Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2020/1217 K.2021/1685

Dava konusu istem: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı (Mülga Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı) Deniz ve İçsular Düzenleme Genel Müdürlüğü tarafından yürürlüğe konulan ...tarih ve ...sayılı ve ...tarih ve ...sayılı Uygulama Talimatlarının iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Onuncu Dairesinin 06/11/2019 tarih ve E:2014/2068, K:2019/7508 sayılı kararıyla;

Davalı idarenin usule ilişkin iddiaları yerinde görülmemiş,

Gemiadamlarının Eğitim, Belgelendirilme ve Vardiya Standartları (STCW) Hakkında Uluslararası Sözleşme'nin 1., 2., 6. maddelerinden bahsedilerek,

04/06/2004 tarih ve 25482 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve işlem tarihi itibarıyla yürürlükte olan haliyle Telsiz Operatör Yeterlikleri ve Sınav Yönetmeliği'nin 1. maddesinde; Yönetmeliğin amacının, gemilerin yola elverişlilik bakımından donatılmalarında, küresel deniz tehlike ve güvenlik haberleşme sistemleri (GMDSS) içinde veya dışındaki tüm deniz araçlarında yer alan telsiz istasyonlarını kullanacak, haberleşmeden sorumlu telsiz operatörlerinin sahip olması gereken yeterlik sınıfları ile bu yeterliklerin verilme usul ve esaslarının belirlenmesi olarak belirtildiği;

"Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde; "...c) Sözleşme: STCW-78 Sözleşmesi ve değişikliklerini, h) GMDSS: Küresel deniz tehlike ve güvenlik haberleşme sistemini, ı) SOLAS–74: Uluslararası Denizde Can Güvenliği Sözleşmesi ve taraf olduğumuz değişikliklerini, v) Tahditli Telsiz Operatörü: Uluslararası Telsiz Tüzüğü (ITU/RR) gereklerine göre yetkili makam tarafından verilmiş GMDSS Tahditli Telsiz Operatörü (ROC) yeterlik belgesi olanları, ... ifade eder" hükmünün yer aldığı;

"Yeterliklerin Verilmesi" başlıklı 5. maddesinde; telsiz operatör yeterliklerinin İdare tarafından verildiği; yeterlikleri almak isteyen adayların, Sözleşmenin A-IV/2 nolu kodunda öngörülen müfredat programını içeren eğitimi İdare tarafından uygunluğu onaylanmış bir eğitim kurumunda tamamlamaları ve telsiz operatör yeterlikleri için düzenlenecek sınavlarda başarı göstermeleri zorunlu olduğu, zorunlu eğitime ve sınavlara ait müfredatın ayrıntılarının bu Yönetmeliğin İkinci Kısmında yer aldığının düzenlendiği;

"Yeterlik Sınıfları" başlıklı 6. maddesinde ise; GMDSS gemi telsiz istasyonlarında çalışacak operatörlere verilecek yeterlik sınıflarının;

a) GMDSS 1 inci Sınıf Telsiz Elektronik Operatörü Yeterliği (REO 1)

b) GMDSS 2 inci Sınıf Telsiz Elektronik Operatörü Yeterliği (REO 2)

c) GMDSS Genel Telsiz Operatör Yeterliği (GOC)

d) GMDSS Tahditli Telsiz Operatör Yeterliği (ROC) olarak sayıldığı;

31/07/2002 tarih ve 24832 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış olan Mülga Gemiadamları Yönetmeliği'nin 23/08/2012 tarih ve 28390 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelikle değişik 8. maddesinde, sınırlı vardiya zabiti ve üstü gemiadamı yeterlik belgesi alabilmenin şartlarının yeniden düzenlendiği, bu düzenleme ile sınırlı vardiya zabiti ve üstü gemiadamı yeterlik belgesi alabilmek için, en az GMDSS Tahditli Telsiz Operatörü (ROC) yeterlik belgesine sahip olmak şartının getirildiği;

