Danıştay 8. Daire E.2023/5940 K.2023/5283

2- … … 8- … 9- … VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI): … Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU

… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Dava, davacı kooperatif üyelerine ait tahditli ticari plakalı araçların tüm şehir içi güzergahlarında diğer tüm araçlar ile eşit koşullarda çalışmasına, ücretsiz taşınan kişiler için yönetmelik gereği belirlenen ücretlerin aylık olarak ödenmesine aksi durumda bu kişilerin ücretli şekilde taşınmasına, havuz sisteminin kaldırılarak her bir taşımacıya taşıdığı yolcuya karşılık gelen ücretin ödenmesi yönteminin uygulanmasına ve Belediyeye ait özmal araçlarının davacı kooperatif üyelerinin çalıştığı güzergahlardan kaldırılmasına yönelik taleplerinin reddine ilişkin olarak Antalya Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezi tarafından alınan … tarih ve … sayılı kararının davacı kooperatif taleplerini reddeden kısımlarının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda.

Belediyeye ait özmal araçları ile davacı kooperatife ait minibüslerin kapasite, konfor ve sahip olunan özelliklerinin farklılık taşıması sebebiyle eşit şartlarda çalışma talebinin yerinde olmadığı, havuz sistemine yönelik talebin daha önce dava konusu edildiği ve yargısal denetimden geçtiği, ücretsiz taşıma sistemi ile alakalı olarak davacı kooperatifi ilgilendiren bir durumun bulunmadığı, zira davacı kooperatife ait araçların ayakta yolcu taşıma hakkı bulunmadığından ücretsiz yolcu taşıma konusunda bir sorumluluklarının bulunmadığı,

Belediyeye ait özmal araçlarının davacı kooperatif üyelerinin çalıştığı güzergahlardan kaldırılması talebinin ise anılan hatlarda yolcu sayısı dikkate alınarak seferlerin gecikmesi, sefere çıkılmaması gibi durumların önüne geçilmesi, başka bir deyişle kamu yararı amacıyla ortaya çıkan bir gereklilik olması sebebiyle uygun görülmediği, il içerisinde ulaşımı düzenleme yetkilisine haiz UKOME Genel Kurulu'nca mevzuatta yer alan kritelere uygun olarak yapıldığı, ayrıca önceki yargı kararlarının uygulanması,

trafik yükünün azaltılması ve kamu yararının sağlanması amacını sağlamaya yönelik olduğunun anlaşılması nedeniyle dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Hukuka aykırı olan temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir...

3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir...

6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Aynı kanunun "Temyiz" başlıklı 46'ncı maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında, (d) bendinde ise; Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava dosyasının incelenmesinden, davacı kooperatif üyelerine ait tahditli ticari plakalı araçların tüm şehir içi güzergahlarında diğer tüm araçlar ile eşit koşullarda çalışmasına, ücretsiz taşınan kişiler için yönetmelik gereği belirlenen ücretlerin aylık olarak ödenmesine aksi durumda bu kişilerin ücretli şekilde taşınmasına,

havuz sisteminin kaldırılarak her bir taşımacıya taşıdığı yolcuya karşılık gelen ücretin ödenmesi yönteminin uygulanmasına ve Belediyeye ait özmal araçlarının davacı kooperatif üyelerinin çalıştığı güzergahlardan kaldırılmasına yönelik taleplerinin reddine ilişkin Antalya Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezi işleminin düzenleyici işlem olarak değerlendirilemeyeceği ve yürütülmekte olan bir ticari faaliyeti engelleyen işlem niteliğinde de olmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.