Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2021/2022 K.2021/1610

Dava konusu istem: Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulan 2021 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanun Teklifinin, denk bütçe olarak hazırlanmadığı ve Anayasaya aykırı olduğu ileri sürülerek iptali ile söz konusu teklifin Türkiye Büyük Millet Meclisince kabul edilmesi ve kanunlaşması halinde dosyanın itiraz yoluyla Anayasa Mahkemesine gönderilmesi istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Onuncu Dairesinin 01/12/2020 tarih ve E:2020/6302, K:2020/5587 sayılı kararıyla;

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun ''İdari dava türleri ve idari yargı yetkisinin sınırı'' başlıklı 2. maddesinde, idari yargı yerlerinde görülecek idari dava türlerinin idari işlemlere karşı açılan iptal davaları, idari eylem ve işlemlerden dolayı açılacak tam yargı davaları ve idari sözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davalar olarak belirlendiği; idari yargı yetkisinin ise idari eylem ve işlemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlı olduğunun kurala bağlandığı,

Dava konusu, 28/11/2020 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Plan ve Bütçe Komisyonunda kabul edilen, dava ve karar tarihi itibarıyla Cumhurbaşkanı tarafından onaylanarak Resmi Gazete'de yayımlanmayan 2021 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanun Teklifinin, idari davaya konu olabilecek nitelikte kesin ve yürütülmesi zorunlu bir işlem olmadığı; yasama faaliyeti niteliğinde bir kanun teklifi olduğu; dolayısıyla idari davaya konu olabilecek nitelikte bir idari işlem olmayan 2021 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu'nun iptali isteminin incelenmesine hukuki olanak bulunmadığı,

Öte yandan, usulüne uygun olarak açılmış ve bu davada uygulanması gereken kanun veya cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükmü olması durumunda Anayasaya aykırılık iddiasının değerlendirilebileceği; uyuşmazlıkta ise Anayasa aykırı olduğu iddia edilen ve henüz yasalaşmamış kanun teklifinin Anayasaya aykırılık iddiasının ciddi görülmediği gerekçesiyle, davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, davalı Bakanlıktan talepte bulunulmasına rağmen denk bütçe esası gözetilmeksizin hazırlanan Bütçe Kanunu Teklifinin açıkça Anayasa'ya aykırı olduğu, Bütçe Kanunu Teklifinin idari işlem mahiyetinde olduğu, yargılamada davalı idarenin savunmasının dahi alınmadığı, eksik araştırma ve inceleme ile karar verildiği, davacı yanında müdahil talebinde bulunulmasına rağmen bu taleplerin karara bağlanmadığı, dosyanın itiraz yoluyla Anayasa Mahkemesine gönderilmesi gerekirken davanın incelenmeksizin reddi yolunda verilen Daire kararının hukuka aykırı olduğu ve bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin 2. fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek, gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.