Danıştay 8. Daire E.2023/1434 K.2025/9509

Dava konusu istem: Davacı tarafından, Mersin ili, Anamur ilçesi sınırları dahilinde bulunan ... sayılı II-(b) grubu arama ruhsat sahası için 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 24. maddesi gereğince tebliğ edilen yazılarda belirtilen sürelerde mali ve teknik eksikliklerin giderilmediğinden bahisle söz konusu ruhsat sahasının 01/10/2020 tarihinden geçerli olmak üzere iptal edilerek, sahanın ihale kapsamına alınmasına dair Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün...tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile.

3213 sayılı Maden Kanunu'nun Ek 18. maddesi uyarınca, MAPEG tarafından, görev alanına giren konulara ilişkin her türlü tebligatın, kayıtlı elektronik posta adresi (KEP) veya kurumsal elektronik tebligat sistemi (e-Tebligat) yoluyla ilgilisine tebliğ edebileceği ve bu yollarla yapılan tebligatların 7201 sayılı Tebligat Kanunu uyarınca tebliğ edilmiş sayılacağı açık olmakla birlikte, MAPEG tarafından yayımlanan duyuruda "Maden Kanunu’nun 18. Ek maddesinde belirtilen kurumsal elektronik tebligat sistemi (e-Tebligat) olarak,

Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi(UETS)’ni kullanmaya karar verdiklerini ve bu bağlamda Genel Müdürlüğün görev alanına giren tüm konulardaki bildirimlerde Ruhsat ve Hak Sahiplerine 01/01/2020 tarihinden itibaren elektronik tebligat sistemi üzerinden alınan UETS adreslerine tebligat yapılacağı" hususunun ilan edildiği nazara alındığında, davalı idarenin yaptığı duyurudan sonra yazılan ve dava konusu işleme esas alınan ikinci yazışma olan ... tarih ve ... sayılı yazının hukuki belirlilik ve hukuki güven ilkesine göre davacının UETS adresine gönderilmesi gerektiği sonucuna varıldığı, bu durumda;

dava konusu işleme esas alınan ikinci yazışma olan ... tarih ve ... sayılı yazının davacının KEP adresine yapılan tebligatının usulüne uygun olmadığı sonucuna ulaşıldığından, bu tebligat esas alınarak tesis edilen ruhsat sahasının 01/10/2020 tarihinden geçerli olmak üzere iptal edilerek sahanın ihale kapsamına alınmasına dair Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işleminde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, Maden Kanunu'nun kendine özgü bir tebligat düzenlemesi olduğu, anılan Kanun'un Ek 18. madde hükmünde, kanun gereği KEP üzerinden yapılacak tebligatların, 7201 sayılı Tebligat Kanunu gereğince hukuka uygun şekilde tebliğde bulunulduğu anlamına geleceğine yönelik düzenleme yapıldığı, bu nedenle KEP üzerinden yapılan tebligatın hukuka aykırı olduğuna dair herhangi bir yasal dayanağın olmadığının açık olduğu, dava konusu işlemin tesisine gidilmeden önce yapılan tüm tebligatların aktif edilmiş KEP adresine teslim edildiği, davacı tarafından bunların bir kısmı okunmayarak üzerine düşen sorumluluğun yerine getirilmediği,

KEP üzerinden gönderilen dava konusu işlemin davacı tarafından okunduğu ve tebligattan haberdar olmadığından bahsedilemeyeceği, işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, KEP'in elektronik tebligat yöntemi olmadığı, kanuni altyapısının bulunmadığı, KEP'e ilişkin usulü düzenleyen 19/01/2013 tarih ve 28533 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektronik Tebligat Yönetmeliği'nin, 06/12/2018 tarih ve 30617 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüge giren Elektronik Tebligat Yönetmeliği ile yürürlükten kaldırıldığı, tebligat usulünü belirleyen tek yetkili kanunun Tebligat Kanunu olduğu,

anılan Kanun'un 7/a maddesinde açıkça yazdığı üzere Tebligat Kanunu uyarınca yapılan elektronik tebligatların ulusal elektronik tebligat sistemi UETS üzerinden gerçekleştirileceği, kendisine ait UETS adresinin olduğu ve 06/12/2018 tarih ve 30617 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak tebligatların yapıldığı tarih itibarıyla yürürlüğe girmiş olan Elektronik Tebligat Yönetmeliği'nin 5., 31. ve 32. maddelerine istinaden, kendisine yapılacak tebligatların 01/01/2019 tarihinden itibaren UETS adresine yapılması gerektigi, UETS adresinin tespit edilememesi durumunda ise.

