Danıştay 8. Daire E.2022/1062 K.2024/6123

Dava konusu istem: Davacı şirket adına kayıtlı ... plakalı araç ile, ilgili belediyeden çalışma izni veya ruhsatı alınmaksızın belediye sınırları dahilinde yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek-2/3-a maddesi uyarınca aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile araç sürücüsü ... adına 6.141,00-TL idari para cezası düzenlenmesine ilişkin... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:...

K:... sayılı kararıyla; davaya konu aracın trafikten men edilmesine ilişkin işlem yönünden, 2918 sayılı Kanun'un Ek 2. maddesinin 3. fıkrasının düzenlenme amacının izinsiz ticari amaçlı yocu taşımacılığını engellemek olduğu, bakılan uyuşmazlıkta, davacı şirketin, kendi adına kayıtlı yolcu taşımaya elverişli aracıyla kendi şirket personelini taşımakta olduğunun sabit olması karşısında ortada ticari mahiyette bir taşıma işinden söz edilemeyeceğinden, davacı şirket adına kayıtlı...plakalı aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı;

araç sürücüsü ... adına 6.141,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin işlem yönünden,... plakalı aracın davacı şirket adına tescilli olduğu, idari para cezasının sürücü ... adına düzenlendiği, davacı adına düzenlenmediği anlaşılan idari para cezası nedeniyle davacının doğrudan menfaatinin zarar görmesi ve davacı yönünden hukuki bir sonuç doğurması söz konusu olamayacağından ve dava konusu işlem ile davacı arasında kişisel, meşru ve güncel bir menfaat ilişkisi bulunmadığından,

davanın ehliyet yönünden reddi gerektiği gerekçesiyle, davacı şirket adına kayıtlı ... plakalı aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-(a) maddesi uyarınca 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline, davanın araç sürücüsü adına 6.141,00-TL idari para cezası düzenlenmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işleme ilişkin kısmının ise ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:...

K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu İdare mahkemesi kararının, davanın ehliyet yönünden reddine yönelik kısmı hukuka uygun olup kaldırılmasını ve yeni bir karar verilmesini gerektiren bir neden bulunmadığı; dava konusu trafikten men işleminin iptaline ilişkin kısmı yönünden, Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı'ndan "C Tipi Güzergah İzin Belgesi" almadan kendisine ait araçla kendi personelini taşıdığı sabit olan davacı şirket adına kayıtlı aracın, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 2/3-a maddesi uyarınca 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle,

davacının istinaf başvurusunun reddine, davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulü ile... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının, iptale yönelik kısmının kaldırılmasına, davacı şirkete ait aracın trafikten men edilmesine ilişkin işlem yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca tesis edilen dava konusu işlemlerin hukuka ve mevzuata aykırı olduğu belirtilerek, temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir..3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir..6) Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinde; belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları, hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği.

"Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kesin bir karar hakkında olması hâlinde, kararı veren merciin, temyiz isteminin reddine karar vereceği; ilgili merciin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği.

7. fıkrasında ise, temyizin kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşılması durumunda, 6. fıkrada sözü edilen kararın, dosyanın gönderildiği Danıştay'ın ilgili dairesince kesin olarak verileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; esas faaliyet konusu ticari yolcu taşımacılığı niteliğinde olmayan davacı şirket adına kayıtlı araç ile, ilgili belediyeden izin veya ruhsat alınmaksızın yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle dava konusu işlemlerin tesis edildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda; davacı şirketin, kendisine ait işyerine, kendi çalışanlarını taşıması nedeniyle, adına kayıtlı aracın 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin işlem ile araç sürücüsüne 6.141,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin işlemlerin, belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlem niteliğinde olmadığı sonucuna varılmakta olup; temyiz istemine konu kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesi uyarınca Bölge İdare Mahkemesinin temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.