Danıştay 9. Daire E.2021/3192 K.2022/5875

Dava konusu istem:Davacı şirketin sahibi olduğu taşınmaz nedeniyle, 2017 ila 2019 yıllarına ilişkin emlak vergisi ve taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ait katkı payı ile 2016 yılının 1. dönemine ait borcun 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan ancak ödenmeyen Ağustos ila Aralık taksitlerinin tahsili amacıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararıyla; dava konusu İstanbul İli, Eyüpsultan İlçesi,... Köyü, ...

Mevkii ... parselde yer alan taşınmazı 18/04/2014 tarihinde davacı şirketin Hazineden satın aldığı, davalı idare tarafından dava konusu taşınmaza ilişkin olarak 2017, 2018 ve 2019 yıllarına ait emlak vergisinin, taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ait katkı payının ve 6736 sayılı Kanun kapsamında Ağustos ila Aralık dönemlerine ait ödenmeyen taksitlerin tahsili amacıyla dava konusu ödeme emrinin tanzim ve tebliğ edildiği, dava konusu ödeme emrinin 2017, 2018, 2019 yıllarına ilişkin vergi ve katkı payı alacaklarına ilişkin kısmı yönünden.

Mahkemeleri tarafından verilen ... tarih ve E:...

K:... sayılı karar ile "dava konusu taşınmazın davacı şirkete devrinin yapıldığı 18/04/2014 tarihi itibariyle 2014 yılını takip eden beş yıl süresince emlak vergisine, resim ve tapu harcına tabi tutulmaması gerekirken 4706 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 7/4. maddesine aykırı olarak tahakkuk eden emlak vergisi ve taşınmaz kültür varlıklarını koruma katkı payının kaldırılması ve ödenen vergilerin iadesine dair yapılan dava konusu düzeltme-şikayet başvurusunun reddine dair işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline,

dava konusu taşınmaza ilişkin olarak tahakkuk ettirilen 2015, 2016, 2017 ve 2018 yılları için tahakkuk ettirilen emlak vergisi ve taşınmaz kültür varlıklarını koruma katkı paylarının kaldırılmasına, yersiz ödenen 216.783,84-TL tutarındaki vergi ile katkı payının davacıya iadesine" karar verildiği dikkate alındığında, dava konusu ödeme emrine konu amme alacaklarının.

2017 ve 2018 yıllarına ilişkin arsa ve bina vergisi ile taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ait katkı payının anılan mahkeme kararı ile kaldırılması nedeniyle hukuka aykırı olduğu, 2019 yılına ilişkin vergi ve katkı paylarına ilişkin kısmının ise 4706 sayılı Kanunun 7/4. maddesi uyarınca taşınmazın davacı şirkete devrinin yapıldığı 18/04/2014 tarihini takip eden beş yıl müddetle vergi, resim ve harca tabi tutulmaması nedeniyle hukuka aykırı olduğu, 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan ancak ödenmeyen Ağustos ila Aralık taksitlerin tahsiline ilişkin kısmının incelenmesinden ise;

davacı şirket tarafından yapılandırma talebinde bulunulduğu ve ilk 7 taksitin ödendiğinin iddia edildiği görüldüğünden, davacının yapılandırmayı ihlal edip etmediğinin belirlenmesi amacıyla Mahkemelerince verilen ara karara cevaben davalı idare tarafından dosyaya sunulan bilgi ve belgelerin tetkikinden; davacı şirketin 6736 sayılı Kanun kapsamında 12 taksit halinde yapılandırdığı borçlarının ilk 7 taksitini ödediği ve bakiye taksitlerin ödenmediği,

bu sebeple dava konusu ödeme emrinin 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılmasına rağmen ödenmeyen Ağustos ila Aralık taksitlerini içeren amme alacaklarına ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, dava konusu ödeme emrinin 2017 ila 2019 yıllarına ait emlak vergisi ve taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ait katkı payına ilişkin kısmının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu ödeme emrinin 2017, 2018,2019 yıllarına ilişkin emlak vergileri ile taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ait katkı payına ilişkin kısmının iptali isteminin kabulüne yönelik hüküm fıkrasına davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine; dava konusu ödeme emrinin 6736 sayılı Kanun Kapsamında ödenmeyen Ağustos ila Aralık taksitlerine ilişkin kısmının iptali isteminin reddine yönelik hüküm fıkrasına davacının istinaf başvurusu yönünden ise ;

davacı tarafından 47463,90-TL tutarındaki 2016 yılı 1.dönem emlak vergisi borcunun 6736 sayılı Kanun kapsamında 12 eşit taksitte ödenmek üzere (toplamda 53.596,32-TL) yapılandırıldığı ilk 7 taksitinin ödendiği, kalan taksitlerin ödenmemesi üzerine idarece ödeme emri düzenlendiği, öte yandan davacı tarafından söz konusu taşınmazın 2014 yılında hazineden satın alındığından dolayı 5 yılllık süre boyunca emlak vergisinden muaf olduğunun anlaşılması üzerine vergi hatası kapsamında idareye düzeltme şikayet başvuru yapıldığı yapılan başvurunun reddi üzerine açılan davada ...

Vergi Mahkemesi'nce ... tarih ve E:...

