Danıştay 8. Daire E.2021/2457 K.2024/4788

Dava konusu istem: Davacıya ait ... plakalı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3-b maddesi uyarınca trafikten men edilmesine ilişkin ... gün ve ... sayılı işlem ile davacıya 2.018,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararda; görevli polis memurlarınca düzenlenmiş ve dava konusu araç sürücüsü tarafından da imzalanan 11.12.2019 tarihli tutanakta aracın, servis aracı olarak kullanıldığının kayıt altına alındığı açık olmakla, tutanakta yer alan ''yolcu adı soyadı, TC kimlik numarası ve imzası'' kısımların boş bırakıldığı, kimlerin yolcu olarak taşındığına ilişkin herhangi bir tespit yapılmadığı, tutanağın bu haliyle ticari amaçlı yolcu taşımacılığı yapıldığı yönünde fiilin sübuta ermesi için yeterli bilgi içermediği;

öte yandan, davaya konu işlemlerin ve dayanağı tutanağın 11.12.2019 tarihinde tanzim edildiği dikkate alındığında davacı tarafından makul bir süre içinde 16.12.2019 tarihli güzergah kullanım izin belgesi alınarak dava dosyasına ibraz edildiğinin görüldüğü gerekçesiyle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, hukuka aykırı Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'IN DÜŞÜNCESİ : Sonucu itibarıyla hukuka uygun olduğu anlaşılan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

11.12.2019 tarihinde yapılan denetimde,... plaka sayılı araçla ilgili belediyeden alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında ticari amaçlı taşımacılık yapıldığının tespit edildiğinden bahisle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Ek-2/3-b maddesi uyarınca söz konusu aracın 30 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin... gün ve ... sayılı işlem ile davacı adına 2.018,00-TL trafik idari para cezası verilmesine ilişkin... tarih ve ... sayılı işlemler tesis edilmiştir. Bunun üzerine temyizen bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

26/10/2018 tarih ve 7148 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Ek 2. maddesi değiştirilerek, "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır.

Ayrıca, araç on beş gün süre ile trafikten men edilir.

10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu kapsamında ilgili belediyeden;

a) Çalışma izni/ruhsatı almadan,

b) Alınan izin/ruhsatta belirtilen faaliyet konusu dışında,

c) Alınan izin/ruhsatta belirtilen çalışma bölgesi/güzergâh dışında

belediye sınırları dâhilinde yolcu taşımak yasaktır. Bu fıkranın (a) bendine uymayanlara 5.010 Türk lirası, (b) bendine uymayanlara 2.018 Türk lirası, (c) bendine uymayanlara 1.002 Türk lirası idari para cezası verilir. Fiilin işlendiği tarihten itibaren geriye doğru bir yıl içinde tekerrürü hâlinde, bu fıkrada yer alan idari para cezaları iki kat olarak uygulanır.

İşleteni veya sahibi, sürücüsünün kendisi olup olmadığına bakılmaksızın aracın bu maddenin üçüncü fıkrasına aykırı olarak kullanılmaması hususunda gerekli tedbirleri almak ve denetimini yapmakla yükümlüdür. Araç, bu maddenin üçüncü fıkrasının;

a) (a) bendinin ihlali hâlinde altmış gün,

b) (b) bendinin ihlali hâlinde otuz gün,

c) (c) bendinin ihlali hâlinde ise on beş gün

süreyle trafikten men edilir.

İlgili belediye tarafından tahdit veya tahsis kapsamına alınmış ve bu kapsamda verilmiş çalışma izninin/ruhsatının süresi bittiği hâlde, belediye sınırları dâhilinde yolcu taşıyan kişiye 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve eksikliği giderilinceye kadar araç trafikten men edilir.

Ayırıcı işareti bulunmayan üçüncü fıkra kapsamındaki araçlardan taşımacılık hizmeti alanlara da 334 Türk lirası idari para cezası uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Öğrenci ve Personel Taşımacılığı Yönergesi'nin 4. maddesinde, "Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi"; öğrenci veya personel servis taşıtlarıyla servis hizmeti vermek isteyen gerçek ve tüzel kişilere; çalışma usul ve esasları, yeterlilik kriterleri çerçevesinde çalışma izni veren, 10 yıl süreli belge.

"Servis Taşımacılığı Kartı", Servis Taşımacılığı Yetki Belgesine sahip kişilerin yetki belgesi süresi ve kapsamında sahip oldukları taşımacılık iznini gösterir, her bir taşımacılık izni için ayrı düzenlenen en fazla 10 yıl süreli belge. "Güzergah Kullanım İzin Belgesi", taşıtın güzergah ve şoför bilgileri, taşımacılık türünü, Servis Taşımacılığı Kartı bitiş ve başlangıç tarihini gösteren en fazla bir yıllık belge olarak tanımlanmış.

5. maddesinde, servis taşımacılığı yetki belgesi, servis taşımacılığı kartı ve güzergah kullanım izin belgesine sahip olmayan gerçek veya tüzel kişilerin hiçbir şekilde öğrenci ve personel servis taşımacılığı hizmeti veremeyeceği belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, 11.12.2019 tarihinde yapılan denetimde düzenlenen ve davacı tarafından da imzalanan tutanakta, ... Özel Eğitim kurumunun servis taşımacılığının yapıldığının belirtildiği, dava dilekçesinde de davacının arkadaşının aracının arızalanması nedeniyle denetime konu taşımanın gerçekleştirildiği, aracının korsan taşımacılık yapmadığı, denetleyen polis memurlarına güzergah izin belgesinin sonra alınacağının söylendiği iddialarına yer verildiği; söz konusu iznin alındığını göstermek amacıyla da özel bir eğitim merkezinin öğrenci servis taşımacılığının yapılabilmesi için İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nca 16.12.2019 tarihinde düzenlenen okul servis aracı güzergah kullanım izin belgesinin sunulduğu görülmektedir.

Bu durumda, düzenlenen tutanak ve davacı beyanıyla davacının denetime konu servis taşımacılığı faaliyetini gerçekleştirdiği ortaya konulmuş olup, denetim tarihi itibarıyla da öğrenci servis taşımacılığı yapmak için gerekli izin belgesinin bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, dava konusu işlemlerin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.