmadığı, EFT ile ödeme sisteminin kaldırıldığı, bu yolla ödeme yapmanın da mümkün olmadığı,

bu nedenle 2017 yılı için yatırılan ve banka personeli tarafından "2016 yılı Çevre Uyum Bedeli" ve "2016 Yılı İşletme Ruhsatı Bedeli" ibareleri şeklinde paraflanan bedelin 2016 yılına ilişkin bedel olarak kabul edilmesi gerekirken, 2016 yılı ruhsat bedelinin ödenmediğinden bahisle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesi ile davacının istinaf isteminin kabulüne, ….

İdare Mahkemesi'nce verilen kararın kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, tahsilat makbuzunda belirtilen "2016 yılı Çevre Uyum Bedeli" ve "2016 Yılı İşletme Ruhsatı Bedeli" ibarelerinin banka personeli tarafından yazılarak paraflandığı ifade edilmiş ise de, söz konusu husus ile ilgili bankadan teyit edilip edilmediği hususunun dava konusu olayın çözümlenmesi açısından önem taşıdığı, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARŞI OY

(X)- Dava, Mersin İli, … İlçesi sınırları içerisinde bulunan ve davacı şirkete ait olan IV-a grubu kuvars kum işletme ruhsatının, 2016 yılı ruhsat bedelinin yasal suresi içerisinde ödenmediğinden bahisle iptal edilmesine ilişkin … tarihli ve … sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır. ava, Mersin İli, … İlçesi sınırları içerisinde bulunan ve davacı şirkete ait olan IV-a grubu kuvars kumu işletme ruhsatının, 2016 yılı ruhsat bedelinin yasal suresi içerisinde ödenmediğinden bahisle iptal edilmesine ilişkin … tarihli ve … sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

3213 sayılı Maden Kanunu'nun dava konusu işlem tarihinde yürürlükte bulunan haliyle "Ruhsat bedeli, cezalar ve diğer yaptırımlar" başlıklı 13. maddesinde. "Yürürlükteki ruhsatlar için her yıl ocak ayının sonuna kadar ruhsat bedelinin tamamının yatırılması zorunludur.

İşletme ruhsat bedelinin %70’i genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına, %30’u çevre ile uyum planı çalışmalarını gerçekleştirmek üzere ruhsatı veren idarenin muhasebe birimi hesabına aktarılmak üzere Bakanlığın belirlediği bankada açılacak teminat hesabına yatırılır. I. Grup (a) bendi madenlerin ruhsat bedelleri ise, büyükşehir belediyesi dışındaki illerde il özel idaresi hesabına yatırılır.

Ruhsat bedelinin yatırılmaması veya eksik yatırılması hâlinde 20.000 TL idari para cezası verilir ve ruhsat bedelinin üç ay içinde tamamlanması istenir. Bu süre içinde ruhsat bedelinin yatırılmaması durumunda ruhsat iptal edilir...'' hükmü yer almaktadır.

Olayda; davacı tarafından 2016 yılı ruhsat işletme bedelinin 31/01/2017 tarihli ödeme dekontuyla ödenmiş olduğu iddia edilmişse de.

31/01/2017 tarihli ödeme dekontuyla ödenmiş olan toplam 32.886,00 TL maden işletme ruhsat bedelinin 2017 yılına ait maden ruhsat işletme bedeli olduğu, zira 2016 yılı maden işletme ruhsat bedelinin 31.674,00 TL olduğu, ayrıca davacı tarafından 31/05/2018 tarihinde yatırılmış olan toplam 37.644,00 TL maden işletme ruhsat bedelinin 2018 yılına ait maden ruhsat işletme bedeli olduğu, davacı tarafından 2016 yılına ait toplam 31.674,00 TL maden işletme ruhsat bedelinin yatırıldığına dair başkaca bir ödeme belgesi ibraz edilmediği,

Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre basiretli bir tacir olarak davranma yükümlüğü olan davacının 2016-2017 ve 2018 yıllarında ne miktarda maden ruhsat işletme bedeli ödemesi gerektiğini ve anılan yıllara ait ruhsat işletme bedellerinin ödenip ödenmediğinin takibini bilemeyeceği kabul edilemeyeceğinden 31/01/2017 tarihli ödeme dekontuna "2016 yılı çevre uyum bedeli" ve "2016 yılı işletme ruhsat bedeli" ibaresini yazdırmış olmasının yapılan ödemenin 2016 yılına ait maden işletme ruhsat bedeli olarak kabul edilemeyeceği, nitekim davalı idare tarafından da, ödeme dekontuna bu ibare düşülmüş olmakla birlikte,

davanın açılmasındaki asıl sorunun sistem üzerindeki ödeme ile evrak üzerindeki ödemenin birbirine uymaması olduğundan kendilerinin bir kusurunun olmadığının savunulduğu, dolayısıyla 2016 yılına ait toplam 31.674,00 TL maden işletme ruhsat bedelinin … tarih ve … sayılı davalı idare yazısının davacıya tebliğ edildiği 30/04/2018 tarihinden itibaren 3 aylık süre içerisinde yatırılmadığı ve yapılan ödemelerin 2017 ile 2018 yıllarına ait maden ruhsat işletme bedelleri olduğu anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.

Açıklanan nedenle, davanın reddine dair İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği oyuyla, aksi yönde oluşan çoğunluk kararına katılmıyorum.