Danıştay 8. Daire E.2022/350 K.2022/133

Dava konusu istem: İş adamı olduğunu belirten davacı tarafından, alkolmetre cihazına üflemeyi reddettiğinden bahisle 2918 sayılı Kanun'un 36/3-b ve 48/9. maddesi uyarınca … gün ve … sayılı işlemle 5.989,00-TL idari para cezasıyla cezalandırılmasına dair işlem ile aynı tarihli … sayılı sürücü belgesine iki yıl süreyle el konulmasında dair işlemin ve aracın eksiklikler giderilinceye kadar trafikten men edilmesine dair aynı tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; … plakalı aracın kontrol amacıyla … kodlu ekip tarafından durdurulduğu ve davacının araç sürücüsü olduğu tutanak altına alındığından, davacının araç sürücüsü olduğu ve olay yerine gelen Urla Şehit Serkan Çağlayan Bölge Trafik Denetleme İstasyon Amirliği görevlilerince yapılmak istenilen alkol ölçümünü reddettiği açık olduğundan, davacıya idari para cezası verilmesine, ehliyetine iki yıl süreyle el konulmasına ve … plakalı araç,.

Endüstriyel Soğutma ve Araç Kiralama Elektrik Elektronik Nakliye İnşaat Gıda Turizm Şirketi adına kayıtlı olması ve araç sürücüsü araç sürmekten men edildiğinden şirket yetkilisi veya bu kişilerin uygun gördüğü ve sürücü belgesi olan bir kişiye teslim edilebileceği halde, şirkete ait imza sirküsü, vekaletname veya onaylı görevlendirme gibi evraklar ibraz edilmediği gerekçesiyle aracın muhafaza altına alınmasına yönelik işlemde de hukuka ayrılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Olay sırasında araç sürücüsünün kendisi olmadığı, aracın, yanında bulunan kardeşi tarafından sevk ve idare edildiği ve aracın kardeşine teslimi gerektiği öne sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma alınmamıştır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir.

...

3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.

...

6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, "Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları"; (d) bendinde ise, "Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları" hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; İdare Mahkemelerinin tek hakim sınırı dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.

Uyuşmazlıkta, 2 yıl süreyle sürücü belgesinin geri alınması ve aracın yetkili kişi teslim alıncaya kadar muhafaza altına alınmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davanın, 2577 sayılı Kanunun temyiz kanun yoluna başvurulabilecek davaların tahdidi olarak sayıldığı 46. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan "belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davası" olarak nitelendirilemeyeceği, öte yandan, şöförlüğün ticari faaliyet olarak da değerlendirilmemesi karşısında 2577 sayılı Kanunun 46. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi kapsamında da bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.