7201 sayılı Kanun'da belirtilen usullere göre tebligat yapılması gerektiğinin açık ve mecburi oldugu, davalı idare tarafından bu mecburiyete uyulmadan ve yürürlükten kaldırılan 19/01/2013 tarih ve 28533 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektronik Tebligat Yönetmeliği'ne istinaden KEP adresine yapılan tebligatların usulüne uygun olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Mersin ili, Anamur ilçesi sınırları dâhilinde bulunan ... sayılı II-(b) grubu arama ruhsatı sahibi olan davacı tarafından, söz konusu sahaya işletme ruhsatı verilmesi talebinde bulunulmuştur.

Davalı idare tarafından davacının talebi uygun bulunmuş ve ...tarih ve ... sayılı işlem ile; "işletme ruhsatı düzenlenebilmesi için üç ay içerisinde 38.815,00-TL olan 2019 yılı işletme ruhsat bedelinin yatırılması ve 6183 sayılı Kanun'un 22/A maddesi kapsamında vadesi geçmiş borcun bulunmadığına ilişkin belge ile tespit edilen birtakım teknik eksikliklerin üç ay içerisinde Genel Müdürlüğe verilmesinin gerektiği, aksi halde idari para cezası uygularak sürenin üç ay daha uzatılacağı" bildirimi yapılmıştır. Anılan işlem 20/12/2019 tarihinde davacının KEP adresine teslim edilmiştir.

Ardından, 3 aylık süre içinde söz konusu eksikliklerin giderilmemesi üzerine, davalı idare tarafından ... tarih ve ...sayılı işlem ile; "davacıya 38.066,00-TL idari para cezası uygulandığı belirtilerek, 67.085,00-TL olan 2020 yılı işletme ruhsat bedelinin yatırılması ve tespit edilen birtakım teknik eksikliklerin 30/09/2020 tarihine kadar tamamlanarak Genel Müdürlüğe verilmesinin gerektiği, aksi halde işletme ruhsat talebinin reddedileceği" bildiriminde bulunulmuştur. Anılan işlem 13/05/2020 tarihinde davacının KEP adresine teslim edilmiştir.

Akabinde Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün... tarih ve ... sayılı işlemi ile; "3213 sayılı Maden Kanunu'nun 24. maddesi gereğince tebliğ edilen yazılarda belirtilen sürelerde mali ve teknik eksikliklerin giderilmediğinden bahisle söz konusu ruhsat sahasının 01/10/2020 tarihinden geçerli olmak üzere iptal edilerek sahanın ihale kapsamına alındığına dair" bildirimde bulunulmuştur. Anılan işlem ise 20/11/2020 tarihinde davacının KEP adresine teslim edilmiş ve davacı tarafından aynı tarihte okunmuştur.

Bunun üzerine Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle 23/06/2021 tarihinde bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinde; "Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür." hükmüne, aynı Kanunun 8. maddesinde; "Süreler, tebliğ, yayın veya ilan tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlar. Tatil günleri sürelere dahildir. Şu kadarki, sürenin son günü tatil gününe rastlarsa, süre tatil gününü izleyen çalışma gününün bitimine kadar uzar. Bu Kanunda yazılı sürelerin bitmesi çalışmaya ara verme zamanına rastlarsa bu süreler, ara vermenin sona erdiği günü izleyen tarihten itibaren yedi gün uzamış sayılır." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanunun 14. maddesinin 3. fıkrasının (e) bendinde; idari davalara ilişkin dilekçelerin, idari dava açma süresi içinde dava açılıp açılmadığı yönlerinden inceleneceği belirtilmiş, aynı Kanun’un 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde ise; süresi içinde açılmamış olması halinde davaların reddedilebileceği, 14. maddenin 6. fıkrasında ise 14. maddede belirtilen hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde de davanın her safhasında 15. madde hükmünün uygulanacağı hükme bağlanmıştır.

