Danıştay 9. Daire E.2022/4780 K.2023/1669

Dava konusu istem:Davacı şirket adına, 2011/Aralık döneminden devreden katma değer vergisi dikkate alınmak suretiyle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2012/Mart dönemi için re'sen tarh edilen tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle artırılan bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay Dokuzuncu Dairesince 2011/Ocak, Eylül, Kasım ve Aralık dönemleri katma değer vergisine karşı açılan davada verilen bozma kararı uyarınca verilecek karar dikkate alınarak karar verilmek ve tekerrür hükümleri yönünden değerlendirme yapılmak üzere verilen bozma kararına uyarak, dosyayı yeniden incelemek suretiyle, Vergi Mahkemesinin davanın reddi yolundaki kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusu;

cezalı tarhiyatın dayanağı 2011/Ocak, Eylül, Kasım ve Aralık dönemleri katma değer vergisine karşı açılan davada verilen karara atıfla istinaf istemine konu kararın bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisine ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı, vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uyarınca artırılan kısmında ise, dava konusu tarhiyatın sebebinin katma değer vergisi beyan tablolarının değişmesi sonucu yeniden düzenlenen beyan tablosuna göre sonraki döneme devreden vergi tutarının değişmesi nedeniyle ödenecek vergi çıkması olduğu,

2012 takvim yılı içerisinde vergi ziyaına sebebiyet veren bir fiilin varlığı mevcut olmadığından vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uyarınca artırılan kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle kısmen reddedilip, kısmen kabul edilerek Vergi Mahkemesi kararının tekerrüre ilişkin hüküm fıkrası kaldırılıp, davanın bu kısım yönünde kabulüne, vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uyarınca artırılan kısmının kaldırılmasına karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 341 ve 344. maddeleri uyarınca kesilen bir katı tutarındaki vergi ziyaı cezalarında hukuka aykırılık bulunmadığı, ceza hukukundaki lehe kanunun geçmişe yürütülebileceği ilkesinin 213 sayılı Vergi Usul Kanunun 339. maddesinde düzenlenen tekerrüre ilişkin olarak kıyasen uygulanması ve bu gerekçeyle davacının istinaf isteminin kısmen kabul edilmiş olmasının kanunilik ilkesine, hukuka ve yasalara aykırı olduğu iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı şirket adına, 2011/Aralık döneminden devreden katma değer vergisinin bulunmadığı yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2012/Mart dönemi için re'sen tarh edilen tekerrür hükümleri uygulanmış bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Tekerrür" başlıklı 339. maddesinin olay tarihinde yürürlükte olan hâlinde, "Vergi ziyaına sebebiyet vermekten veya usulsüzlükten dolayı ceza kesilen ve cezası kesinleşenlere, cezanın kesinleştiği tarihi takip eden yılın başından başlamak üzere vergi ziyaında beş, usulsüzlükte iki yıl içinde tekrar ceza kesilmesi durumunda, vergi ziyaı cezası yüzde elli, usulsüzlük cezası yüzde yirmibeş oranında artırılmak suretiyle uygulanır." hükmü yer almakta iken; 26/10/2021 tarih ve 31640 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7338 sayılı Vergi Usul Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 38. maddesiyle 213 sayılı Kanun'un "Tekerrür" başlıklı 339. maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir:

“MADDE 339 – Vergi ziyaına sebebiyet vermekten veya usulsüzlükten dolayı ceza kesilen ve cezası kesinleşenlere, vergi ziyaı cezasında cezanın kesinleştiği tarihi izleyen günden itibaren beşinci yılın isabet ettiği takvim yılının sonuna kadar, usulsüzlükte cezanın kesinleştiği tarihi izleyen günden itibaren ikinci yılın isabet ettiği takvim yılının sonuna kadar tekrar ceza kesilmesi durumunda, vergi ziyaı cezası yüzde elli, usulsüzlük cezası yüzde yirmibeş oranında artırılmak suretiyle uygulanır. Şu kadar ki, artırım tutarı kesinleşen cezadan (kesinleşen birden fazla ceza olması durumunda bunlardan tutar itibarıyla en yükseğinden) fazla olamaz.

Birinci fıkrada yer alan beş ve iki yıllık sürelerin hesabında, artırıma esas alınan cezaların kesinleşme tarihi dikkate alınır.”

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, tekerrüre esas alınan cezaların, … ve … no'lu vergi/ceza ihbarnameleriyle tebliği üzerine davacı şirketin tarhiyat sonrası uzlaşma talebine istinaden 29/07/2010 tarihinde uzlaşılarak kesinleştiği, dava konusu 2012 yılına ilişkin vergi ziyaı cezasının ise, davacı şirketin 2011 döneminde özel tüketim vergisini eksik beyan etmesi ile bir kısım hasılatını kayıtdışı bırakması nedeniyle yeniden düzenlenen katma değer vergisi beyan tablosu uyarınca 2011/Aralık döneminden devreden katma değer vergisi tutarının düzeltilmesi sonucu kesildiği anlaşıldığından,

yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca 2010 yılında kesinleşen ve 2011 yılına ilişkin asıl tarhiyat üzerinden kesilen vergi ziyaı cezasına uygulanan tekerrüre esas ceza, dava konusu 2012/Mart dönemine ilişkin devreden katma değer vergisinden kaynaklanan vergi ziyaı cezasına da uygulanabileceğinden, vergi ziyaı cezasının tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle artırılmasında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Ancak, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 339. maddesinde 14/10/2021 tarih ve 7338 sayılı Kanun'un 38. maddesiyle getirilen yeni düzenlemenin dikkate alınması suretiyle Bölge İdare Mahkemesince tekerrüre ilişkin kısım yönünden yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.