Danıştay 9. Daire E.2018/2203 K.2021/5416

Dava konusu istem: Davacı şirket adına, 2012/Ocak-Haziran dönemlerine ilişkin vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ile gecikme faizinin tahsili amacıyla düzenlenen … tarih ve …sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; kanuni temsilcisinin ikâmet adresinde şirket adına yapılacak tebligatın, bizzat ilgilisine yapılması gerekmesine karşın dava konusu ödeme emri içeriği amme alacaklarına ait vergi/ceza ihbarnamelerinin, şirketin kanuni temsilcisinin ikâmet adresinde, yengesine tebliğ edildiği, ayrıca vergi/ceza ihbarnamelerinin, şirketin bilinen adresinde tebliğ edilmeye çalışılmadığı hâlde, tebligatın yapılamadığına dair tespit tutanağı düzenlendiği anlaşıldığından, usulsüz tebligat nedeniyle amme alacağının kesinleşmesi söz konusu olmayacağından, dava konusu ödeme emrinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu ödeme emrinin dayanağı olan ihbarnamelerin, tebligat anında kanuni temsilcinin ikâmet adresinde bulunmaması nedeniyle, adreste bulunan kişiye tebliğ edilmesinde usule aykırılık bulunmadığı ve usulüne uygun tebliğ edilen ihbarnamelere karşı dava açılmayıp söz konusu vergi ve cezanın vadesinde de ödenmemesi sebebiyle kesinleşen amme alacağına karşı davacı tarafından ileri sürülen iddialar, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 58. maddesinde sayılan iddialar kapsamında olmadığından, düzenlenen ödeme emrinin hukuka uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Şirket adına yapılacak tebligatın bizzat ilgilisine yapılması gerektiği, ihbarnamelere ilişkin tebligatın şirketin bilinen adresine tebliğe çıkarıldığına ve tebliğ yapılamadığına dair bir tespitin bulunmadığı, usulsuz tebligat nedeniyle ödeme emri içeriği amme alacağının kesinleştiğinden bahsedilemeyeceği iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı şirket adına düzenlenen … tarih ve …sayılı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 saylı Vergi Usul Kanunu'nun "Tebliğ esasları" başlıklı 93. maddesinde, "Tahakkuk fişinden gayri, vergilendirme ile ilgili olup, hüküm ifade eden bilümum vesikalar ve yazılar adresleri bilinen gerçek ve tüzel kişilere posta vasıtasiyle ilmühaberli taahhütlü olarak, adresleri bilinmiyenlere ilan yolu ile tebliğ edilir.Şu kadar ki, ilgilinin kabul etmesi şartiyle, tebliğin daire veya komisyonda yapılması caizdir." düzenlemesine, "Tebliğ yapılacak kimseler" başlıklı 94. maddesinde, "Tebliğ mükelleflere, bunların kanuni temsilcilerine, umumi vekillerine veya vergi cezası kesilenlere yapılır.

Tüzel kişilere yapılacak tebliğ, bunların başkan, müdür veya kanuni temsilcilerine, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmıyan teşekküllerde bunları idare edenlere veya temsilcilerine yapılır. Tüzel kişilerin mütaaddit müdür veya temsilcisi varsa tebliğin bunlardan birine yapılması kafidir. Tebliğ, kendisine tebligat yapılacak kimsenin bulunmaması halinde ikametgah adresinde bulunanlardan veya işyerlerinde memur ya da müsdahdemlerinden birine yapılır.

(Muhatap yerine bu şekilde kendisine tebliğ yapılacak kimsenin görüşüne nazaran 18 yaşından aşağı olmaması ve bariz bir surette ehliyetsiz bulunmaması gerekir.)" kuralına, "Bilinen adresler" başlıklı 101. maddesinin olay tarihinde yürürlükte olan hâlinde ise; bu Kanun'a göre bilinen adreslerin;

mükellef tarafından işe başlamada bildirilen adresler, adres değişikliğinde bildirilen adresler, işi bırakmada bildirilen adresler, vergi beyannamelerinde bildirilen adresler, yoklama fişinde tespit edilen adresler, vergi mahkemesinde dava dilekçelerinde ve cevaplarında gösterilen adresler, yetkili memurlarca tutanakla tespit edilen adresler (İlgilinin tutanakta imzası bulunmak şartıyla) ve bina ve arazi vergilerinde komisyonlarca tahrir vesikalarında tespit edilen adresler olduğu düzenlenmesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen Kanun maddeleri uyarınca, vergilendirmeye ilişkin belgenin, öncelikle, verginin mükellefi olan şirket tüzel kişiliğinin bilinen adresler kapsamındaki adresinde tebliğ edilmeye çalışılması gerektiği öngörülmüştür.

Dosyanın incelenmesinden, davacı şirket adına düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi inceleme raporu uyarınca davacının ilgili dönemlere ait katma değer vergisi indirimlerinin reddedilmesi suretiyle düzenlenen ve dava konusu ödeme emrinin dayanağı olan ihbarnamelerin, şirketin bilinen adresi olan "… Yolu … Mobilyacılar San. Sit. … Mah. … Sk. No:.. …" adresinde tebliğ edilmeye çalışılmadan, şirket müdürü …'e ait ikâmet adresine tebligata çıkarıldığı anlaşılmaktadır.

Olayda, dava konusu ödeme emrinin dayanağı olan ihbarnamelerin öncelikle şirketin bilinen adresine tebligata çıkarılması, şirketin adresinde bulunamaması hâlinde, durumun mevzuata uygun şekilde tutanak haline getirilmesi akabinde, kanuni temsilicinin ikâmet adresinde tebliğ edilmesinin denenmesi gerekirken, şirket adresine tebliğ yolu denenmeden, kanuni temsilcinin ikâmet adresine gidilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığından, davayı kabul eden Vergi Mahkemesi kararına yönelik davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunu kabul edip Vergi Mahkemesi kararını kaldırarak davayı reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet görülmemiştir.