Danıştay 8. Daire E.2023/2228 K.2023/4907

2- (Davalı) … Belediye Başkanlığı Vekili: Av. …

Diğer Davalı: ... Valiliği Vekili: Av. …

İstemin Özeti : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının hukuka aykırı olduğu öne sürülerek, 2577 sayılı Kanunun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti: Davalı Trabzon Valiliği tarafından davacıların temyiz isteminin reddi ve davacılar …, … tarafından davalı Akçaabat Belediye Başkanlığı'nın temyiz istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

Danıştay Tetkik Hakimi: … Düşüncesi: İstemin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü: Dava, davacıların çocuğunun, davalı belediyece işletilen motor iskelesinden aracıyla birlikte düşerek hayatını kaybetmesi olayında davalı idarelerin kusurlu olduğu öne sürülerek, 200,000 TL manevi zararın tazmini istemiyle açılmıştır.

İdare Mahkemesince, davalı idarelerin kusuru olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, bu kararın Dairemizin 22.10.2018 tarih E:2012/6759, K:2018/6000 sayılı kararı ile bozulması üzerine, İdare Mahkemesince bozma kararına uyularak,

davacıların çocuğunun, davalı belediyece işletilen motor iskelesinden aracıyla birlikte düşerek hayatını kaybetmesi olayında, davalı Belediyenin hizmet kusurunun ağırlığı, davacıların oğlunun olay tarihindeki yaşı, çalışarak anne ve babasının bakımını sağladığı hususu, denize düşerek kaybolan çocuklarının belirli bir süre bulunamaması nedeniyle ve sonrasında cansız bedeninin bulunmasıyla vefat ettiğinin anlaşılması karşısında anne ve babası olan davacıların bu süreçte yaşadığı elem ve üzüntü gözönünde bulundurulduğunda;

anne … ve baba … için toplam 50.000 TL manevi tazminat takdir edilmiş olup olayda kusur oranları dikkate alındığında davacıların çocuğunun %40 oranında kusurlu olması nedeniyle takdir edilen 50.000 TL'nin müteveffanın kusuru oranında azaltılarak her bir davacı adına 15.000 TL olmak üzere toplam 30.000 TL manevi tazminatın davalı Akçaabat Belediyesi tarafından davacılara ödenmesine, fazlaya ilişkin talepler ve olayda kusuru bulunmadığı anlaşılan davalı Trabzon Valiliği yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

Kabul edildiği üzere manevi tazminat; gerçekte bir tazmin aracı olmayıp, tatmin aracıdır. Manevi değerlerinde bir eksilme meydana gelen, duyduğu acı, elem, ızdırap, üzüntü ve sarsıntı nedeniyle yaşam zevki azalan kişiye manevi tazminat adı altında verilecek miktardır. Başka türlü giderim yollarının bulunmayışı veya yetersiz kalışı manevi tazminatın parasal olarak belirlenmesini zorunlu hale getirmektedir. Olayın gelişimi ve sonucu, ilgilinin durumu itibarıyla manevi zarara karşılık takdir edilecek manevi tazminatın, manevi tatmin aracı olmasından dolayı zenginleşmeye yol açmayacak miktarda, buna karşılık idarenin olaydaki sorumluluğunu ifade edecek ölçüde saptanması zorunlu bulunmaktadır.

İdare Mahkemesince, davacılar tarafından talep edilen 200.000,00-TL manevi tazminatın, davalı Belediyenin hizmet kusurunun ağırlığı, davacıların oğlunun olay tarihindeki yaşı, çalışarak anne ve babasının bakımını sağladığı hususu, denize düşerek kaybolan çocuklarının belirli bir süre bulunamaması nedeniyle ve sonrasında cansız bedeninin bulunmasıyla vefat ettiğinin anlaşılması karşısında anne ve babası olan davacıların bu süreçte yaşadığı elem ve üzüntü gözönünde bulundurularak anne … ve baba … için toplam 50.000 TL manevi tazminat takdir edilmiş,

akabinde davacıların çocuğunun %40 oranında kusurlu olması nedeniyle takdir edilen 50.000 TL'nin müteveffanın kusuru oranında azaltılarak her bir davacı adına 15.000 TL olmak üzere toplam 30.000 TL manevi tazminatın kabulüne karar verilmiş ise de; manevi tazminatın olayın ağırlığı, davacıların kusursuzluğu, davalı idarelerin kusuru ve davacıların olay nedeniyle duyduğu acı, elem ve ızdırap durumu dikkate alınarak matematiksel oranlarla bağlı kalınmaksızın hakkaniyete uygun bir miktarda belirlenmesi gerekmektedir.

Başka bir ifadeyle, Mahkeme tarafından davalıların kusur durumu da gözetilerek manevi tazminat takdir edildikten sonra dava dışı üçüncü kişinin kusurunun çıkarılmayarak, oransal olarak indirim yapılmaksızın hüküm kurulmalıdır.