Danıştay 8. Daire E.2023/2021 K.2023/2038

Yapılmasına Dair Kanunun Geçici 2'nci Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ”in iptali ile bu düzenlemenin dayanağı olan 7420 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un Geçici 2. maddesinin iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne başvurulmasına karar verilmesi istenilmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

2577 sayılı Kanunun 3. maddesine uygun bulunmayan dava dilekçesinin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 14. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek işin gereği görüşüldü.

HUKUKİ SÜREÇ

Dava; 25 Ocak 2023 tarih 32084 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan “7420 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun Geçici 2'nci Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ”in iptali istemiyle açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

USUL YÖNÜNDEN

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İdari Davaların Açılması" başlığını taşıyan 3. maddesinde; davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihinin belirtileceği; dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği; dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı; 15/1-d maddesinde ise; 14. maddenin 3/g bendinde yazılı hallerde otuz gün içinde 3. ve 5. maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanlıkları tamamlanmak üzere dilekçelerin reddine karar verileceği, belirtilmiştir.

Aynı Kanunun "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinin 1. fıkrasında, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay'da ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu; 2. fıkrasında, bu sürelerin idari uyuşmazlıklarda yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren işlemeye başlayacağı; 4. fıkrasında ise, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilecekleri kuralına yer verilmiştir.

Öte yandan, 2577 sayılı Kanun'un 2. maddesinde yer alan ve iptal davasının subjektif ehliyet koşulu olan "menfaat ihlali" kavramı doktrin ve içtihatlarda dava konusu işlemle davacı arasında kurulan kişisel, meşru, güncel bir menfaat ilişkisi olarak tanımlanmaktadır. Sözü edilen menfaat ilişkisinin varlığı ve sınırları her olayda yargı yerince uyuşmazlığın niteliğine göre belirlenmektedir.

İdari Yargılama Usulünde geçerli olan resen araştırma ve yazılılık ilkesi gereği dava dilekçelerinin, 2577 sayılı Kanunda belirtilen şekil kurallarına uygun bir biçimde ve yargılamanın gerektirdiği bilgileri içerecek nitelikte düzenlenmesi gerekmektedir.

Bunu sağlamak için, dava dilekçelerinde; dava konusu edilen işlemlerin ve dava sebeplerinin, bir başka ifadeyle; idari işlemin içerdiği iddia edilen hukuka aykırılığın dayandığı hukuk kurallarının açık ve net bir biçimde somut olarak belirtilmesi şarttır.

Ayrıca birden fazla işlemin davaya konu edilmesi ya da bir işlemin birden fazla madde, fıkra veya bendinin iptalinin istenilmesi halinde söz konusu işlemler ve bu işlemlerin hangi madde veya fıkralarının iptalinin istendiğinin tek tek sayılmak suretiyle belirtilmesi de yukarıda alıntısı yapılan düzenlemeler ve idari yargılama usulü ilkelerinin bir gereğidir.

Dosyanın incelenmesinden; dava konusu düzenlemenin avukatların vekalet ücreti alacaklarından da vazgeçilmesi sonucunu doğurduğundan Avukatlık Kanunu'na, Anayasa ile güvence altına alınan angarya yasağı ve mülkiyet hakkına aykırılık taşıdığı; öte yandan, getirilen düzenlemeler ile zamanaşımına uğramış alacakların da Kanun kapsamında olduğu, bu durumun da dar gelirli vatandaşları korumaktan ziyade şirketlerin defterlerinde kaydı görünen alacakları vergi kaydından düşme imkanı sağladığı, yine Tebliğ ile,

MTS ile yürütülen icra dosyaları bakımından alacaklı avukatın alacak hakkından feragat etme şartı açıkça düzenlenmişken icra dairelerinde takip edilen icra dosyaları bakımından avukatın iradesine bırakılmaksızın doğrudan alacaklının talebi üzerine işlem yapılabilmesinin sağlandığı ve Tebliğ'in bazı hükümlerinde feragat kavramı kullanılmaktayken bazı hükümlerinde vazgeçme kavramının kullanılmasının belirlilik ilkesine aykırılık teşkil ettiği ileri sürülerek dava konusu Tebliğ'in tamamının iptaline karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Yukarıda özetlenen dava dilekçesinde, avukatların mesleki menfaatlerinin korunması, düzenleyici işlemdeki hukuki belirsizlik gibi yönlerden hukuka aykırılık iddialarının ileri sürüldüğü ve Tebliğ'in tümünün iptaline karar verilmesi isteminde bulunulduğu, ileri sürülen bazı iddiaların Tebliğ'in belli kısımlarına ilişkin olduğu ancak bu iddiaların işlemde yer alan madde ve hükümlerle ilişkilendirilmediği görülmektedir.

Bu durumda, davacı Baro Başkanlığı tarafından Tebliğ'in tümünün iptaline karar verilmesi isteminde bulunulacaksa Tebliğ'in tümünün iptali istemi yönünden menfaat ilişkisinin ve hukuka aykırılık iddialarının ortaya konulması, eğer Tebliğ'in tümünün iptalini gerektiren sebepler dışında belli madde ve kısımlarına yönelik iptal talebi varsa, bu kısımlar yönünden hukuka aykırılık iddialarının ilgili maddeler gösterilip menfaat ilişkisi kurularak açıklanması gerekmektedir.

Öte yandan, yukarıda yer verilen 2577 sayılı Kanunun dava açma sürelerini kural altına alan 7. maddesinde ilanı gereken düzenleyici işlemlerde altmış günlük dava açma süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, olayda dava konusu düzenleyici işlemin 25.01.2023 tarih ve 32084 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği, bakılmakta olan davanın ise 30.03.2023 tarihinde açıldığı anlaşıldığından, davacı hakkında tesis edilen herhangi bir uygulama işlemi olup olmadığı, uygulama işlemi varsa söz konusu işlemin öğrenilme veya tebliğ tarihi ile işleme ilişkin bilgi ve belgelerin de sunulması gerekmektedir.

KARŞI OY

(X)- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İdari Davaların Açılması" başlığını taşıyan 3. maddesinde; davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihinin belirtileceği; dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği; dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı; 15/1-d maddesinde ise; 14. maddenin 3/g bendinde yazılı hallerde otuz gün içinde 3. ve 5. maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanlıkları tamamlanmak üzere dilekçelerin reddine karar verileceği belirtilmiştir.

Dava dilekçesinin incelenmesinden; davacının dilekçesinin açık ve usulüne uygun olarak düzenlendiği, davanın süresinde açılıp açılmadığının tespiti yönünden gerekli bilgi ve belgelerin ilk incelemeye esas ara karar ile istenebileceği, şu haliyle dilekçenin reddini gerektiren bir sebep bulunmadığı sonucuna varılmış olup, dilekçenin 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesi uyarınca reddine ilişkin aksi yöndeki karara katılmıyorum.