K:... sayılı kararla, "dava konusu taşınmaza ilişkin olarak davalı idarece tahakkuk ettirilen 2015, 2016, 2017 ve 2018 yılları için tahakkuk ettirilen emlak vergisi ve taşınmaz kültür varlıklarını koruma katkı paylarının kaldırılmasına, yersiz ödenen 216.783,84-TL tutarındaki vergi ile katkı payının dava davacıya iadesine" karar verilerek amme alacağına konu 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan 2016 yılı emlak vergisi tahakkuku işleminin de iptaline karar verildiği, söz konusu kararın ...Vergi Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:...

K:... sayılı kararı ile onandığı, bir kişinin gerçekte mükellefi veya sorumlusu olmadığı, muaf olduğu amme alacağına konu vergiler için ödeme yapmış olmasının veyahut söz konusu mükellefi veya sorumlusu olmadığı, muaf olduğu vergiler için yapılandırma kanunları uyarınca başvuru yaparak ödeme taahhüdüne girmiş olmasının, vergiden muaf olan, vergi mükellefi veya sorumlusu olmayan kişiyi amme borçlusu yapmayacağından davacının 2016 yılı 1. dönem emlak vergisinden muaf olduğu dikkate alındığında,

6736 sayılı Kanun ile yapılandırılmış olduğu halde ödemediği anılan döneme ait emlak vergilerine ve katkı paylarının ödenmeyen kısımlarına (6736 sayılı Kanun Kapsamında 8,9,10,11,12. taksitlere) ait olan ödeme emri içeriği amme alacaklarının tahsili için düzenlenen ödeme emrinde hukuka uyarlık bulunmadığından davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, istinafa konu kararın bu kısmının kaldırılmasına, davanın kabulüne, dava konusu ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu taşınmazın imar planı gördüğü 15/02/2003 tarihi itibariyle arsa sayıldığı, tarla vasfını yitirdiği ve 2003 yılı itibariyle cins değişikliğine uğradığı, 4706 sayılı Kanundaki emlak vergisi muafiyet hükmünün arazinin arsa olarak tapuda cins değişikliği tarihi takip eden bütçe yılından itibaren uygulanması gerektiği yönünde Gelir İdaresi Başkanlığı özelgesi gereği yapılan işlemlerin usul ve kanun hükümlerine uygun olduğu, ayrıca davacının sözkonusu borcu yapılandırdığı bu nedenle dava konusu yapamayacağını ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı şirketin sahibi olduğu taşınmaz nedeniyle, 2017 ila 2019 yıllarına ilişkin emlak vergisi ve taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ait katkı payı ile 2016 yılının 1. dönemine ait borcun 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan ancak ödenmeyen Ağustos ila Aralık taksitlerinin tahsili amacıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge İdare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu ödeme emrinin 2017 ila 2019 yıllarına ilişkin emlak vergisi ve taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ait katkı payına ilişkin kısmına yönelik ileri sürülen temyiz nedenleri kararın belirtilen kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının, 2016 yılının 1. dönemine ait borcun 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan ancak ödenmeyen 8 ila 12. taksitlerine ilişkin kısmına yönelik temyiz istemine gelince;

Bölge İdare Mahkemesi tarafından davacının 2016 yılı emlak vergisinden muaf olduğuna karar veren Vergi Mahkemesi kararının ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve ...

K:... sayılı kararla onandığı görüldüğünden dava konusu ödeme emrinin 2016 yılı 1. dönemine ait olan ve 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan ancak ödenmeyen 8 ila 12. taksitlerine ilişkin kısmı yönünden kabul kararı verilmişse de ; anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının 2016 yılı 1. dönemine ait kısmı Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 24/11/2022 tarih ve E:2021/2495 K:2022/5876 sayılı kararıyla 6736 sayılı Kanun uyarınca kesinleşen borçlar için yapılandırma talep edilmesinden ve yapılandırılan borcun ödenmesinden sonra,

ödenen tutarın iadesi istemiyle düzeltme şikayet yolu ile davalı idareye başvurulmuş ise de söz konusu Kanun'dan yararlanılarak yapılandırılan vergilerin aslına ilişkin iddialarla dava konusu edilmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle bozulduğundan, söz konusu dönemin emlak vergisinden muaf olduğunun kabul edilemeyeceği açıktır.

Dosyanın incelenmesinden davacı şirket tarafından, 2016 yılı 1. dönemine ait vergi borçları için yapılandırma talebinde bulunulduğu ve ilk 7 taksitin ödendiği, davacının yapılandırmayı ihlal edip etmediğinin belirlenmesi amacıyla Vergi Mahkemesi tarafından verilen ara karara cevaben davalı idarece dosyaya sunulan bilgi ve belgelerden; anılan döneme ait borcun davacı şirket tarafından 6736 sayılı Kanun kapsamında 12 taksit halinde yapılandırıldığı borçlarının ilk 7 taksitini ödendiği ve kalan 5 taksitin ödenmediği görüldüğünden, dava konusu ödeme emrinin 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılmasına rağmen ödenmeyen 8, 9, 10, 11 ve 12. taksitleri içeren amme alacaklarına ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, 2016 yılının 1. dönemine ait borcun 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan ancak ödenmeyen taksitlerine ilişkin kısmı için ödeme emri düzenlenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığından, davanın anılan dönem yönünden kabulüne karar veren Bölge İdare Mahkemesi kararının bu kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.