Danıştay 8. Daire E.2023/3072 K.2023/2945

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:

6771 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla Anayasaya eklenen Geçici 21. maddenin (E) fıkrası hükmüyle askeri yargı kaldırılmış ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde görülmekte olan dosyalardan, kanun yolu incelemesinde olanların Danıştay'a, diğer dosyaların ise görevli ve yetkili idari yargı merciilerine bu Kanun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren dört ay içinde gönderileceği hüküm altına alınmıştır.

Uyuşmazlığa ilişkin olarak, "usul kurallarının derhal uygulanırlığı ilkesi" gereğince, dava dosyalarının devrini müteakip uyuşmazlığın çözümünde, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu hükümlerinin uygulanacağı hususunda bir duraksama bulunmamaktadır.

Anayasa değişikliği ile ortaya çıkan yeni hukuki duruma göre, Askeri Yüksek İdare Mahkemesinin kaldırıldığı, dolayısıyla bu tür uyuşmazlıkların çözümünde genel görevli mahkemelerin idare mahkemeleri olduğu, Anayasa değişikliğinin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde görülmekte olan dosyalardan kanun yolu incelemesi aşamasında olanların Danıştay'a, diğer dosyaların ise görevli ve yetkili idari yargı mercilerine gönderileceği düzenlemesi karşısında; kaldırılmadan önce Askeri Yüksek İdare Mahkemesinin görevinde bulunan davalara ilişkin kararın düzeltilmesi isteminin Danıştay'ın ilgili dairesi tarafından, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 54. maddesi uyarınca karara bağlanması gerekmektedir.

Dava; davacının dış kaynaktan temin muvazzaf astsubay adaylığının, hakkında yaptırılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle sonlandırılması ve okuldan ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

Mülga 1602 sayılı Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Kanununun dava konusu işlem tarihindeki 14. maddesinde "Madde 14 - Askeri Yüksek İdare Mahkemesi, iki daireden oluşur. İş hacmine göre, Genel Kurulun teklifi ve Genelkurmay Başkanlığının uygun görmesi üzerine Milli Savunma Bakanlığınca daire sayısı üçe yükseltilebileceği gibi, aynı usulle ikiye de indirilebilir. Her daire, bir başkan ile altı üyeden kurulur. Üyelerden dördü askeri hakim, ikisi kurmay subaydır.

Dairelerde çoğunluk askeri hakim sınıfından olmak üzere görüşme sayısı beştir.

Kararlar oyçokluğu ile verilir.", 59. maddesinde "Madde 59 - Kararlarda, sırası ile, aşağıdaki hususlar bulunur: a) Tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları yahut unvanları ve adresleri; b) Davacının ileri sürdüğü maddi vakıaların dayandığı hukuki sebeplerin özeti ve isteğinin sonucu ile davalının savunmasının özeti; c) Başsavcılığın düşüncesi; d) Duruşmalı davalarda, duruşma yapılıp yapılmadığı ve yapılmış ise hazır bulunan taraflar ve vekil veya temsilcilerinin ad ve soyadları; e) Kararın dayandığı kanuni ve hukuki sebepler ile gerekçesi ve hüküm;

f) Kararın tarihi ve oy birliği ile veya oy çokluğuyla mı verildiği; g) Muhakeme masrafları ile vekalet ücretinin hangi tarafa yükletildiği; h) Kararı veren Daire veya Daireler Kurulu Başkan ve üyelerinin ad ve soyadları ve imzaları ve varsa ayrışık oyları." hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda belirtilen hüküm uyarınca kararlar Başkan ve dört üyeden olmak üzere beş kişiden oluşan heyet tarafından verilmektedir. İlgili heyetçe bir uyuşmazlığın karara bağlanabilmesi için çoğunluğu oluşturan üç hakimin aynı yönde oy kullanmaları gerekmektedir. Ancak yargı kararlarının hüküm fıkrasının gerekçesiyle bir bütün olduğu hususu dikkate alındığında, sadece söz konusu üç hakimin aynı yönde oy kullanmasının yeterli olmadığı, Mahkeme heyetinin çoğunluğunun kullandıkları oya ilişkin gerekçelerinin de aynı olması gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.

Bu durumda çoğunluğu oluşturan ve aynı yönde oy kullanan üç hakimin kullandıkları oya ilişkin gerekçelerinin farklı olması durumunda, hangi gerekçeyle iptal hükmü kurulduğu belirsiz olduğu gibi, kararın gerekçesinde oyçokluğu oluşmadığından böyle bir kararın incelemesinin yapılması da olanaksız hale gelecektir.

Dosyanın incelenmesinden, Askeri Yüksek İdare Mahkemesinin ... Dairesince verilen kararda; Başkanın dava konusu işlemin iptali yönünde oy kullandığı, diğer iki üyenin farklı gerekçeyle ayrışık oy kullandığı ve son iki üyenin ise davanın reddi yönünde karşı oy kullandığı görülmektedir.

Yukarıda yer verilen açıklamalar ışığında karar düzeltmeye konu karar incelendiğinde, üç üyenin iptal yönünde oy kullanması nedeniyle iptal kararı verilmesi için gerekli çoğunluğun sağlandığı, ancak iptal kararının gerekçesi yönünden ise çoğunluk sağlanamadığı görüldüğünden, kararın oluşmadığı sonucuna varılmıştır.