Danıştay 8. Daire E.2021/1748 K.2024/3954

Dava konusu istem: Davacı adına kayıtlı ... plakalı araç ile Büyükşehir Belediyesi Emir ve Yasaklarını Belirleyen Zabıta Yönetmeliğinin 9'uncu maddesinin 23'üncü fıkrasına aykırı hareket edildiğinden bahisle 1608 sayılı Kanun uyarınca 1(bir) ay süreyle meslek ve ticaretten men edilmesine ilişkin Bursa Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarih ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen .... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3. maddesinin 18/10/2018 tarihinde kabul edilen ve 26 Ekim 2018 tarihinde 30577 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7148 Karayolları Trafik Kanunu ile yeniden düzenlendiği, olayda davacının fiili hakkında bu Kanun kapsamında ceza uygulanması gerektiği, bu nedenle 1608 sayılı Kanun hükümleri uyarınca tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı; öte yandan, uyuşmazlıkta, davacının adına kayıtlı olan .... plakalı araçla 25/04/2019 tarihinde tescilli olduğu ...

İlçesi dışında servis taşımacılığı yaptığının tespit edildiğinden bahisle dava konusu işlem tesis edilmiş ise de, davacının anılan tarihte tescilli olduğu ...

İlçesi dışında yolcu taşımacılığı yaptığına ilişkin dosyaya fiilin işlendiği iddia edilen tarihte düzenlenmiş olan tespit tutanağından başkaca hiçbir delil sunulmadığı, söz konusu tutanakta da, "tescilli olduğu ilçe dışında servis taşımacılığı yaptığı" ibaresinden başka, hangi güzergahta taşımacılık yapıldığı, araç içerisindeki yolcu sayısı, isimleri v.b. hiçbir bilgiye yer verilmediği, fiil tarihinde aracın içerisinde yolcu bulunduğunu ve plakasını gösterir görseller ile yolcuların ifadesine başvurulduğuna ilişkin bilgi ve belgelerin dosyaya sunulmadığı,

bu nedenle davacıya isnat edilen fiilin kesin olarak işlendiğinin kabulüne de olanak bulunmadığı gerekçesiyle bu yönden de hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesi'nce. 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 15. maddesinin (b), (f) ve (p) bentleri.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 7. maddesinin (f) bendi, 1608 sayılı Kanun ve 5326 sayılı Kanun hükümlerine yer verilerek belediye sınırları içinde toplu taşıma ile ilgili olarak belediyelerin düzenleme yapma, ceza verme görev ve yetkisinin bulunduğu; uyuşmazlıkta, 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesinde "yasaklanan faaliyetin men'ine" karar verileceği kuralının yer aldığı,

bu kural uyarınca tescilli olduğu ilçe sınırları dışında servis taşımacılığı yaptığından bahisle davacı hakkında izinli hat dışında taşımacılık yapmasını engelleyecek şekilde işlem tesis edilerek davacının izinsiz olarak çalıştığı hattaki faaliyetinin yasaklanması gerekmekte iken davacının tescilli olduğu ilçe sınırları içerisinde de çalışmasına engel olacak şekilde tümüyle meslek ve ticaretten men kararı verildiğinin görüldüğü gerekçesiyle dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, istinaf başvurusunun anılan gerekçe doğrultusunda reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesi kabul edilirse toplu ulaşıma ilişkin denetim yapılamayacağı, yapılsa da etkili olamayacağı, davacının bir işveren ile anlaşarak sürekli aynı faaliyeti yaptığı, aynı fiili devamlı olarak işlediği, servis taşımacılığının tabiatının bunu gerektirdiği, eğer araç trafikten men edilemez ise davacının kanuna aykırı fiilinin engellenemeyeceği, yasaklanan faaliyetin men'inin aracın trafikten belli bir süre yasaklanması ile gerçekleşebileceği, aracın bağlanmaması halinde belediyelerin mevzuata uygun olarak getirdiği emir ve yasakları uygulayamayacağı, caydırıcılığın sağlanamayacağı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin gerekçeli olarak reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına kayıtlı olan ... plaka sayılı araçla tescilli olduğu ...

İlçesi dışında belediyeden çalışma ruhsatı almaksızın servis taşımacılığı yaptığından bahisle tespit tutanağı düzenlenip gereği için belediye encümenine havale edilmiş, davacının Büyükşehir Belediyesi Emir ve Yasaklarını Belirleyen Zabıta Yönetmeliğinin 9'uncu maddesinin 23'üncü fıkrasına aykırı hareket ettiğinden bahisle 1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkamı Cezaiye Kanunu ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu uyarınca 1(bir) ay süreyle meslek ve ticaretten men edilmesi ve 320,00-TL idari para cezası ile cezalandırılmasına dair Bursa Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarih ... sayılı kararının tesis edilmesi üzerine anılan encümen

kararının 1(bir) ay süreyle meslek ve ticaretten men edilmesine dair kısmının iptali istemiyle temyizen bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinde; "1. Temyiz incelemesi sonunda Danıştay;

a) Kararı hukuka uygun bulursa onar. Kararın sonucu hukuka uygun olmakla birlikte gösterilen gerekçeyi doğru bulmaz veya eksik bulursa, kararı, gerekçesini değiştirerek onar.

b) Kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onar.

2. Temyiz incelemesi sonunda Danıştay;

a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması sebeplerinden dolayı incelenen kararı bozar." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davalı büyükşehir belediyesi zabıta ekiplerince yapılan denetim sonucu düzenlenen tutanakta, davacı adına kayıtlı 16 S 8576 sayılı plakalı araçla aracın tescilli olduğu ilçe dışında servis taşımacılığı yapıldığı belirtilmiş olmakla birlikte, bu tespitin dayanağı olacak şekilde araç içerisinde yolcu bulunup bulunmadığı, gerçekleştirildiği ileri sürülen ticari yolcu taşımacılığı faaliyetinin güzergahı, diğer bir ifadeyle yolcuların nereden alınıp nereye götürüldüğünün açık bir biçimde ortaya konulması gerektiğinden, yeterli olmadığı anlaşılan tespite dayanılarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, temyize konu karar sonucu itibarıyla hukuka uygun olduğundan, davalının temyiz isteminin bu gerekçeyle reddi gerekmiştir.