Danıştay 9. Daire E.1998/379 K.1999/625

İstemin Özeti

Ödeme kaydedici cihaza ait ruhsatnameyi kaybettiğinden dolayı kesilen birinci derecede beş kat usulsüzlük cezasının kaldırılması istemiyle açılan davayı.

3100 sayılı Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hakkındaki Kanunun 4008 sayılı Yasanın 38. maddesiyle değişik mükerrer 8. maddesinde yükümlülüklerini yerine getirmeyen üretici veya ithalatcı kuruluşlar, bunların satış ve bakım onarım servisleri ile ödeme kaydedici cihazları kullanmak mecburiyetinde olan mükelleflere uygulanacak cezaların tanımlandığı,

anılan Kanunla ilgili olarak yayımlanan 20 seri no'lu Genel Tebliğin 2/d bölümünde. kullanmak üzere ödeme kaydedici cihaz alan mükelleflerce cihazlarla ilgili ruhsatnamelerin usulüne uygun olarak muhafaza edilmemesi halinde Vergi Usul Kanununa bağlı usulsüzlük cezalarına ait cetvelde yazılı birinci derece usulsüzlük cezalarının beş katının uygulanacağının belirtildiği, olayda, yükümlü ortaklığın cihazla ilgili ruhsatnameyi kayıp ettiğini … gün ve … sayılı dilekçesiyle bildirdiği, vergi dairesince ruhsatın usulüne uygun muhafaza edilmediği nedeniyle birinci derece beş kat usulsüzlük cezası kesildiği,

genel tebliğdeki açıklamalardan cihazla ilgili ruhsatnamenin usulüne uygun muhafazasının, idare veya ilgililere gerektiğinde ibraz edilmesinin, arandığı zaman bulunabilecek belli bir yerde korunmasının anlaşılması gerekitiğinden ruhsatnamenin sonradan bulunduğu ve ceza nedeninin ortadan kalktığı yolundaki iddiaya itibar edilemeyeceği gerekçesiyle reddederek usulsüzlük cezasını onayan.

Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının; vergi dairesine, bir tespit yapılmadan cihaz ruhsatnamesinin kaybolduğunun bildirildiği, aramalar sonucu bulunduğu, ortada kastın olmadığı öne sürülerek bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti : Yasal dayanaktan yoksun temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

Savcı …'in Düşüncesi : Davacı adına kayıtlı ödeme kayıt edici cihazın ruhsatının kaybedildiğinin vergi dairesine bildirilmesi üzerine 3100 sayılı Kanunun 4008 sayılı Yasanın 38.maddesiyle değişik Mükerrer 8.maddesinin 2.bendine göre kesilen beş kat usulsüzlük cezasına ait davanın reddine Vergi Mahkemesince karar verilmiştir.

Söz konusu ödeme kayıt edici cihaz ruhsatının kaybedildiğinin davalı idareye bildirilmesinden ve olaya ceza uygulanmasından sonra, yapılan aramalar neticesinde ruhsatın bulunduğunun bildirilmiş olunmasının hukuki durumunun tespiti, uyuşmazlığın çözümü ile ilgilidir.

Ödeme kayıt edici cihaz ruhsatının kaybedildiğinin vergi dairesine bildirilmesi üzerine, muhafaza mecburiyetine uyulmamasından dolayı ceza kesilmesi yerinde ise de; ruhsatın sonradan bulunulmasının gözönüne alınmaması ve bu hususta bir araştırma yapılmaması ruhsatın kaybolduktan sonra bulunmasının hukuki sonucu üzerinde durulmaması, beş kat usulsüzlük cezasını doğuran sebebin ortadan kalktığının dikkate alınmaması suretiyle hüküm tesisi hukuk kurallarına aykırıdır.

Açıklanan nedenlerle Vergi Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerekeceği düşünülmüştür.

Tetkik Hakimi …'nun Düşüncesi : Vergi dairesinin, cihaza ait ruhsatın kaybolmasından önce yükümlünün başvurusu dışında bir tespitin bulunmaması ve cihaza ait ruhsatın dava aşamasında ibraz edilmesi, düzenlemede yer alan muhafaza edilmeme fiilini oluşturmamaktadır. Vergi Mahkemesi kararının bozulması düşünülmüştür.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince işin gereği görüşüldü: Uyuşmazlıkta, işyerinde kullanmakta olduğu … Marka MF, … sicil no'lu ödeme kaydedici cihaza ait ruhsatnamenin kaybolduğunun bildirilmesi sonucu, cihazla ilgili ruhsatnamenin usulüne uygun olarak muhafaza edilmemesi nedeniyle kesilen birinci derece beş kat usulsüzlük cezasını onayan … Vergi Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

3100 sayılı Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hakkında Kanunun 3762 sayılı Kanunun 4. Maddesiyle değişik 10. maddesinde Maliye Bakanlığının, ödeme kaydedici cihazların kullanımlarıyla ilgili olarak,

bu Kanunla belli edilen hususlar dışında uyulması gereken usul ve esasları belirlemeye ve bunlarda değişiklik yapmaya yetkili olduğu hükme bağlanmış olup, aynı Kanunun mükerrer 8. maddesinin 2. fıkrasında, Maliye Bakanlığınca belirlenip açıklanan usul ve esaslara uymayan üretici veya ithalatçı kuruluşlar, bunların satış, bakım-onarım servislerinde görevli elemanları ile ödeme kaydedici cihazları kullanma mecburiyeti bulunan mükellefler hakkkında, her bir tespit için ayrı ayrı olmak üzere Vergi Usul Kanununa bağlı "Usulsüzlük Cezalarına Ait Cetvel"de yer alan birinci derece usulsüzlük cezalarının beş katının uygulanacağı öngörülmüştür.

Öte yandan, vergi dairesi müdürlüğünün usulsüzlük cezasına dayanak olarak gösterdiği yukarıda anılan Kanunla ilgili 20 seri nolu Genel Tebliğ'in (2) numaralı bölümünün (d) fıkrasında, kullanmak üzere ödeme kaydedici cihaz alan mükelleflerce, cihazlarla ilgili ruhsatname, kullanma kılavuzu, levha, günlük kapanış raporu ve kayıt rulolarının usulüne uygun olarak muhafaza edilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Olayda, yükümlünün … tarih ve …kayıt numaralı dilekçesi ile … marka MF AE … sicil numaralı yazar kasa ruhsatını kaybettiğini bildirdiği vergi dairesince, ruhsatın usulüne uygun muhafaza edilmediği neden gösterilerek usulsüzlük cezası kesildiği, yükümlü tarafından, usulsüzlük cezasına ilişkin olarak açılan dava sonrasında, marka, model, cihaz sicil numarası yazılı ruhsatnamenin bulunup ibraz edildiği, Vergi Mahkemesince, bakılan davada, ruhsatnamenin sonradan bulunup ibraz edilmesinin ceza nedenini ortadan kaldırmayacağı yolunda hüküm kuruluduğu görülmektedir.

Vergi dairesi müdürlüğünce, ödeme kaydedici cihaza ait ruhsatın kaybolması konusunda yükümlünün başvurusu dışında bir tespiti bulunmadığının anlaşılması ve cihaza ait ruhsatın dava sırasında bulunduğu belirtilerek ibraz edilmesi hali, cihaza ait ruhsatnamenin usulüne uygun muhafaza edilmeme fiilini oluşturmadığından, kesilen birinci derece usulsüzlük cezasına karşı açılan davanın vergi mahkemesince reddedilmesinde isabet görülmemiştir.