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun "Elektronik tebligat" başlıklı 7/a maddesinin 1. fıkrasında tebligatın elektronik yolla yapılması zorunlu olan gerçek ve tüzelkişiler bentler halinde sayılmış, 2. fıkrasında; birinci fıkra kapsamı dışında kalan gerçek ve tüzel kişilere, talepleri hâlinde elektronik tebligat adresi verileceği, bu durumda bu kişilere tebligatın elektronik yolla yapılmasının zorunlu olduğu belirtilmiş, 4. fıkrasında ise; elektronik yolla tebligatın, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılacağı hüküm altına alınmıştır.

3213 sayılı Maden Kanunu'na 02/07/2018 tarih ve 703 sayılı KHK'nın 118. maddesi ile eklenen ve 09/07/2018 tarihinde yürürlüğe giren Ek 18. maddesinde, "MAPEG görev alanına giren konulara ilişkin her türlü tebligatı, kayıtlı elektronik posta adresi (KEP) veya kurumsal elektronik tebligat sistemi (e-Tebligat) yoluyla ilgilisine tebliğ edebilir. Bu yollarla yapılan tebligatlar 11/02/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu uyarınca tebliğ edilmiş sayılır.

04/06/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanunu ile 30/05/2013 tarihli ve 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu kapsamında ruhsat ve hak sahibi olanların, aktif edilmiş tebligata esas kayıtlı elektronik posta adresi (KEP) kullanmaları zorunludur. Bu yükümlülüğü yerine getirmeyenlere, yükümlülüklerini yerine getirmedikleri her üç ay için 25.000 Türk Lirası idari para cezası uygulanır.

Bu idari para cezası her yıl 04/01/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı nispetinde artırılır." hükmü; aynı KHK ile eklenen Geçici 37. maddesinde de (işlem tarihinde yürürlükte olan), "04/06/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanunu ile 30/5/2013 tarihli ve 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu kapsamında ruhsat ve hak sahibi olanların 3213 sayılı Kanunun Ek 18 inci maddesinde düzenlenen aktif edilmiş tebligata esas kayıtlı elektronik posta adresini (KEP) 31/08/2018 tarihine kadar MAPEG’e sunması zorunludur.

Bu tarihe kadar sunmayanlar hakkında Ek 18 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca idari para cezası uygulanır." hükmü bulunmaktadır.

25/08/2011 tarih ve 28036 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Kayıtlı Elektronik Posta Sistemine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin "Kayıtlı elektronik posta hesabının kontrol edilmesi" başlıklı 12. maddesinde; "Hesap sahibinin ya da işlem yetkilisinin, KEP hesabına erişerek gelen iletileri kontrol etmesi esastır. Mücbir sebep hâlleri dışında KEP hesabına erişilmemesi durumunda o işgünü içinde gelen iletinin ertesi işgünü hesap sahibine ulaştığı ve okunduğu kabul edilir." hükmüne yer verilmiştir.

21/09/2017 tarih ve 30187 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Maden Yönetmeliği'nin "KEP adreslerinin bildirilmesi" başlıklı Geçici 10. maddesinde, "Ruhsat sahiplerinin tebligata esas Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) adreslerinin bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren iki ay içerisinde Genel Müdürlüğe bildirilmesi zorunludur. Aksi halde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereğince işlem tesis edilir." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, 3213 sayılı Maden Kanunu'na eklenen Ek 18. maddede, MAPEG'in görev alanına giren konulara ilişkin her türlü tebligatın, kayıtlı elektronik posta adresi (KEP) veya kurumsal elektronik tebligat sistemi (e-Tebligat) yoluyla ilgilisine tebliğ edilebileceği düzenlemesinin yer aldığı, dolayısıyla tebligatın yapılması konusunda davalı idareye KEP ya da e-Tebligat hususunda seçimlik hak tanındığı,