Bu Yönetmeliğin 57. maddesi ile Gemiadamaları Yönetmeliği'ne eklenen ''Kaptan ve güverte zabitlerinin durumu'' başlıklı Geçici 12. maddede ise; ''1/1/2012 tarihinden önce kaptan ve güverte zabiti yeterliği almış gemiadamlarının liman seferinde çalışmaları durumunda GMDSS Tahditli Telsiz Operatörü (ROC) yeterliği yerine en az VHF haberleşmesi yapabilecek yeterlikte olduğunu gösteren onaylanmış bir sertifikaya sahip olmaları yeterlidir. Bu tarihten önce kaptan ve güverte zabiti yeterliği almış gemiadamlarından liman seferi dışında çalışacakların 1/1/2014 tarihine kadar en az GMDSS Telsiz Operatör yeterliğine sahip olmaları zorunludur.'' kuralının yer aldığı;

Geçici 12. maddeye göre, 01/01/2012 tarihinden önce, kaptan ve güverte zabiti yeterliği almış gemiadamlarından, liman seferi dışında çalışacak olanların, 01/01/2014 tarihine kadar en az GMDSS Telsiz Operatör yeterliğine sahip olmalarının gerektiği;

GMDSS Tahditli Telsiz Operatörü (ROC) yeterlik belgesinin, Telsiz Operatör Yeterlikleri ve Sınav Yönetmeliği'nin ekinde (IV) öngörülen eğitim müfredatını tamamlamak ve yapılan sınavda başarılı olmak şartıyla alındığı;

Dava konusu Uygulama Talimatlarında ise Yönetmeliğin değişiklikten önceki metnine göre sınırlı vardiya zabiti ve üstü eğitim müfredatlarını tamamlayarak GASM (Gemiadamları Sınavları Merkezi) tarafından yapılan sınavlarda başarılı olup sınırlı vardiya zabiti ve üstü yeterlik belgesi alan gemiadamlarının, GMDSS Tahditli Telsiz Operatörü (ROC) yeterlik belgesi eğitim ve sınav şartlarını karşıladıkları değerlendirilerek liman başkanlıklarına başvurmaları halinde idarece GMDSS Tahditli Telsiz Operatörü (ROC) yeterlik belgesi düzenleneceğinin uygun bulunduğu hususunun sektöre ve gemiadamlarına duyurulduğu;

Bu durumda, Telsiz Operatör Yeterlikleri ve Sınav Yönetmeliği'nde, Yönetmelik ekinde (IV) öngörülen eğitim müfredatını tamamlamak ve yapılan sınavda başarılı olmak şartıyla idarece, GMDSS Tahditli Telsiz Operatörü (ROC) yeterlik belgesi düzenlenebileceği açıkça kurala bağlanmış olmasına karşın, sözü edilen Yönetmelik'te veya Gemiadamları Yönetmeliği'nde bir değişiklik yapılmadan, sınırlı vardiya zabiti ve üstü gemiadamı yeterlik belgesine sahip olanlara, eğitim ve sınav şartından muaf olarak, GMDSS Tahditli Telsiz Operatörü (ROC) yeterlik belgesi düzenlenmesini kurala bağlayan 18/11/2013 tarih ve ......sayılı Uygulama Talimatı ile 04/12/2013 tarih ve ...sayılı Uygulama Talimatında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle,

dava konusu Uygulama Talimatlarının iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının ehliyetinin bulunmadığı.

Gemiadamlarının Eğitim, Belgelendirme ve Vardiya Standartları Hakkında Sözleşmede (STCW 78) yapılan değişiklikle vardiyadan sorumlu zabitin VHF haberleşmesi yapabilecek yeterlikte olduğunu gösteren onaylanmış sertifikası bulunmak ibaresinin, telsiz kullanma belgesine sahip olması olarak değiştirildiği, bu belgenin Tahditli Telsiz Operatörü (ROC) belgesi olduğu, bu yönde Gemiadamları Yönetmeliği'nde de değişiklik yapıldığı,

bununla birlikte sınırlı vardiya zabiti ve üstü eğitim müfredatını tamamlayanların Eğitim Sınav Yönergesi'nin ilgili bölümleri uyarınca denizde haberleşme derslerini zorunlu olarak aldıkları ve sınavlarda başarılı olmaları halinde yeterlik belgesi alabildikleri, bu durumdaki gemiadamlarının GMDSS Tahditli Telsiz Operatörü yeterlik belgesi eğitim ve sınav şartını karşıladıkları ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.