Danıştay 9. Daire E.2023/3476 K.2025/1821

Dava konusu istem: Davacı adına, vergi borçlarının tahsili amacıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, Mahkemelerince 22/12/2021 tarihinde verilen ara kararına davalı idarece sunulan bilgi ve belgelerden, davacının e-tebligat sistemine başvurusunun, internet vergi dairesinden elektronik tebligat talep bildirimi oluşturarak yapıldığı ve ... tarih ve ... sayılı internet hizmetleri kullanım başvuru formunu imza karşılığı teslim aldığı, davacıya yapılan e-tebligatlara ilişkin elektronik tebligat aktivasyon işlemleri, olay kayıtları ve işlem zaman bilgisi gibi kayıtların yer aldığı e-tebligat delil kayıtları sorgulama dökümlerinin dava dosyasına sunulduğu,

buna karşılık davacının mükellefiyetinin, davacının 11/10/2016 tarihli dilekçesine istinaden 30/09/2016 tarihi itibarıyla terkin edildiği, ancak, davacı adına yapılan cezalı tarhiyatlara ilişkin düzenlenen vergi/ceza ihbarnamelerinin 29/09/2020 ve 17/10/2020 tarihlerinde e-tebliğ yoluyla davacıya tebliğ edildiği ve ilgili amme alacaklarının ödenmediği ve dava da açılmayarak kesinleştirildiğinden bahisle söz konusu alacakların tahsili amacıyla dava konusu ödeme emrinin düzenlendiği, 456 sıra nolu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'nde elektronik ortamda tebliğ yapılacaklar arasında gelir vergisi mükellefiyeti olanların sayıldığı,

bununla birlikte tüzel kişilerde ticaret sicilinin silindiği tarih itibarıyla elektronik tebligat adresinin re'sen kapatılacağı düzenlemelerine yer verilmesi karşısında, tüzel kişilerdeki ticaret sicilinden silinmesine benzer bir şekilde 30/09/2016 tarihinde gerçek kişi mükellefiyeti sonlanan ve elektronik ortamda tebliğ yapılması zorunluluğu ortadan kalkan davacıya, belirtilen tarih itibarıyla elektronik tebligat yöntemi dışında 213 sayılı Vergi Usul Kanununa uygun diğer mali tebligat hükümleri uygulanmak suretiyle tebligat yapılması gerektiği,

dava konusu ödeme emrinin dayanağı tarhiyatlara ilişkin ihbarnamelerin ise davacıya elektronik tebligat yöntemiyle tebliğ edildiği anlaşıldığından, usulsüz tebliğ sebebiyle borçların kesinleşmediği anlaşılan uyuşmazlık konusu amme alacakları için davacı adına düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle, davanın kabulüne, dava konusu ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu ödeme emri içeriği alacaklar için öncesinde vergi/ceza ihbarnameleri tanzim edilerek davacıya e-tebliğ yoluyla tebliğ edildiği, söz konusu ihbarnamelerin dava konusu edilmediği, vergi borcunun ödenmemesi nedeniyle tahsili için dava konusu ödeme emrinin tanzim edilerek davacıya tebliğ edildiği, davalı idarece yapılan işlemlerin usul ve yasaya uygun olduğu iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı adına, vergi borçlarının tahsili amacıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Elektronik Ortamda Tebliğ" başlıklı 107/A maddesinde, bu Kanun hükümlerine göre tebliğ yapılacak kimselere, 93 üncü maddede sayılan usullerle bağlı kalınmaksızın, tebliğe elverişli elektronik bir adres vasıtasıyla elektronik ortamda tebliğ yapılabileceği, elektronik ortamda tebligatın, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılacağı, Maliye Bakanlığı'nın, elektronik ortamda yapılacak tebliğle ilgili her türlü teknik altyapıyı kurmaya veya kurulmuş olanları kullanmaya, tebliğe elverişli elektronik adres kullanma zorunluluğu getirmeye ve kendisine elektronik ortamda tebliğ yapılacakları ve elektronik tebliğe ilişkin diğer usul ve esasları belirlemeye yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.

Vergi Usul Kanunu'nun 107/A maddesinin 3. fıkrası uyarınca verilen yetkiye dayanılarak 27/08/2015 tarihinde yayımlanan 456 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'nin "Elektronik Tebligat Sisteminden Çıkış" başlıklı 7. maddesi: "Zorunlu veya ihtiyari olarak elektronik tebligat sistemine dahil olanların aşağıdaki durumlar dışında sistemden çıkmaları mümkün değildir.

Gerçek kişilerde ise ilgilinin ölümü veya gaipliğine karar verildiğinin idare tarafından tespit edildiği durumlarda ölüm/karar tarihi itibarıyla ilgilinin elektronik tebligat adresi re’sen kapatılır. ..." şeklinde düzenlenmiştir.

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un olay tarihinde yürürlükte bulunan 58. maddesinde; kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde dava açabileceği düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Elektronik tebligat, vergilendirme ile ilgili evrakın Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından e-imzalı olarak muhatabın elektronik tebligat adresine gönderilmesi işlemidir.

Vergi Usul Kanunu'nun 107/A maddesinin ikinci fıkrası uyarınca tebliğ evrakı muhatabın elektronik ortamdaki adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda tebliğ edilmiş sayılacaktır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, gerçek kişi mükelleflerin ölüm veya gaipliğine karar verilmesi halleri dışında elektronik tebligat sisteminden çıkmaları mümkün görülmediği gibi elektronik tebligat adresinin kapatılmasını gerektiren haller arasında mükellefiyetin sona ermesi hali yer almadığından, mükellefiyetleri sona erse de gerçek kişilere elektronik ortamda tebliğ yapılabileceği sonucuna varılmıştır.

Dava konusu ödeme emrinin dayanağı olan ve davacı adına düzenlenen ihbarnamelerin 29/09/2020 ve 17/10/2020 tarihlerinde davacıya e-tebliğ edildiği, ihbarnamelere konu amme alacaklarının davacı tarafından vadesinde ödenmediği ve vadesinde ödenmeyen borcun tahsili için davacı adına ödeme emri düzenlendiği görüldüğünden, ödeme emrine karşı ileri sürülebilecek iddialar kapsamında değerlendirme yapılmak suretiyle bir karar verilmesi gerektiğinden, yukarıda yazılı gerekçeyle verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet görülmemiştir.