Danıştay 9. Daire E.2024/4109 K.2024/5935

Dava konusu istem: Serbest muhasebeci mali müşavir olan davacı adına muhasebecilik hizmeti sunduğu ... Demir Çelik İnşaat ve İnşaat Malzemeleri Gıda Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin vergi borçları nedeniyle müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay Dördüncü Dairesince, yetkili vergi dairesince düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle açılan davada işin esasının incelenmesi gerektiği gerekçesiyle verilen bozma kararına uyularak dosyanın yeniden incelenmesi suretiyle, davacı hakkında düzenlenen sorumluluk raporunun incelenmesinden, dava konusu ödeme emri içeriği borcun, beyannamelerde yer alan bilgilerin, defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını oluşturan belgelere uygun olmadığı yönündeki tespitlerden kaynaklanmadığı,

muhasebecilik hizmeti sunulan mükellefin sahte fatura düzenleyerek komisyon geliri elde ettiğinden bahisle yapılan tarhiyata dayandığı anlaşıldığından, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 227. maddesinde belirtilen müteselsil sorumluluk kapsamında değerlendirilemeyecek tespitlerden hareketle düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle.

Vergi Mahkemesince dava konusu ödeme emri içeriği kamu alacaklarının asıl borçludan veya davacıdan takip ve tahsilinde asıl borçlunun bağlı olduğu Başkent Vergi Dairesi Müdürlüğünün yetkili olması karşısında, davacının bağlı olduğu Mithatpaşa Vergi Dairesi Müdürlüğünce düzenlenen ödeme emrinde yetki yönünden hukuka uygunluk bulunmadığından, davanın kabulü, ödeme emrinin iptali yolunda verilen karara karşı davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Savunma dilekçelerindeki açıklamalar doğrultusunda, dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Serbest muhasebeci mali müşavir olan davacı adına muhasebecilik hizmeti sunduğu ... Demir Çelik İnşaat ve İnşaat Malzemeleri Gıda Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin vergi borçları nedeniyle müteselsil sorumlu sıfatıyla düzenlenen... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT

3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'nun, 1. maddesinde, kanunun amacı, işletmelerde faaliyetlerin ve işlemlerin sağlıklı ve güvenilir bir şekilde işleyişini sağlamak, faaliyet sonuçlarını ilgili mevzuat çerçevesinde denetlemeye, değerlendirmeye tabi tutarak gerçek durumu ilgililerin ve resmi mercilerin istifadesine tarafsız bir şekilde sunmak olarak düzenlenmiş, 2. maddesinin A bendinde, muhasebecilik ve mali müşavirlik mesleğinin konusunun, gerçek ve tüzel kişilere ait teşebbüs ve işletmelerin, genel kabul görmüş muhasebe prensipleri ve ilgili mevzuat hükümleri gereğince, defterlerini tutmak, bilanço, kâr, zarar tablosu ve beyannameleri ile ilgili diğer belgelerini düzenlemek ve benzeri işler yapmak olduğu belirtilmiştir.

3568 sayılı Kanun'un serbest muhasebeci mali müşavirler ile yeminli mali müşavirlere vermiş olduğu yetkiye ilişkin mali sorumluluğu düzenleyen 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 227. maddesinde ise, meslek mensuplarının, imzaladıkları beyannamelerde veya düzenledikleri tasdik raporlarında yer alan bilgilerin defter kayıtlarına ve bu kayıtların dayanağını teşkil eden belgelere uygun olmamasından dolayı ortaya çıkan vergi ziyaına bağlı olarak salınacak vergi, ceza, gecikme faizlerinden mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın ve davacı adına asıl borçlu ... Demir Çelik İnşaat ve İnşaat Malzemeleri Gıda Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiğinden bahisle kesilen vergi ziyaı cezasının dava konusu edildiği Danıştay Dördüncü Dairesinin E:2020/3421 sayılı dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin birlikte incelenmesinden,

Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı Elektronik Denetim Uygulamaları Şube Müdürlüğü tarafından yapılan çalışmalar sonucunda, Ankara ve Hatay merkezli olmak üzere, Ankara, Hatay, Adana, İstanbul, Malatya, Gaziantep, Diyarbakır ve İzmir illeri ile bağlantılı 173 mükellefin ve 12 serbest muhasebeci mali müşavirin organize biçimde sahte belge düzenleme faaliyeti içinde bulunduklarına ilişkin şüpheler oluştuğu ve bu kapsamda belirlenen mükellefler Vergi Denetim Kurulu tarafından incelemeye sevk edildiği,

yapılan ön araştırma sonucunda 2016 yılı için... tarih ve ...sayılı, 2017 yılı için... tarih ve ... sayılı Görüş ve Öneri Raporlarının tanzim edildiği, asıl borçlu ... Demir Çelik İnşaat ve İnşaat Malzemeleri Gıda Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin de bahsi geçen 173 mükellef arasında yer aldığı, davacının ise anılan 12 serbest muhasebeci mali müşavirden biri olduğu,

Asıl borçlu ...

Demir Çelik İnşaat ve İnşaat Malzemeleri Gıda Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi hakkında düzenlenen ...tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporunda, demir/çelikten bar ve çubukların, profillerin, levha kazıkların (palplanş), tüp ve boruların toptan ticareti (filmaşin, inşaat demiri, sondaj borusu, petrol, gaz vb. hatlar için borular v.b. ile tel dahil) faaliyetinde bulunacağını bildirerek 06/02/2015 tarihinde tesis ettirdiği mükellefiyetinin 30/04/2016 tarihinde re'sen terkin edildiği, defter ve belgelerini incelemeye ibraz ettiği, bir kısım beyannamelerini vermediği,

yüksek tutarda katma değer vergisi matrahı beyan etmesine rağmen ödenecek katma değer vergisinin düşük tutarda olduğu, muhtasar beyannamelerinde 1 ile 3 arasında değişen sayıda çalışan beyan ettiği, Sosyal Güvenlik Kurumunda kaydı olan çalışan sayısının 3 olduğu, ancak bu çalışanlardan birinin şirketin tek ortağı ve kanuni temsilcisi olan ..., bir diğerinin ise şirkette fiilen çalışmadığını beyan eden ...olduğu, vadesi geçmiş 123.413,92 TL vergi borcu bulunduğu, deposunun ve motorlu taşıtının olmadığı,

mal alım ve satımında bulunduğu mükelleflerin bir çoğunun haklarında sahte fatura düzenleme nedeniyle vergi tekniği raporu bulunan veya incelemesi devam eden mükellefler olduğu, bunların bir kısmının sahte belge düzenleme organizasyonu kapsamında incelendiği, ...'un 26/04/2018 tarihli ifadesinde, 2015 yılında ...'ün mükellef şirketin ve ...

Doğaltaş Madencilik İnşaat ve İnşaat Malzemeleri Pazarlama Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin kuruluşları ile ..., ... ve...'e ait şirketlerin kuruluşlarını yaptırmak için almış olduğu vekaletnameyle kendisine geldiği, şirket kuruluşlarını kendisinin yaptığı, mükellef şirketin adresine üç-dört kez gittiği, iş yerinin ofis şeklinde olduğu, alım-satımdaki mallları görmediği, şirketin deposunun ve çalışanının olmadığı, serbest muhasebeci mali müşavir ... tarafından verilen beyannamelerinin kendisi tarafından verildiği, bu durumdan şirketin haberinin olmadığı, şirketin faaliyetlerini ... ve ...'un yürüttüğü şeklinde beyanda bulunduğu,

