Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2022/314 K.2023/1512

Dava konusu istem: 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 3/1. maddesi uyarınca FETÖ ile irtibat ve iltisakının olduğu gerekçesiyle davacının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun … tarih ve … sayılı kararına karşı yapmış olduğu yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin aynı Kurulun … tarih ve … sayılı kararının iptali,

bu karar nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının iadesine ve bu karar nedeniyle uğradığı zarara karşılık 500.000,00-TL manevi tazminatın 31/08/2016 tarihinden itibaren itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi ile işbu dava ile Dairelerinin E:2018/2727 sayılı esasında kayıtlı bulunan dava dosyasının birleştirilmesi istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Beşinci Dairesinin 29/04/2021 tarih ve E:2017/2395, K:2021/1336 sayılı kararıyla;

Davalı idarenin usule ilişkin itirazları ve davacının birleştirme talebi yerinde görülmeyerek işin esasına geçilmiş,

Dava konusu Hakimler ve Savcılar Genel Kurulunun … tarih ve … sayılı kararına karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin aynı Kurulun … tarih ve … sayılı kararının iptali ile bu karar nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının iadesi istemi yönünden:

Tarafları ve konusu aynı olan bir davanın, daha önce aynı veya başka bir mahkemede açıldığının ve görülmekte olduğunun saptanması halinde, usul hukukunun temel kavramlarından biri olan derdestlik müessesesinin ifade ettiği ''ilk davanın aynısı olan diğer davaların açılmasında davacının hukuki yararı bulunmadığı'' olgusundan hareketle, sonraki davaların derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği,

Derdestlik durumunun ortaya çıkması için; aynı davanın birden fazla açılmış olması ve birinci davanın görülmekte olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerektiği, davaların aynı dava olarak kabul edilebilmesinin de; davaların taraflarının, konularının, dava konusu işlemlerin aynı olmasına bağlı olduğu,

Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 3/1. maddesi uyarınca FETÖ ile iltisak ve irtibatının olduğu gerekçesiyle meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun … tarih ve … sayılı kararına karşı yapmış olduğu yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin aynı Kurulun … tarih ve … sayılı kararının iptali ile bu karar nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı,

bununla birlikte davacı tarafından aynı istemi de içeren Dairelerinin E:2017/757 sayılı dosyasına kayıtlı ayrı bir davanın daha açıldığı ve bu davanın Dairelerinin 29/04/2021 tarih ve E:2017/757, K:2021/1335 sayılı kararı ile reddine karar verildiği, anılan kararın ise henüz kesinleşmediğinin anlaşıldığı,

Buna göre, yukarıda belirtilen ve Dairelerinin E:2017/757 sayılı esasına kayıtlı dava ile bakılmakta olan bu davanın tarafları, konusu ve sebeplerinin aynı olduğu görüldüğünden, derdestlik nedeniyle bu davanın incelenmesine hukuken imkan bulunmadığı, 500.000,00-TL manevi tazminatın 31/08/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi yönünden:

Davacı tarafından, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 3/1. maddesi uyarınca FETÖ ile irtibat ve iltisakının olduğu gerekçesiyle meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun … tarih ve … sayılı kararı ile aynı Kurulun yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin … tarih ve .. sayılı kararının iptali ve bu kararlar nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi istemiyle açılan dava hakkında,

dava dosyasında bulunan bilgi ve belgeler ile söz konusu kararda yer verilen açıklamalar bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının, FETÖ ile iltisak ve irtibatının olduğu ve bu nedenle demokratik anayasal düzene sadakat yükümlülüğünü ihlal ettiği anlaşıldığından dava konusu kararlarda hukuka aykırılık görülmediğinden bahisle Dairelerinin 29/04/2021 tarih ve E:2017/757, K:2021/1335 sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiğinin görüldüğü,

Davacının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin kararlarda hukuka aykırılık görülmediğinden bu kararlar nedeniyle uğradığı zarara karşılık 500.000,00-TL manevi tazminatın 31/08/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi isteminin de reddi gerektiği gerekçesiyle,

Hakimler ve Savcılar Genel Kurulunun … tarih ve … sayılı kararına karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin aynı Kurulun … tarih ve … sayılı kararının iptali ile bu karar nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının iadesine karar verilmesi istemi yönünden davanın derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddine,

- 500.000,00-TL manevi tazminatın 31/08/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemi yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, süreçte meslekten ihracına karşı gidilecek yargı yolu konusunda tereddütler yaşandığı, hem ilk derece idare mahkemeleri hem de Danıştay bu konuda yetkili ve görevli olmadıkları yönünde kararlar vermeye başlamışken, uygulamadaki tereddüt ve karışıklığın 23/01/2017 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 02/01/2017 tarih ve 685 sayılı KHK ile ortadan kaldırıldığı.

685 sayılı KHK çıkmadan önce, “yargı yolu” konusunda “hukuki boşluk bulunması” nedeniyle herhangi bir hak kaybına maruz kalmamak için Danıştay nezdinde üç dava açıldığı; üç davanın derdest görünmesinin idarenin kusuru nedeniyle oluşan hukuki belirsizlikten kaynaklandığı, işbu dava ile Danıştay Beşinci Dairesinin E:2017/757 ve E:2018/2727 sayılı dosyalar ile birleştirilerek karar verilmesi gerekirken Dairece birleştirme kararı verilmemesinin usule aykırı olduğu; davaya konu disiplin işlemlerinin tesisi aşamasında sağlanması gereken usul güvencelerinin dikkate alınmadığı,

disiplin soruşturması yapılmadan ve savunma alınmadan göreve son verme işlemi tesis edilmesinin hukuka aykırı olduğu; temyize konu Daire kararında ise, dosyaya sonradan ibraz edilen bilgi ve belgelerin kişiselleştirme olarak kabul edildiği; dava konusu işlem ve Daire kararında terör örgütüyle irtibat ve iltisak gerekçesine dayanıldığı, bu kavramların Kanun Hükmünde Kararname ile mevzuata girdiği, anılan kavramların muğlak ve belirsiz olduğu, bu durumun suç ve cezaların kanuniliği ve kanunların geriye yürümezliği ilkeleri ile bağdaşmadığı;

süreçte başta adil yargılanma hakkı olmak üzere Anayasa ve AİHS'de korunan hak ve özgürlüklerin ihlal edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;

"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Öte yandan, kararda atıf yapılan Danıştay Beşinci Dairesinin 29/04/2021 tarih ve E:2017/757, K:2021/1335 sayılı kararı, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 22/06/2023 tarih ve E:2023/3669, K:2023/1510 sayılı kararıyla onanarak kesinleşmiştir.