Danıştay 9. Daire E.2018/6482 K.2021/5037

Dava konusu istem: Davacı adına, yasal defterlerinde kayıt bulunmadığı ve 2014/Aralık döneminden devreden katma değer vergisinin sıfır (0) olduğu dikkate alınmak suretiyle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak, 2015/Ocak-Aralık dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ile tekerrür hükümleri uygulanarak kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla; davacının indirime konu ettiği faturalarını yasal defterlerine kaydetmeyerek bilgisayar ortamında muhafaza ettiğinin taraflar arasında ihtilafsız olduğu, yüklenilen katma değer vergisi kanuni defterlere kaydedilmesi koşuluyla indirilebileceğinden deftere kayıt şartını yerine getirmeyen davacının faturalarında yer alan ve indirime konu edilen katma değer vergisi indirimlerinin reddedilerek,

devreden katma değer vergisi dikkate alınmak suretiyle yeniden oluşturan beyan tablosuna göre tarh edilen katma değer vergisinde ve kesilen bir kat vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı; vergi ziyaı cezasının tekerrür nedeniyle artırılan kısmı yönünden ise tekerrüre esas alınan vergi ziyaı cezası 30.07.2015 tarihinde kesinleştiğiden dava konusu vergi ziyaı cezalarının tekerrür nedeniyle artırılmasında hukuka uyarılık bulunmadığı; gerekçesiyle davanın kısmen reddine kısmen kabulüne, vergi ziyaı cezasının tekerrür nedeniyle artırılan kısmının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Vergi mahkemesi kararının cezalı tarhiyatın yevmiye defterinde herhangi bir kayıt bulunmamasından kaynaklanan kısmı yönünden davanın reddine dair hüküm fıkrasına karşı davacı istinaf başvurusunda ileri sürülen iddialar, kaldırılması istenilen kararın dayandığı gerekçeler karşısında, yerinde ve kararın bu kısımlarının kaldırılmasını sağlayacak durumda görülmediğinden bu kısım yönünden davacı istinaf başvurusunun reddine, vergi ziyaı cezasının tekerrür nedeniyle artırılan kısmına yönelik davalı istinaf başvurusu yönünden ise,

tekerrüre esas alınan vergi ziyaı cezası 27.05.2014 tarihinde tahakkuk ettirilip 2014 yılında kesinleştiğinden dava konusu vergi ziyaı cezalarının tekerrür nedeniyle artırılmasında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının dava konusu vergi ziyaı cezalarının tekkerrür hükümleri nedeniyle arttırılan kısımları yönünden davanın kabulüne dair hüküm fıkrasının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Yapılan incelemede, muhasebe programında yer alan yevmiye defteri, defteri kebir ve stok kayıtlarının kullanıldığı,. Dağıtım Hijyen San. Tic.

A.Ş.'nin envanter dengesinin usulüne uygun oluşturulmadığı, resmi kayıtlara muhasebe programından ulaşılması halinde katma değer vergisi indiriminin reddedilemeyeceği yolunda Danıştay kararları bulunduğu, incelemede ürünlerin ihraç olunmadığı yönünde bir eleştiri yapılmadığı, ürün birim alış ve satış fiyatlarının piyasa fiyatlarına uygun olduğu, içerisindeki ürün miktarı artırılarak koliler oluşturulduğundan koli sayısının azıltılmış, koli fiyatının artırılmış olduğu ancak satılan ürün miktarının değişmediği, mal alımlarının sabit olduğu,

ticari defterlerine sehven işlenmemesinde gerek vergi doğması ve gerekse diğer hususlar bakımından menfaatlerinin bulunmadığı, grup şirketlerin yüksek tutarda katma değer vergisi iadesi alması için yine grup şirket üzerinde yüksek tutarda katma değer vergisi ödemesinin çıkacağı, ihracat yapılan ülkelerdeki pazarlama usulleri, hamaliye ve taşıma, nakliye, stok, pazarlama, depo muhasebe, idare, satış, satın alma ve yönetici sayısı, alınan mal miktarı, mal alınan firmaların kurumsallaşmış yapısı, satılan mal miktarı, banka hesaplarına giren ve çıkan para miktarı, para yerine geçen değerlerin miktarı,

