Danıştay 8. Daire E.2022/3220 K.2024/5098

Dava konusu istem: … Üniversitesi … Meslek Yüksekokulu … Bölümü ... Programı için 09.05.2019 tarihinde ilan edilen bir adet doçent kadrosuna başvuran davacının kadroya atanmamasına, …'un kadroya atanmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; uyuşmalığın çözümü için yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporu ve dava dosyasındaki bilgi ve belgeler birlikte incelendiğinde, ''Kimyasal Reaksiyon üzerine çalışmaları olmak'' açıklamasıyla ilan edilen kadro için kimyasal reaksiyon alt alanında doçentlik ünvanına sahip olan kimya mühendislerinin atanmasının uygun olduğu ve davacının söz konusu kadro için gerekli olan bu koşulu sağlamadığı dikkate alındığında,

anılan kadroya kimya mühendisi olarak bu alanda doktora eğitimini tamamlayan ve kimyasal reaksiyon alt alanında doçentlik ünvanına sahip olan ...'un atanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; davacı tarafından normatif düzenlemeler dışında adaylardan başka bir şartın yerine getirilmesinin istenemeyeceği ileri sürülmüşse de, 2547 sayılı Kanun'un 24. maddesi uyarınca doçent kadrolarına atama için ek koşullar belirlenebileceğinden, bu iddianın yerinde görülmediği;

...'un Gazi Üniversitesi Akademik Yükseltilme ve Atama Kriterleri Yönergesi'nde yer alan lisanüstü tez danışmanlığı yapmış olma şartını sağlamadığı ileri sürülmekte ise de, ilgilinin Mart 2018 tarihi itibarıyla doçentlik unvanını aldığı, anılan tarihten itibaren de lisansüstü tez ve danışmanlık çalışmalarında yer almaya başladığı, ilgilinin anılan kadroya atanmak için gerekli olan temel kriterler ile altı adet yardımcı kriteri sağladığının jüri üyelerince tespit edildiğinden, davacının bu iddiasının yerinde görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dava dilekçesinde, dava konusu işlemin, ...'un kadroya atanmasına ilişkin kısmı yanında davacının atanmamasına ilişkin kısım da dava konusu edildiği halde, istinaf başvurusuna konu kararın istem özeti kısmında sadece ...'un atanmasına ilişkin kısmına yönelik iptal istemine yer verildiği ve davacının atanmamasına ilişkin kısmına yönelik iptal istemine yer verilmediği görülmekte ise de, uyuşmazlık konusu kadronun bir adet olduğu, kadroya anılan öğretim üyesinin atanmasına yönelik davanın reddedildiği,

bu kararın doğal sonucu olarak dava konusu işlemin davacının atanmamasına ilişkin kısmının da hukuka uygun olduğu sonucunun ortaya çıktığı, Mahkeme kararındaki söz konusu eksikliğin, kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği; istinaf başvurusuna konu edilen mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olması, kaldırılmasını gerektiren bir nedenin bulunmaması nedeniyle, 2577 sayılı Kanun'un 45/3 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun belirtilen açıklama ile reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Atanan adayın tez danışmanı olan ve ortak yayın çıkardığı öğretim üyesinin jüride yer almasının tarafsızlık ilkesini ihlal ettiği, subjektif değerlendirme yapıldığı, bilirkişilerin alanları ile uyuşmazlığa konu bilim alanının farklılık arzettiği, bilirkişilerin kimya bölümünden seçilmesi gerektiği, eksik ve hatalı inceleme ile hüküm kurulduğu, davaya konu kadronun Kimya Mühendisliği değil, multi disipliner bir alan olan ...

Bölümü olduğu, nitekim seçilen bilirkişiler tarafından, kendisinin bilimsel çalışmalarını değerlendirecek yetkinlikte olmadıklarının açıkça belirtildiği, bilimsel çalışmalar incelenmeden anahtar kelimeden yola çıkarak, adayın atanmasının doğru olmadığı, atanan adaydan akademik olarak üstün olduğu, Mahkeme kararında yer alan, çalışmalarının kimyasal reaksiyon üzerine olmadığı yönündeki gerekçenin bilimsel temelinin bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İstemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Hukuka aykırı olduğu anlaşılan İstinaf Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava; … Üniversitesi ... Meslek Yüksekokulu ... Bölümü ... Programı için 09.05.2019 tarihinde ilan edilen bir adet doçent kadrosuna başvuran davacının kadroya atanmamasına, ...'un kadroya atanmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2547 sayılı Kanun'un "Doçentlik ve atama" başılığını taşıyan 24. maddesinde; " e) Doçentlik unvanına sahip olanlar yükseköğretim kurumları tarafından ilan edilen doçent kadrolarına başvurur. Doçent kadrosuna başvuran adayların durumlarını incelemek üzere rektör tarafından, varsa biri ilgili birim yöneticisi, en az biri de o üniversite dışından olmak üzere üç profesör tespit edilir. Bu profesörler her aday için ayrı ayrı olmak üzere birer rapor yazarlar ve kadroya atanacak birden fazla aday varsa tercihlerini bildirirler. Üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsü yönetim kurulunun bu raporları göz önünde tutarak alacağı karar üzerine, rektör atamayı yapar." kuralı yer almıştır.

