Danıştay 8. Daire E.2024/1642 K.2024/2123

Dava konusu istem: Davacı tarafından, Aydın İli, Efeler İlçesi'nden Aydın İli, Didim İlçesi'ne yolcu taşımacılığı yapılması amacıyla kooperatif üyelerine çalışma izni verilmesi amacıyla yapılan başvurunun reddine ilişkin Aydın Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Daire Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; bakılan uyuşmazlıkta, davacı tarafından 22/03/2022 tarihli dilekçe ile değişen durum ve şartlar dikkate alınarak, Aydın İli, Efeler İlçesi'nden Aydın İli, Didim İlçesi'ne yolcu taşımacılığı yapılması amacıyla kooperatif üyelerine çalışma izni verilmesi için başvuruda bulunulduğu, söz konusu başvuru yapılmadan ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasında UKOME kararı için şehir içi hatlı yolcu taşıma güzergahının tespiti talep edilmiş ise de ...

Bölge Adliye Mahkemesi'nin ... tarihli, E:... ve K:... sayılı kararı ile istinaf başvurusunun reddine karar verilen karar ile işlemin UKOME kurulları tarafından yapılması gerektiğinden hukuki yarar bulunmadığından talebin reddine karar verildiği, davacının başvurusunda bahsettiği değişen durum ve şartlara ilişkin gerekli çalışmaların yasal ve teknik kriterler kapsamında değerlendirme yetkisinin İl içi ulaşım ve güzergah tahsisleri konusunda münhasıran yetkili olan Aydın Büyükşehir Belediyesi ve bünyesinde teşekkül ettirilen UKOME'ye ait olduğu,

dava dosyası kapsamında davacı kooperatifin talebinin reddi konusunda somut bir sebep de gösterilmediği, dolayısıyla davacı kooperatifin güzergah talebi hakkında yasal ve teknik kriterler kapsamında değerlendirme yapılarak bir karar alınması gerekirken Mahkememizin E:..., K:... sayılı kararı gerekçe olarak ileri sürülerek talep hakkında hareketsiz kalınmasının, Anayasa hükümleri doğrultusunda kamu yararına ve hizmet gereklerine ve de hukuka uygun olmadığı,

öte yandan hukuka aykırı bulunan dava konusu idari işlem sebebiyle davalı idarece değerlendirme yapılarak bir karar alınacağı tabii olup işbu karar uyarınca davacı tarafın doğrudan güzergah hakkı kazanmış olmayacağı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Hukuka aykırı olan temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir...3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir...6) Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davaları; (d) bendinde ise, belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği.

"Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kesin bir karar hakkında olması hâlinde, kararı veren merciin, temyiz isteminin reddine karar vereceği; ilgili merciin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği.

7. fıkrasında ise, temyizin kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşılması durumunda, 6. fıkrada sözü edilen kararın, dosyanın gönderildiği Danıştay'ın ilgili dairesince kesin olarak verileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta, davacı kooperatif tarafından iptali istenilen Aydın Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Daire Başkanlığı işleminin genel bir niteliğe haiz olmadığından düzenleyici işlem niteliğinde olmadığı, bu suretle 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi kapsamına girmediği; belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlem sıfatına da haiz olmadığından 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi kapsamına da girmeyeceği sonucuna ulaşılmaktadır.

Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.