finansal kaynakları ile şirketin 1984 yılından bu yana yürüttüğü üretim, ticaret, ithalat, ihracat, pazarlama faaliyetleri ile faaliyet hacminin inceleme dönemindeki faaliyetlerle karşılaştırılması, tüm bu husus ve etkenlerin birlikte değerlendirilmesi gerektiği, tekerrür nedeniyle cezanın artırılmasının hukuka aykırı olduğu, incelemede varılan sonucun varsayıma dayandığı, incelemenin eksik ve tutarsız olduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Uyuşmazlıkta,davacı adına, yasal defterlerinde kayıt bulunmadığı ve 2014/Aralık döneminden devreden katma değer vergisinin sıfır (0) olduğu dikkate alınarak düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak, 2015/Ocak-Aralık dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ile tekerrür hükümleri uygulanarak kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanununun Mükerrer 242. maddesinde elektronik defter, şekil hükümlerinden bağımsız olarak bu Kanuna göre tutulması zorunlu olan defterlerde yer alması gereken bilgileri kapsayan elektronik kayıtlar bütünü olarak tanımlanmış, bu Kanunda ve diğer vergi kanunlarında defter, kayıt ve belgelere ilişkin olarak yer alan hükümlerin elektronik defter, kayıt ve belgeler için de geçerli olduğuna değinilmiştir.

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun "Vergi indirimi" başlıklı 29. maddesinde mükelleflerin yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça, faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebileceği, "İndirimin belgelendirilmesi" başlıklı 34. maddesinde yurt içinden sağlanan veya ithal olunan mal ve hizmetlere ait katma değer vergisinin, alış faturası veya benzeri vesikalar ve gümrük makbuzu üzerinden ayrıca gösterilmek ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedilmek şartıyla indirilebileceği belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare Mahkemesi kararının cezalı tarhiyatın yasal defterlerinde herhangi bir kayıt bulunmamasından kaynaklanan kısmına yönelik davacı temyiz istemi yönünden;

Gelişen teknolojiyle beraber yasal defterlerin yanı sıra elektronik ortamda da kayıtlar tutulabilmektedir. Kayıtlara konu işlemlerin sıklığı ve sayıca fazla olduğu hallerde yasal defterlere kayıtların işlenmesinde gecikmeler yaşanabilmektedir. Bu nedenle, vergi incelemesi sırasında elektronik ortamda tutulan kayıtların da göz önünde bulundurulması gerekmektedir.

Vergi inceleme tutanağında, davacı şirketin yasal defter ve belgeleri işyerinde yapılan arama sonucu el koyulan muhasebe programı ve belgeleri üzerinde inceleme yapıldığı belirtilerek davacının 2011-2015 yıllarında kullanmış olduğu alış faturaları ve düzenlediği satış faturaları ile fiyat farkı ve alıştan iade faturaları dökümüne ve elektronik ortamdaki muhasebe kayıtlarına göre 2011-2015 yıllarında ilişkili olduğu dış ticaret şirketleri ile yapmış olduğu kredili satışlar sonucu yaptığı tahsilatlara ilişkin cari hesap dökümü ekstrelerine yer verildiği, inceleme sonucunda beyannamelerinin muhasebe programı kayıtlarıyla uyumlu olmadığına dair bir eleştiriye yer verilmemiştir.

Bu durumda, davacı şirketten elektronik ortamda tutulan kayıtlar temin edilerek alış faturalarıyla mukayese edilmek suretiyle katma değer vergisi indiriminden yasaya uygun şekilde yararlanılıp yararlanılmadığının vergi inceleme elemanı tarafından ortaya konulamaması, mal alımları ve bunlara ilişkin kayıtlara yönelik de olumsuz bir tenkitte bulunulmaması nedeniyle cezalı tarhiyatın katma değer vergisi indirimlerinin reddedilmesi yoluyla yapılan kısmında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Bölge idare Mahkemesi kararının tekerrür hükümleri uygulanarak arttırılan vergi ziyaı cezalı tarhiyatın 2014/Aralık döneminden devreden katma değer vergisinin sıfır olarak dikkate alınmasından kaynaklanan kısmına ilişkin davacı tarafından ileri sürülen temyiz istemine gelince;

2014/Ocak-Aralık dönemleri için tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davanın kısmen kabul kısmen reddine ilişkin mahkeme kararına yönelik davalının istinaf başvurusunu reddeden, davacının istinaf başvurusunu kısmen reddeden, kısmen kabul eden … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararı, Danıştay Dokuzuncu Dairesi'nin 01/11/2021 tarih ve E:2018/6483, K:2021/5035 sayılı kararıyla kısmen bozulduğundan ve bozma kararı uyarınca verilecek kararın sonucu devreden katma değer vergisini de etkileyeceğinden, Bölge İdare Mahkemesince söz konusu bozma kararı üzerine oluşan hukuki durum dikkate alınmak suretiyle yeniden karar verilmesi gerekmektedir.