12.06.2018 tarih ve 30449 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliği'nin "Atama süreci" başlığını taşıyan 11. maddesinin 1. fıkrasında; "Rektör, ilan edilen doçent kadrosuna başvuran adayların durumlarının incelenmesi için en az biri başka üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsünden olmak üzere adayın başvurduğu bilim alanı ile ilgili olan üç profesörü, ilana son başvuru tarihinden itibaren on beş gün içinde, sözlü sınavın yapılması halinde ise sözlü sınavların bitiş tarihinden itibaren on beş gün içinde tespit eder. İlan edilen kadronun bulunduğu birimin bölüm başkanının profesör olması halinde, tespit edilecek üç profesörden birinin bölüm başkanı olması zorunludur." kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca, yükseköğretim kurumları tarafından ilan edilen doçent kadrolarına başvuran adayların durumlarını incelemek üzere rektör tarafından, varsa biri ilgili birim yöneticisi, en az biri de o üniversite dışından olmak üzere üç profesörün tespit edilmesi zorunludur. Sürecin objektif ve sağlıklı yürütülmesi için jüri üyelerinin seçiminde, tarafsızlık ilkesinin dikkate alınması, kadroya başvuran adaylar bakımından güvence oluşturacaktır.

Bilimsel temellere aykırı değerlendirme yapılmış olabileceği yönünde, ciddi şüpheye neden olan jüri üyesi seçimleri ise tarafsızlık ilkesini ihlal edecektir. Kadroya başvuran adayların, lisansüstü danışmanlarının doçentlik kadrosuna atama jürisinde yer alması da adaylar bakımından tarafsız ve objektif değerlendirme yapılması gerekliliğini ihlal edecek niteliktedir.

Nitekim, doçent kadrosuna atama sürecinde, her bir aday için rapor yazmaları ve kadroya atanacak birden fazla aday varsa tercihlerini belirtmeleri gereken jüri üyelerinin, tarafsız olarak seçilmeleri, sürecin bilimsel ve akademik gereklilikler doğrultusunda, objektif bir şekilde ilerlemesini sağlayacaktır.

Gazi Üniversitesi ... Meslek Yüksekokulu ... Bölümü ... Programı için "Kimyasal Reaksiyon üzerine çalışmaları olmak" açıklamasına yer verilerek, 09.05.2019 tarihinde, bir adet doçent kadrosu ilan edilmiştir. Rektörlüğün … tarih ve E… sayılı işlemleri ile jüri üyeleri tespit edilerek, jüri üyelerinden adaylar hakkında tercihlerini belirttikleri rapor hazırlamaları istenilmiştir. Davaya konu kadroya davacı ile birlikte diğer bir adayın da başvuruda bulunduğu görülmüştür.

Dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davaya konu doçent kadrosuna atama başvurusunu değerlendirmek üzere oluşturulan jüride, kadroya atanan adayın, yüksek lisans ve doktora tez danışmanı olan, aynı zamanda pek çok ortak makale yayımladığı ve akademik çalışma yürüttüğü öğretim üyesinin görev yaptığı anlaşılmıştır. Diğer bir anlatımla; davacının ve diğer adayın akademik çalışmaları, bu jüri üyesi tarafından da değerlendirilerek, diğer adayın atanması yönünde rapor düzenlendiği anlaşılmıştır.

Bu bağlamda; davaya konu kadroya atanan adayın, yüksek lisans ve doktora tez danışmanı olan, aynı zamanda pek çok ortak makale yayımladığı ve akademik çalışma yürüttüğü öğretim üyesinin, atama başvurusunu değerlendirmek üzere oluşturulan jüride yer almış olmasının, tarafsız ve objektif değerlendirme yapılması gerekliliğini ihlal ettiği anlaşıldığından, kadroya davacının atanmamasına, diğer adayın atamasının yapılmasına ilişkin işlemin, hukuka ve akademik hizmet gereklerine aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.