Danıştay 9. Daire E.1995/768 K.1996/761

İstemin Özeti

Yatırım teşvik ve yatırım indirimi belgesine sahip olan yükümlü şirketin otel inşa etmesi nedeniyle tarhedilen tapu (iskan) harcının kaldırılması istemiyle açılan davayı; yatırım teşvik belgesine bağlı olarak inşaa edilen iki yıldızlı turistik otelin 2982 sayılı Kanunun 5. Maddesi gereğince tapu harcından istisna olması gerekirken söz konusu inşaatın 492 sayılı Kanunun 59. maddesinde sayılan inşaatlardan olmadığından bahisle tapuya tescil işleminin vergilendirilmesinde yasal isabet görülmediği gerekçesiyle kabul ederek tapu harcını kaldıran.

Vergi Mahkemesinin … gün ve … sayılı kararının; otel inşaatının Kütahya'da yapıldığı, kalkınmada öncelikli yöre olmadığından 2982 sayılı Kanundan yararlandırılmasının mümkün bulunmadığı, 3505 sayılı Kanunun geçici 2. maddesinde ise bina inşaatlarında iskan harcı muafiyetinden söz edilmediğinden, bu Kanuna göre de muafiyet uygulanamayacağı ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti : Cevap verilmemiştir.

Savcı …'ün Düşüncesi : Uyuşmazlık, yükümlü şirket adına salınan tapu harcına karşı açılan davayı, 2982 sayılı Yasanın 5.maddesi uyarınca, yükümlü kurumun teşvik belgesine bağlı olarak inşa ettiği 2 yıldızlı turistkik otelin tapu harcından ayrık tutulması gerekirken, vergilendirilmesinde yasal isabet görülmediği gerekçesiyle kabul eden Vergi Mahkemesi kararının, bozulması isteminden doğmuştur.

Dosyanın incelenmesinden yükümlü şirketin Turizm amaçlı 2 yıldızlı otel yapımı için yatırım teşvik belgesi aldığı ve bu belgenin Yatırımla ilgili bilgiler kısmında yatırımın yerinin Kütahya ve normal yöre olarak belirtildiği anlaşıldığından. söz konusu yatırımın 2982 sayılı yasadan faydalanmasına olanak bulunmamaktadır.

Bu durumda, Vergi Mahkemesince, yükümlü şirket tarafından alınan teşvik belgesinde, yatırımın yararlanacağı teşvik tedbirleri arasında yer alan vergi resim harç istisnasının uygulanabilmesi için olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuatlarda bu konunun muafiyet kapsamına alınıp alınmadığının araştırılarak bir karar verilmesi gerekirken tarhiyatın terkin edilmesinde isabet görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin kabulü ile Vergi Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.

Tetkik Hakimi …'ın Düşüncesi : Uyuşmazlıkta yatırım teşvik belgesine dayanılarak Kütahyada inşa edilen turistik otel, kalkınmada öncelikli yörede yapılmadığından 2982 sayılı Kanunun 5. maddesinden faydalanmasına imkan bulunmadığı gibi, 3505 sayılı Kanunun geçici 2. maddesinde vergi ve harçtan istisna edilen işlemler açıkça belirtilmiş olup, tapuya tescil işlemleri bunlar arasında yer almadığından ihtilaf konusu taşınmazın tapu (iskan) harcından ayrık tutulması mümkün değildir.

Bu nedenle temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerekeceği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince işin gereği görüşüldü:

İstem, yatırım teşvik belgesine sahip olan yükümlü şirketin turistik otel inşa etmesi nedeniyle adına tarh edilen tapu harcının kaldırılması istemiyle açılan davada tarhiyatı terkin eden Vergi Mahkemesi kararının bozulmasına ilişkin bulunmaktadır.

2982 sayılı Kanunun 5. maddesinde, sermaye şirketlerinin, kooperatiflerin ve bunların birlikleri ile vakıfların kalkınmada öncelikli yörelerde yapacakları Devletçe teşviki öngörülen yatırımlar dolayısıyla her ne suretle olursa olsun bina iktisapları, arsa ve arazi üzerine inşa veya binaya ilave suretiyle binalar, bağımsız birimler veya katlar meydana getirmeleri ve bunların devirleri ile ilgili işlemler ve bu işlemler dolayısıyla düzenlenen kağıtların 2. Maddede yazılı vergi, resim ve harçlardan müstesna olduğu hükme bağlanmıştır.

Olayda yükümlü şirketin iki yıldızlı turistik otel yapımı için yatırım teşvik belgesi aldığı ve bu belgede yatırımla ilgili bilgiler kısmında yatırım yerinin Kütahya olduğu ve normal yöre olarak belirtildiği anlaşıldığından kalkınmada öncelikli olmayan yörede yapılan yatırımın 2982 sayılı Kanundan faydalanmasına imkan bulunmamaktadır.

Diğer taraftan 3505 sayılı Kanunun geçici 2. maddesinde, ihracat, ihracat teşvik belgesine bağlanan döviz kazandırıcı faaliyetlerle bu belge kapsamındaki ithalat, ihracat veya döviz kazandırma taahhüdünde bulunulan ve yatırım teşvik belgesine bağlanmış yatırımlar için alınan yatırım kredileri ile bu belge kapsamındaki şirket kuruluşu ve sermaye arttırımı, gayrimenkullerin ve irtifak haklarının ayni sermaye olarak konulması halinde bunların şirket adına tapuya tescili işlemleri ve bu işlemlerle ilgili olarak düzenlenen kağıtların, 31.12.1993 tarihine kadar 488 sayılı Kanuna göre Damga Vergisinden ve 492 sayılı Kanuna göre harçlardan istisna edileceği hükmüne yer verilmiştir.

Teşvik belgelerinde öngörülen vergi, resim ve harç istisnalarının olaya uygulanabilmesi için öncelikle ilgili mevzuatlarda bu konunun muafiyet kapsamına alınmış olması gerekmektedir.

Yukarıda yer alan madde hükmünde vergi ve harçtan istisna edilecek işlemler açıkça belirtilmiş olup, yatırım teşvik belgesine bağlı olarak inşa edilen tesislerin tapuya tescil işlemlerinin bunlar arasında yer almadığı görüldüğünden, ihtilaf konusu taşınmazın 3505 sayılı Kanun uyarınca da tapu (iskan) harcından istisna edilmesi mümkün değildir.

Bu durumda vergi mahkemesince tapu (iskan) harcının onanması gerekirken terkinine karar verilmesinde yasal isabet görülmemiştir.