Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2020/2617 K.2021/1196

Dava konusu istem: Davacının, 04/05/2017 tarihinde yapılan öğretmen alımına yönelik sözlü sınavdan başarısız sayılmasına ilişkin işlem ve bu işleme karşı yapılan itirazın reddine dair ... tarih ve ... sayılı işlem ile anılan işlemlerin dayanağı olan 03/08/2016 tarih ve 29790 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Sözleşmeli Öğretmen İstihdamına İlişkin Yönetmelik"in iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti:Danıştay Onikinci Dairesinin 27/11/2019 tarih ve E:2017/2419, K:2019/9300 sayılı kararıyla;

Davacı tarafından dava dilekçesinde, "Sözleşmeli Öğretmen İstihdamına İlişkin Yönetmeliğin" iptali istenilmiş ise de, dilekçe içeriğinin incelenmesinden, iptal talebinin, "sözlü sınavı" düzenleyen maddelere yönelik olduğunun anlaşıldığı; davacının düzenleyici işlemin iptali istemine ilişkin davasının, Yönetmelik'te sözlü sınavın düzenlendiği 9,10,11, 12 ve 13. maddelere hasredilerek görüşüldüğü belirtildiktan sonra,

Dava konusu Yönetmeliğin "Sözlü sınav komisyonunun oluşumu" başlıklı 9. maddesinin birinci fıkrası yönünden;

Dava konusu Yönetmeliğin 9. maddesinin birinci fıkrasında; "Sözlü sınav komisyonu; Bakan veya görevlendireceği birim amiri tarafından belirlenen kamu görevlilerinden oluşacak bir başkan, iki asıl ve ihtiyaç duyulduğunda değerlendirilmek üzere iki yedek üyeden oluşur. Yedek üyeler, sınav merkezlerinde oluşturulan yedek üye havuzunda görevlendirilir." hükmünün yer aldığı,

Sözlü sınavın, bilgi ölçme amacıyla yapılan, ayrıca adayın bilgi yanında mesleki ehliyete yönelik diğer özel niteliklere de sahip olup olmadığı yönünden değerlendirmeye de tabi tutulacağı bir sınav olduğu,

Dolayısıyla sözlü sınavı yapacak olan komisyon üyelerinin öğretmenlik mesleği ile ilgili belirli bir birikime sahip olması gerektiği; bu bağlamda Bakan veya görevlendireceği birim amiri tarafından belirlenecek sözlü sınav komisyonu başkan ve üyelerin niteliklerinin açık bir şekilde düzenlenmesi gerekirken, herhangi bir kamu görevlisinin görevlendirilmesine imkan veren düzenlemede hukuka ve hizmet gereklerine uyarlık bulunmadığı,

Dava konusu Yönetmeliğin "Sözlü sınav konuları ve ağırlıkları" başlıklı 11. maddesi yönünden;

Davranış ve düşüncelere ilişkin bilgi edinme amacıyla bir kişiyle yapılan sorulu cevaplı görüşme olan mülakatın, kamu görevlerine girişte yapılan yazılı sınavı tamamlayıcı nitelikte olduğu, yazılı sınavla bilgisi ölçülen kişilerin, adayın mesleğe uygun tavır ve davranışlara, yeteneğe ve kültürel birikime sahip olup olmadığını belirlemek amacıyla yapıldığı,

Sözlü sınavın ise, amacı bakımından yazılı sınava benzemekte olup, bilgi ölçme amacıyla yapılmadığı ancak sözlü sınava ilişkin benzer düzenlemelere yer veren bazı yasa ve yönetmeliklerde sözlü sınava tabi tutulacak adayların bilgi yanında mesleki ehliyete yönelik diğer özel niteliklere de sahip olunup olunmadığı yönünden değerlendirmeye tabi tutulacağına ilişkin düzenlemelere yer verildiği, dolayısıyla yazılı sınavın tamamlayıcısı olan sözlü sınavın ölçme ve değerlendirme bakımından mülakatı da kapsadığı sonucuna varıldığı,

Bu durumda, dava konusu Yönetmeliğin dayanağı olan Kanun Hükmünde Kararname hükmünde açıkça "sözlü sınav" şeklinde yapılan düzenlemeye uygun olarak Yönetmeliğin 11. maddesinin başlığında da "sözlü sınav" ibaresine yer verildiği halde, madde içeriğinde sadece mülakata yönelik değerlendirmelere yer verildiği, sözlü sınavın amacı olan bilgi ölçmeye yönelik hususlara yer verilmediğinden anılan maddede bu nedenle hukuka uyarlık bulunmadığı,

