Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2020/2750 K.2021/469

2- … Başkanlığı VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU

Danıştay Onikinci Dairesinin 14/10/2019 tarih ve E:2018/5904, K:2019/7482 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu Genel Müdürlüğüne bağlı fabrika ve işyerlerinde; boğucu, zehirli, patlayıcı madde üretiminde çalışan tüm personelin fiili hizmet süresi zammından yararlandırılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının … tarih ve … sayılı işlemi ile bu işlemin dayanağı olan ve 27/09/2008 tarih ve 27010 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Fiili Hizmet Süresi Zammı Uygulamasının Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin.

"Fiili hizmet süresi zammından yararlanma şartları" başlıklı 5. maddesinde, fabrika ve işyerlerinde boğucu, zehirleyici, patlayıcı madde üretiminde çalışanların fiili hizmet süresi zammından yararlandırılmasına yer verilmemesi nedeniyle eksik düzenlemenin iptali ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 17/04/2008 tarih ve 5754 sayılı Kanun'un 25. maddesi ile değişik "Fiili hizmet süresi zammı" başlıklı 40. maddesinin eksik düzenleme nedeniyle iptali için Anayasa Mahkemesine başvurulması istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Onikinci Dairesinin 14/10/2019 tarih ve E:2018/5904, K:2019/7482 sayılı kararıyla;

Davacının Anayasa'ya aykırılık iddiasının yerinde görülmediği,

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun "Fiili Hizmet Süresi Zammı" başlıklı 40. maddesi ile Fiili Hizmet Süresi Zammı Uygulamasının Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin "Fiili hizmet süresi zammından yararlanma şartları" başlıklı 5. maddesine yer verildikten sonra,

Dava konusu düzenlemenin, dayanağı olan 5510 sayılı Kanun'un 40. maddesinde yer alan düzenleme ile aynı olduğu, fiili hizmet süresi zammı kapsamındaki sigortalıların dava konusu maddede yer alan tablonun ikinci sütununda sayıldığı, dayanağı Kanun hükmünde yer almayan sigortalıların, alt hukuk normu olan Yönetmelik hükmü ile kapsama alınmasının mümkün olmaması nedeniyle, dava konusu Yönetmelik hükmünde üst hukuk normuna, davacının başvurusunun reddine ilişkin işlemde ise hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu Genel Müdürlüğünde mühimmat grubu, roket grubu, patlayıcı maddeler ve piroteknik ürünler olmak üzere dört ana grupta üretim yapıldığı, bu üretimler sırasında patlama olabildiğinden iş risklerinin yüksek olduğu, patlayıcı maddeler üretimindeki risk ile, demir, çelik, alüminyum, kok fabrikalarında, termik santrallerdeki iş riskleri arasında fark bulunmadığı ve bu riskin sadece işçileri değil tüm kamu görevlilerini kapsadığı,

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na ve İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği'ne göre Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu Genel Müdürlüğüne bağlı fabrikaların çok tehlikeli sınıfta yer aldığı, dava dilekçelerinde açıkça Anayasa'ya aykırılık iddiasında bulunulmasına rağmen, temyize konu Danıştay kararında, iddialarının neden Anayasa'ya aykırı olmadığına dair bir nitelemede bulunulmadığı, MKE Genel Müdürlüğü'ne bağlı fabrika ve işyerlerinde;

boğucu, zehirli, patlayıcı madde üretiminde çalışanların haksız bir uygulamaya tabi tutuldukları, bu durumun Anayasa'nın eşitlik ilkesine, Sosyal Devlet İlkesine aykırı olduğu ve temyize konu Daire kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Davalı idarelerden Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından, Danıştay Onikinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu, temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuş olup; Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ MUAMMER ALDEMİR'İN DÜŞÜNCESİ : Usul yönünden; boğucu, zehirli, ve patlayıcı madde üretimi yapılan fabrika ve işyerlerinde çalışan personelin, bu çalışmalar kapsamında maruz kaldıkları ağır risklerin, fiili hizmet süresi zammı kapsamında olan diğer üretim yerlerinde maruz kalınan risklerden farkının bulunmaması ve bu tür riskli ve sağlığa zararlı işleri yapan bütün çalışanların fiili hizmet süresi zammından yararlandırılmasının 5510 sayılı Kanun'un amacına uygun olacağı gibi Anayasa'da öngörülen eşitlik ilkesinin de gereği olduğu,

öte yandan, patlayıcı maddeler üretiminde çalışanların, mülga 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu'nda fiili hizmet süresi zammından yararlandıkları halde, bu grubun, 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılma nedenine ilişkin davalı idarelerce hukuken kabul edilebilir bir gerekçe ortaya konulamadığından, 5510 sayılı Kanun'un 40. maddesinin eksik düzenleme nedeniyle dosyanın itiraz yoluyla Anayasa Mahkemesine gönderilmesi gerektiği, esas yönünden ise; temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.