Danıştay 8. Daire E.2023/2390 K.2023/2400

Dava konusu istem: Davacı Mahalle Muhtarlığı tarafından, mülkiyeti davalı idareye ait olan ve ... Mahallesi Sosyal Tesisleri'nde bulunan yemekhane ve düğün salonuna ait kira sözleşmesi eki şartnamenin sözleşmenin feshine ilişkin 16. maddesi gereğince taşınmazın tahliyesi hakkındaki … tarihli ve … sayılı Isparta Belediye Başkanlığı Emlak ve İstimlak Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarihli ve E:…, K:… sayılı kararında; belediyenin özel mülkiyetinde bulunan taşınmazın kiracısı olan davacı ile davalı idare arasında düzenlenmiş bulunan kira sözleşmesi yoluyla Borçlar Kanunu'nda ifadesini bulan kiracı-kiralayan ilişkisinin kurulduğu anlaşıldığından, taraflar arasındaki kira sözleşmesi hükmünün uygulanmasından doğan iş bu davanın görüm ve çözümünde adli yargı mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesiyle 2577 sayılı Kanun'un 15/1-a maddesi uyarınca davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davacının istinaf isteminin reddine temyiz yolu açık olarak karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından; davalı belediyenin tahliye için adli yargıya başvurmaksızın kamu gücüne dayanarak idari bir karar aldığı ve bu kararın tahliyeye yönelik olduğu gözetildiğinde görevsizlik kararı verilmesinde hukuki isabet bulunmadığı belirtilerek temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma alınmamıştır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir...3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir...6) Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde; "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir:

a) Düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davaları.

b) Konusu yüz bin Türk lirasını aşan vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan davalar.

c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları.

d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları.

e) Müşterek kararnameyle yapılan atama, naklen atama ve görevden alma işlemleri ile daire başkanı ve daha üst düzey kamu görevlilerinin atama, naklen atama ve görevden alma işlemleri hakkında açılan iptal davaları.

f) İmar planları, parselasyon işlemlerinden kaynaklanan davalar.

g) Tabiat Varlıklarını Koruma Merkez Komisyonu ve Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunca itiraz üzerine verilen kararlar ile 18/11/1983 tarihli ve 2960 sayılı Boğaziçi Kanununun uygulanmasından doğan davalar.

h) Maden, taşocakları, orman, jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular ile ilgili mevzuatın uygulanmasına ilişkin işlemlere karşı açılan davalar.

ı) Ülke çapında uygulanan öğrenim ya da bir meslek veya sanatın icrası veyahut kamu hizmetine giriş amacıyla yapılan sınavlar hakkında açılan davalar.

i) Liman, kruvaziyer limanı, yat limanı, marina, iskele, rıhtım, akaryakıt ve sıvılaştırılmış petrol gazı boru hattı gibi kıyı tesislerine işletme izni verilmesine ilişkin mevzuatın uygulanmasından doğan davalar.

j) 8/6/1994 tarihli ve 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunun uygulanmasından ve 16/7/1997 tarihli ve 4283 sayılı Yap-İşlet Modeli ile Elektrik Enerjisi Üretim Tesislerinin Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışının Düzenlenmesi Hakkında Kanunun uygulanmasından doğan davalar.

k) 6/6/1985 tarihli ve 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanununun uygulanmasından doğan davalar.

l) 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununun uygulanmasından doğan davalar.

m) Düzenleyici ve denetleyici kurullar tarafından görevli oldukları piyasa veya sektörle ilgili olarak alınan kararlara karşı açılan davalar." kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlık, mülkiyeti davalı Isparta Belediye Başkanlığı'na ait olup davacı. Mahallesi Muhtarlığı'nın kiracısı olduğu. Mahallesi, Yeni Sosyal Tesisler bodrum katta bulunan yemekhane ile 1. katta bulunan düğün salonunun kira sözleşmesi eki şartnamenin, "Kira hitamından bir ay önce Belediye kiracıya yazılı ihbarda bulunarak kira akdinin sonunda sözleşmeyi tek taraflı olarak feshe yetkilidir.

Bu konuda Belediye kira sözleşmesindeki ve 2886 sayılı yasa ile bağlı olmaksızın sözleşmeyi feshe yetkilidir. Kiracı Belediyece yapılan sözleşmenin feshine ve sebeplerine ilişkin itirazda bulunamaz." içeriğini haiz 16. maddesine istinaden işlemin tebliğinden itibaren 30 gün içerisinde iş yerlerinin boşaltılması, boşaltılmadığı takdirde belediyece boşaltılacağını yönelik "Tahliye" konulu davalı idare işleminin iptali isteminden kaynaklanmaktadır.

Bu durumda, davacı ... Mahallesi Muhtarlığı hakkında tesis edilen işlemden kaynaklanan iş bu uyuşmazlığın 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde tahdidi olarak sayılan davalardan hiçbirine uymadığı, Bölge İdare Mahkemesinin temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.