Danıştay 8. Daire E.2023/5161 K.2024/2526

Dava konusu istem: … Ortaokulu'nda İngilizce öğretmeni olarak görev yapan davacının çalışma izninin iptal edilmesine ilişkin … Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; 5580 sayılı Kanun'un 4. maddesi uyarınca, özel öğretim kurumunda görev yapacak olan personelde, sahtecilik suçu nedeniyle ceza almamış olması veya hakkında bu suçlardan dolayı kovuşturma bulunmaması şartının arandığı, davacı hakkında ise resmi belgede sahtecilik suç isnadıyla … Ağır Ceza Mahkemesi'nin E:… esas sayılı dosyası üzerinden devam eden ceza kovuşturmasının olduğu anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan 5580 sayılı Kanunun 4. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "...veya haklarında bu suçlardan dolayı kovuşturma bulunmaması" ibaresi, dolandırıcılık ve sahtecilik ibareleri yönünden Anayasaya aykırı bulunarak iptal edildiği ve dava konusu işlemin dayanağı hukuken ortadan kalktığından dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmediğinden istinaf başvurusunun kabulüne, ... İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı davanın reddine ilişkin kararın kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava; … Ortaokulu'nda İngilizce öğretmeni olarak görev yapan davacının çalışma izninin iptal edilmesine ilişkin … Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.

2008 yılında … Devlet Üniversitesi İngilizce Öğretmenliği Bölümü'nden mezun olan davacı; … Valiliği'ne başvurarak … Anadolu Lisesi'nde İngilizce öğretmeni olarak görev yapmak için çalışma izni talep etmiş, yapılan değerlendirme sonucunda davacıya … Valiliği tarafından … tarih ve … sayılı işlemle çalışma izni verilmiş olup; İl Eğitim Müfettişleri Başkanlığınca yapılan inceleme sonucu davacının diploma denklik belgesinin sahte olduğu anlaşılmıştır.

Bunun üzerine … Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı işlemi ile çalışma izin onayı iptal edilmiş, bu işleme karşı açılan davada ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davanın reddine karar verilmiş ve temyiz incelemesinden geçen karar kesinleşmiştir.

Davacı … tarih ve … sayılı çalışma izin onayı ile … Ortaokulunda İngilizce Öğretmeni olarak görev yapmakta iken, MEBBİS kayıtlarında sürekli kısıtlı olarak görünmesi nedeniyle … Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı işlemi ile çalışma izin onayının iptal edilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.

Davacı tarafından dava dilekçesine ekli olarak Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın … tarihli toplantısında alınan kararla davacı adına düzenlenen diploma denklik belgesinin gönderildiği görülmüş olup; Dairemizin 09/02/2024 tarihli Ara Kararı ile Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'ndan davacının denklik başvurusunda bulunup bulunmadığı, davacıya denklik belgesi verilip verilmediği, davacının diplomasının sahte olduğu gerekçesiyle diploma denklik belgesinin iptal edilip edilmediği; ... Ağır Ceza Mahkemesi'nden ise davacı hakkında …. esasına kayıtlı "Resmi belgede sahtecilik" suçundan açılmış olan davanın hangi aşamada olduğu sorulmuştur.

Ara karara cevaben Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca gönderilen belgelerden, davacının Yürütme Kurulu'nun 15/11/2017 tarihli kararıyla şerhli denklik belgesinin değiştirildiği ve İngilizce öğretmenliği alanında denklik belgesi düzenlendiği, Malatya 3. Ağır Ceza Mahkemesince gönderilen belgelerden ise anılan davada henüz bir karar verilmediği anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun "Kurucu/kurucu temsilcisinin nitelikleri ve kurum binaları" başlıklı 4. maddesinin birinci fıkrasında. "Özel öğretim kurumlarının gerçek kişi kurucularında, tüzel kişi kurucularının yönetim organlarında, kurucu temsilcilerinde ve personelinde.

26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezası ya da affa uğramış olsa bile Devletin egemenlik alametlerine ve organlarının saygınlığına karşı suçlar, Devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, millî savunmaya karşı suçlar, Devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma,

suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ve 11/10/2006 tarihli ve 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında işlenen suçlardan ceza almamış olması veya haklarında bu suçlardan dolayı kovuşturma bulunmaması, terör örgütlerine ya da Millî Güvenlik Kurulunca Devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti ya da iltisakı yahut bunlarla irtibatı olmaması şartı aranır." kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Anayasa'nın "Anayasa Mahkemesinin kararları" başlıklı 153. maddesinde.

Anayasa Mahkemesi'nin kararlarının kesin olduğu, iptal kararlarının gerekçesi yazılmadan açıklanamayacağı, Anayasa Mahkemesi'nin bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin tamamını veya bir hükmünü iptal ederken, kanun koyucu gibi hareketle, yeni bir uygulamaya yol açacak biçimde hüküm tesis edemeyeceği, kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi veya Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü ya da bunların hükümlerinin, iptal kararlarının Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihte yürürlükten kalkacağı, gereken hallerde Anayasa Mahkemesi'nin iptal hükmünün yürürlüğe gireceği tarihi ayrıca kararlaştırabileceği, bu tarihin,

kararın Resmi Gazetede yayımlandığı günden başlayarak bir yılı geçemeyeceği, iptal kararının yürürlüğe girişinin ertelendiği durumlarda Türkiye Büyük Millet Meclisinin, iptal kararının ortaya çıkardığı hukuki boşluğu dolduracak kanun teklifini öncelikle görüşüp karara bağlayacağı, iptal kararlarının geriye yürümeyeceği, Anayasa Mahkemesi kararlarının Resmi Gazetede hemen yayımlanacağı ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlayacağı hükmüne yer verilmiştir.

Anayasa Mahkemesi'nin 12/12/1989 tarih ve E:1989/11, K:1989/48 sayılı kararında, "Türk Anayasa sisteminde Devlete güven ilkesini sarsmamak ve ayrıca Devlet yaşamında bir karmaşaya neden olmamak için iptal kararlarının geriye yürümezliği kuralı kabul edilmiştir. Böylece, hukuksal ve nesnel alanda sonuçlarını doğurmuş bulunan durumların iptal kararlarının yürürlüğe gireceği güne kadarki dönem için geçerli sayılması sağlanmasına" ilişkin hususlar belirlenmiştir.

Uyuşmazlıkta; davacı hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan dolayı yürütülen kovuşturma bulunması nedeniyle dava konusu işlemin tesis edildiği ve Anayasa Mahkemesi'nin 26/01/2022 tarih ve E:2021/117, K:2022/10 sayılı kararıyla, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 4. maddesinin birinci fıkrasında yer alan "...veya haklarında bu suçlardan dolayı kovuşturma bulunmaması..." ibaresinin, anılan fıkrada yer alan "...personelinde..." ve "...dolandırıcılık, sahtecilik..." ibareleri yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; Anayasa Mahkemesi kararlarının geriye yürümezliği ilkesi uyarınca, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 4. maddesinin birinci fıkrasında yer alan "...veya haklarında bu suçlardan dolayı kovuşturma bulunmaması..." ibaresinin, anılan fıkrada yer alan "...personelinde..." ve "...dolandırıcılık, sahtecilik..." ibareleri yönünden dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olduğu anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiş olup, dava konusu işlemin iptali yönündeki temyize konu Bölge Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.