Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2023/3 K.2023/4

Ankara Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulunun 03/06/2022 tarih ve E:2022/74, K:2022/74 sayılı kararıyla;

… vekili Av. … tarafından, Ankara Bölge İdare Mahkemesi 10. İdari Dava Dairesinin 15/02/2022 tarih ve E:2022/532, K:2022/279 sayılı kararı ile Ankara Bölge İdare Mahkemesi 10. İdari Dava Dairesinin 13/10/2020 tarih ve E:2020/465, K:2020/1811 sayılı kararı, İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 10. İdari Dava Dairesi, İzmir Bölge İdare Mahkemesi 6. İdari Dava Dairesi, Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesi kararları arasındaki aykırılığın giderilmesinin istenilmesi nedeniyle,

"Aykırılığın, dava konusu işlemin iptaline ilişkin Mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile davanın reddi yolundaki Ankara Bölge İdare Mahkemesi 10. İdari Dava Dairesi kararı doğrultusunda giderilmesi gerektiği" görüşüyle, 2576 sayılı ''Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun"un 3/C maddesinin 5. fıkrası uyarınca karar verilmesi için dosyanın Danıştaya gönderilmesi üzerine,

Her ne kadar, aynı Dairenin farklı tarihlerdeki farklı nitelikteki kararları arasındaki aykırılıkların 2576 sayılı Kanun'un 3/C maddesi kapsamında olmadığı ve maddi olayların benzer nitelikte olup olmadığının tespiti bakımından aralarında aykırılık olduğu belirtilen Bölge İdare Mahkemesi daireleri tarafından kesin olarak verilen kararların tarih ve sayılarının yazılması gerektiği açık ise de, davacının aykırılığın giderilmesi talebine ilişkin dilekçesine eklediği kararlar arasında dava konusu işlemin iptali yolunda kesinleşen Bölge İdare Mahkemesi kararlarının da olduğu görüldüğünden,

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkimi …'ın açıklamaları dinlendikten sonra konu ile ilgili kararlar ve yasal düzenlemeler incelenerek gereği görüşüldü:

I-İNCELEME VE GEREKÇE

İLGİLİ MEVZUAT

-2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun:

Bölge idare mahkemesi başkanlar kurulu:

Madde 3/C- (Ek: 18/6/2014-6545/6 md.)

...

4. Bölge idare mahkemesi başkanlar kurulunun görevleri şunlardır:

...

c) Benzer olaylarda, bölge idare mahkemesi dairelerince verilen kesin nitelikteki kararlar arasında veya farklı bölge idare mahkemeleri dairelerince verilen kesin nitelikteki kararlar arasında aykırılık veya uyuşmazlık bulunması hâlinde; resen veya ilgili bölge idare mahkemesi dairelerinin ya da istinaf yoluna başvurma hakkı bulunanların bu aykırılığın veya uyuşmazlığın giderilmesini gerekçeli olarak istemeleri üzerine, istemin uygun görülmesi hâlinde kendi görüşlerini de ekleyerek Danıştaydan bu konuda karar verilmesini istemek.

...

5. (Değişik:17/10/2019-7188/7 md.) Dördüncü fıkranın (c) bendine göre yapılacak istemler, konusuna göre İdari veya Vergi Dava Daireleri Kuruluna iletilir. İlgili dava daireleri kurulunca üç ay içinde karar verilir. Aykırılık veya uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin olarak bu fıkra uyarınca verilen kararlar kesindir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Başvuruya konu olan kararlar arasında aykırılığı, "2828 sayılı Kanun uyarınca mahkeme kararı ile koruma altına alınan, ancak reşit olmadan önce mahkeme kararıyla koruma kararı kaldırılan kişiler hakkında, koruma kararının kaldırılmasına dair mahkeme kararının kendilerine veya yasal temsilcilerine tebliğ edilmemesi nedeniyle 2828 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesi uyarınca Form-A belgesi düzenlenip düzenlenemeyeceği" hususu oluşturmaktadır.

Ancak, bu aykırılığın giderilmesi istemi incelenmeden önce, hukuk sistemimizdeki kanun yolları ve aykırılığın giderilmesi yolundaki kararların, kanun yollarından geçerek kesinleşmiş olan kararlara etkisinin değerlendirilmesi gerekmektedir.

Mahkemece tesis edilen nihai kararın hatalı olduğu iddiasıyla bu kararın bir üst mahkemece denetlenmesi, tekrar incelenmesi ve değiştirilmesi amacıyla başvurulan hukuki kurum kanun yolu olarak tanımlanmaktadır.

İdari yargılama usulünde kanun yolları, olağan kanun yolları ve olağanüstü kanun yolları olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.

Mahkemece tesis edilen nihai kararın kesinleşmesine engel olan ve kanunda belirtilen süre ve usûle uygun olarak başvurulan kanun yolları, olağan kanun yollarıdır. Olağan kanun yolları 2577 sayılı Kanun'un 45. ve 46. maddelerinde düzenlenmiş olup, hukukumuzda istinaf ve temyiz olmak üzere iki olağan kanun yolu bulunmaktadır.

Olağanüstü kanun yolları ise kesinleşmiş hükümler yönünden söz konusu olan kanun yollarıdır. Buna örnek olarak yargılamanın yenilenmesi yolu gösterilebilir.

Yukarıda metnine yer verilen 2576 sayılı Kanun'un 3/C maddesi uyarınca, bölge idare mahkemelerinin kesin nitelikteki kararları arasındaki aykırılığın giderilmesi istemi bir kanun yolu değildir. Bu itibarla, söz konusu hukuki kurumun, başvuru konusu bölge idare mahkemesi kararlarının kesin olma niteliğine ve bu kararların hukuki sonuçlarına herhangi bir etkisi söz konusu olmayacaktır.

Bu açıklamalara göre, bölge idare mahkemesi başkanlar kurulu tarafından aykırılığın giderilmesi istemi Danıştay İdari ve Vergi Dava Daireleri Kuruluna iletildikten sonra benzer nitelikteki davalar ve bölge idare mahkemesi kararları için yeniden aykırılığın giderilmesi yoluna başvurulmasında herhangi bir hukuki yarar bulunmamaktadır.

İnceleme konusu uyuşmazlıkta, Ankara Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulu tarafından aykırılığın giderilmesine dair talep Kurulumuza iletilmiş ise de, Samsun Bölge İdare Mahkemesi Başkanlar Kurulunun E:2022/10, K:2022/11 sayılı kararı ile aynı konuya ilişkin talep Kurulumuza iletilmiş ve Kurulumuzun E:2022/67, K:2022/71 sayılı kararı ile aykırılığın, "davanın reddi" doğrultusunda giderilmesine karar verilmiştir.

Bu itibarla, mevcut başvuru yönünden aykırılığın giderilmesine yeniden karar verilmesine gerek görülmemiştir.