Dava konusu Yönetmeliğin 9. maddesinin ikinci, üçüncü, dördüncü, beşinci, altıncı fıkraları ile 10., 12. ve 13. maddeleri yönünden;

652 sayılı Milli Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin, 668 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile eklenen ve 6755 sayılı Kanun'un 4. maddesiyle değiştirilerek kabul edilen Ek 4. maddesinde, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4/B maddesi kapsamında sözleşmeli öğretmen istihdam edilebileceği;

sözleşmeli öğretmenlerin, KPSS puan sırasına konulmak kaydıyla alım yapılacak her bir pozisyonun üç katına kadar aday arasından Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yapılacak sözlü sınav başarı sırasına göre atanacakları, mazerete bağlı yer değiştirmelerde bu madde uyarınca istihdam edilen öğretmenin eşinin bu öğretmene tabi olacağı, sözleşmeli öğretmenlerin, aday öğretmenler için öngörülen adaylık sürecine tabi tutulacakları, sözleşmeli öğretmenlerden sözleşme gereği dört yıllık çalışma süresini tamamlayanların talepleri halinde bulundukları yerde öğretmen kadrolarına atanacakları,

öğretmen kadrolarına atananların aynı yerde en az iki yıl daha görev yapacağının düzenlendiği,

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname, 06/06/1978 tarih ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslara dayanılarak hazırlanan Sözleşmeli Öğretmen İstihdamına İlişkin Yönetmeliğin dava konusu edilen 9. maddesinin ikinci, üçüncü, dördüncü, beşinci, altıncı fıkralarının, 10, 12 ve 13. maddelerinin üst normlara ve hukuka uygun olduğu,

Davacının katıldığı 04/05/2017 tarihli sözlü sınavda başarısız sayılmasına ilişkin işlem ile buna karşı itirazının reddine ilişkin İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemi yönünden;

Davacının, yargı kararıyla hukuka aykırı kabul edilerek iptaline karar verilen Sözleşmeli Öğretmen İstihdamına İlişkin Yönetmeliğin 9/1. maddesi uyarınca oluşturulmuş sözlü sınav komisyonunca 04/05/2017 tarihinde sözlü sınava katılarak başarısız sayıldığı, dolayısıyla davacının başarısız sayılmasına ilişkin işlemin hukuka aykırı şekilde oluşturulmuş sözlü sınav komisyonu tarafından tesis edildiği anlaşıldığından, bireysel işlemlerde bu nedenle hukuka uyarlık bulunmadığı,

Öte yandan, bireysel işlemlerin hukuka aykırı kabul edilerek iptaline karar verilmesinin, davacıya doğrudan atanma hakkı tanımadığı, davacının 27/10/2017 tarih ve 30223 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yönetmeliğin 9/1. maddesi uyarınca oluşturulacak yeni sözlü sınav komisyonu tarafından yeniden sözlü sınava tâbi tutulacağının da açık olduğu gerekçesiyle,

Dava konusu Sözleşmeli Öğretmen İstihdamına İlişkin Yönetmeliğin 9. maddesinin birinci fıkrası ve 11. maddesi ile davacının sözlü sınavda başarısız sayılmasına ilişkin işlem ile bu işleme karşı yaptığı itirazın reddine ilişkin İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptaline; anılan Yönetmeliğin 9. maddesinin ikinci, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkraları ile 10., 12. ve 13. maddeleri yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, dava konusu düzenlemelerin üst hukuk normlarına uygun olarak düzenlendiği; Yönetmeliğe dayalı olarak tesis edilen bireysel işlemin iptalinin de hukuki dayanaktan yoksun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının iptale ilişkin kısmının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;

"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın iptale ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Diğer yandan, Danıştay Onikinci ve İkinci Daireleri Müşterek Kurulunun 11/06/2019 tarih ve E:2016/7345, K:2019/4301 sayılı kararının, "03/08/2016 tarih ve 29790 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Sözleşmeli Öğretmen İstihdamına İlişkin Yönetmeliğin 9. maddesinin birinci fıkrasının ve 11. maddesinin iptaline" ilişkin kısmı, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 08/10/2020 tarih ve E:2019/3043, K:2020/1764 sayılı kararı ile onandığından bu maddeler açısından iptal hükmünün kesinleştiği anlaşılmıştır.