Danıştay 9. Daire E.2003/1708 K.2004/2117

İstemin Özeti

Davacı şirketin Samsun İl Özel İdaresinden 15 yıl süreyle.

Otelinin işletme hakkını kiralaması nedeniyle 1998/Mayıs-2000/Temmuz dönemlerindeki kira bedelleri üzerinden Katma Değer Vergisi Kanununun 9. maddesi uyarınca sorumlu sıfatıyla katma değer vergisi hesaplayıp ödemediğinin tespiti üzerine aynı dönemler için tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin terkini istemiyle açılan davayı; uyuşmazlık konusunun, ödenen kira bedeli üzerinden hesaplanacak katma değer vergisinden davacı şirketin sorumlu tutulup tutulamayacağına ilişkin olduğu, olayda inceleme elemanınca il özel idaresinin diğer işlemlerinden dolayı mükellef olup olmadığı,

mükellef ise kiralama işleminden dolayı tarh ve tahakkuk edecek verginin zor olması nedeniyle vergi tahsilatında gecikme olduğu hususlarında somut tespitler yapılmadığının açık olduğu, bu nedenle kiralama işleminden dolayı tarh ve tahakkuk edecek katma değer vergisinin asıl mükelleften aranılması gerekirken sorumlu sıfatıyla davacı şirketten istenilmesinde isabet bulunmadığı gerekçesiyle kabul eden.

Vergi Mahkemesinin … tarih ve … sayılı kararını onayan Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 25.9.2002 tarih ve E:2001/3652, K:2002/3701 sayılı kararının. Samsun İl Özel İdaresinin gerçek usulde katma değer vergisi mükellefi olmaması nedeniyle davacı şirket adına sorumlu sıfatıyla yapılan tarhiyatın yasal olduğu ileri sürülerek düzeltilmesi istenilmektedir.

Savunmanın Özeti : Cevap verilmemiştir. Danıştay Savcısı …'nın Düşüncesi :Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54 üncü maddesinde yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, istemin reddi gerekeceği düşünülmektedir. Tetkik Hakimi …'in Düşüncesi : Sorumluluk sıfatıyla yapılan tarhiyatın yasal olduğu görüşüyle kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince karar düzeltme dilekçesinde ileri sürülen düzeltme nedenleri İdari Yargılama Usulü kanunun 54. maddesi uyarınca yerinde görülerek Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 25.9.2002 tarih ve E:2001/3652, K:2002/3701 sayılı kararı ortadan kaldırıldıktan sonra işin gereği görüşüldü:

Uyuşmazlık davacı şirket adına sorumlu sıfatıyla tarh edilen katma değer vergisinin terkini istemiyle açılan davayı kabul eden vergi mahkemesi kararının bozulmasına ilişkindir.

İşletme hakkı; herhangi bir tesisin, mülkiyet hakkı devreden tarafta saklı kalmak üzere belirli bir süre ve bir bedel karşılağında sözleşmede belirlenen usul ve esaslar dahilinde kar/zararı işletme hakkını devralan tarafa ait olmak koşulu ile gerçek veya tüzel kişiler tarafından işletilmesidir.

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 1. maddesinde verginin konusunu teşkil eden işlemler sayılmış ve Türkiye'de yapılan ve maddede sayılan işlemlerin katma değer vergisine tabi olduğu belirtilmiştir. Aynı maddenin 3/f bendinde de "Gelir Vergisi Kanununun 70. maddesinde belirtilen mal ve hakların kiralanması İşlemleri" katma değer vergisine tabi tutulmuştur. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 70. maddesinde sayılan mal ve haklar arasında "işletme haklarıda sayılmıştır. Öte yandan yine 3065 sayılı Yasada gerekli görülen diğer hallerde "vergiye tabi işlemlere taraf olanların da verginin ödenmesinden sorumlu tutulabileceği" belirtilmektedir.

Dosyanın incelenmesinden Samsun İl Özel İdaresinin mülkiyetinde olan … Otelinin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu kapsamında yapılan ihale sonucunda davacı şirkete hasılat kirası esasına göre kiralanması suretiyle onbeş yıl süre ile işletme hakkının devredildiği ve bunun karşılığında kira bedeli ödendiği halde, 1998 yılı kayıtlarında dönem kazancı yada gider olarak dikkate alınmadığı anlaşılmaktadır.

Yukarıda açıklanan madde hükümleri karşısında Samsun İl Özel İdaresinin … Otelini işletme hakkını kiralaması 3065 sayılı Yasa kapsamında bir hizmet, ve bu hizmet karşılığında alınan kira bedelleri ise katma değer vergisinin matrahıdır.

Öte yandan Samsun İl Özel İdaresi bir kamu kurumu olup vergi mükellefiyeti bulunmadığı gibi, davacı şirketin sözü geçen kurum tarafından kiralama işleminden doğan katma değer vergilerinin beyan edilerek ödendiği konusunda herhangi bir iddiası bulunmamaktadır.

Bu durumda davacı şirketin "vergi sorumlusu" sıfatıyla kiralamadan doğan katma değer vergisini beyan ve ödemesi gerektiğinden salınan cezalı vergide hukuka aykırılık görülmemiştir.