her iki tebligatın da 7201 sayılı Tebligat Kanunu uyarınca tebliğ edilmiş sayılacağı, esasen KEP adresine yapılan tebliğin de elektronik tebligat yöntemlerinden biri olduğu ve bu sebeple 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun "Elektronik tebligat başlıklı" 7/a maddesinin 4. fıkrası gereği iletinin muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda tebliğin yapılmış sayılacağı anlaşılmaktadır.

Temyize konu karara ilişkin olarak, Mahkeme tarafından her ne kadar MAPEG tarafından yayımlanan duyuruda "Maden Kanunu’nun 18. Ek maddesinde belirtilen kurumsal elektronik tebligat sistemi (e-Tebligat) olarak, Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi(UETS)’ni kullanmaya karar verdiklerini ve bu bağlamda Genel Müdürlüğün görev alanına giren tüm konulardaki bildirimlerde Ruhsat ve Hak Sahiplerine 01/01/2020 tarihinden itibaren elektronik tebligat sistemi üzerinden alınan UETS adreslerine tebligat yapılacağı" hususunun ilan edildiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiş ise de,

anılan duyurunun Maden Kanunu'nda yer alan düzenlemeleri hükümsüz hale getirmediği gibi, KEP adresine tebligat yapılabileceğini öngören kanuni düzenlemenin uygulanmasının normlar hiyerarşisinde daha alt düzenleyici işlem ile engellenemeyeceği de açıktır. Bu durumda KEP adresine yapılan tebligatların incelenerek durumun değerlendirilmesi gerekmektedir.

Uyuşmazlıkta, davacı tarafından Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemi ile dava açıldığı, davacının "..." adresine sahip olduğu, anılan KEP adresinin aktivasyonunun yapıldığı ve bu hususta taraflar arasında uyuşmazlık olmadığı, dava konusu işlemin 20/11/2020 tarihinde KEP üzerinden "..." adresine elektronik olarak teslim edildiği ve aynı tarihte davacı tarafından okunduğu görülmektedir.

Bu kapsamda, olayda, davacının aktif edilmiş KEP adresine gönderilen dava konusu... tarih ve ... sayılı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü işleminin 20/11/2020 tarihinde okunduğu ve işlemden haberdar olunduğu, buna göre 25/11/2020 tarihi esas alınarak 2577 sayılı Kanun'un 7. maddesi uyarınca 60 günlük dava açma süresi içinde en geç 24/01/2021 tarihi Pazar gününe geldiğinden 25/01/2021(Pazartesi) tarihine kadar iptal davası açılması gerekirken bu süre geçirildikten sonra 23/06/2021 tarihinde bakılan davanın açıldığı görülmektedir.

Öte yandan, KEP adreslerine ilişkin düzenlemeler içeren 19/01/2013 tarih ve 28533 sayılı Resmî Gazete yayımlanan Elektronik Tebligat Yönetmeliği'nin 06/12/2018 tarih ve 30617 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektronik Tebligat Yönetmeliği ile yürürlükten kaldırılarak UETS adres sistemine geçildiği ve bu nedenle UETS adresine tebligat yapılması gerekirken, KEP sistemine yapılan tebligatın usulsüz olduğu ileri sürülmekte ise de,

KEP adres sisteminin ayrıntılı esaslarının 25/08/2011 tarih ve 28036 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Kayıtlı Elektronik Posta Sistemine İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ile düzenlendiği ve bu yönetmeliğin yürürlükte olduğu, buna göre davacının kayıtlı bir elektronik tebligat adresi bulunduğu ve bu adrese tebligat yapıldığı görülmekle, bahse konu iddiaya itibar edilmemiştir.

Bu durumda; davanın süreaşımı yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığından, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.