...'un 15/08/2018 tarihli ifadesinde, yüksek cirolara ulaşılmasının ve beyan edilen yüksek katma değer vergisi matrahlarına rağmen ödenecek vergi çıkmamasının nedenlerini düzenli olarak sorgulamadığı, muhasebe hizmeti sunduğu mükelleflerden, birbirlerine fatura kesmelerinin, yüksek tutarların ve bazılarının aynı adreste faaliyet gösteriyor olmalarının nedenleri hakkında açıklama istediği, ancak cevap alamadığı şeklinde beyanda bulunduğu, ...'ın ifadesinde, şirketi tanımadığı, aralarında bir sözleşme olmadığı, beyannamelerini vermediği, ücret almadığı, beyannamelerinin ...tarafından kendisinin haberi olmadan verildiği,

şifresinin ... tarafından bilinmesinin başka mükelleflere ait beyannameleri birlikte vermiş olmalarından kaynaklandığı şeklinde beyanda bulunduğu, ...'un ifadesinde, şirketle bir ilgisinin olmadığı, Hatay'da ofis işleri, getir-götür işleri, çaycılık gibi işlerde çalıştığı, yanında çalıştığı kişinin bankalardaki işlerinde yardımcı olduğu şeklinde beyanda bulunduğu, ...'nun ifadesinde, şirkette fiilen çalışmadığı, sosyal güvenlik kurumuna tabi çalışan olarak göründüğü, bunu ...'un önerdiği şeklinde beyanda bulunduğu, şirketin çalışanı ...'nun ifadesinde, 2015/Temmuz ayında işe başladığı,

temizlik, çay-kahve servisi gibi işlerle uğraştığı, 1,5 yıldır çalıştığını, bu süre içerisinde kendisinden başka çalışan olmadığı, şirketin inşaat malzemeleri, demir, çelik, çimento alıp sattığı, işyerinde ...'nun da faaliyet gösterdiği şeklinde beyanda bulunduğu, bu hususlardan hareketle, mükellef şirketin düzenlediği faturaların sahte olduğu ve ...'un sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiği tespitlerine yer verilmiştir.

Öte yandan, davacı hakkında düzenlenen ... tarih ve ...sayılı görüş ve öneri raporunda da benzer tespitlere yer verilerek, davacının sahte fatura düzenleyen mükelleflerle çalışmayı meslek haline getirdiği, asıl borçlu özelinde de suçun nasıl işleneceği konusunda yol göstermek veya fiilin işlenmesinde kullanılan araçları (yasal defterleri tutmak, beyanname vermek gibi) sağlayarak suçun icrasını kolaylaştırmak suretiyle sahte fatura düzenleme fiiline iştirak ettiği kanaatinin oluştuğu belirtilerek, asıl borçlu adına re'sen tarh edilecek vergi, kesilecek ceza ve hesaplanacak gecikme faizinden müteselsilen sorumlu tutulması gerektiği ifade edilmiştir.

Bu tespitler ve davacının tarafı olduğu ilgili dosyalarda yer alan bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, asıl borçlunun sahte belge düzenlemek amacıyla kurulan/mükellefiyet tesis ettirilen bir kısım mükellef arasında yer aldığı, otuz yılı aşkın mesleki deneyimi olduğu görülen davacının bir organizasyon dahilinde hareket eden bu mükelleflerden yine aralarında asıl borçlunun da bulunduğu 29 tanesinin muhasebeciliğini yaptığı, bunlardan bazılarıyla aynı iş yerini paylaştığı, sahte fatura düzenleme faaliyetlerini başından beri bildiği,

gerek kuruluş/mükellefiyet tesisi, gerekse beyannamelerinin verilmesi gibi eylem ve işlemleri ile sahte fatura düzenleme fiillerine doğrudan katıldığı, bu durumun kesinleşmiş yargı kararlarıyla da somut olarak ortaya konulduğu, çalıştığı mükelleflerin vergisel işlemlerinde de mesleki bilgisine dayalı muhasebe hileleri kullandığı ve yol açılan vergi ziyaı nedeniyle ortaya çıkan kamu alacağından 213 sayılı Kanun'un mükerrer 227. maddesi uyarınca asıl borçluyla birlikte müteselsilen sorumlu tutulmasında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından,

aksi yöndeki gerekçeyle ödeme emrini iptal eden Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.