Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2023/332 K.2023/1427

1-… 2-… Başkanlığı VEKİLİ: Av. …

II-(DAVALILAR YANINDA MÜDAHİL): … Başkanlığı VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU

Danıştay Altıncı Dairesinin 14/12/2022 tarih ve E:2021/10377, K:2022/11364 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Elazığ ili, Merkez ilçesi, … Köyü, … ada, … parsel sayılı taşınmazın, 24/01/2020 tarihinde meydana gelen Elazığ ili, Sivrice ilçesi merkezli ve 14/06/2020 tarihinde meydana gelen Bingöl ili, Karlıova ilçesi merkezli deprem afetleri nedeniyle hak sahibi kabul edilen afetzedelerin kalıcı barınma ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 27. maddesi uyarınca acele kamulaştırılmasına ilişkin 10/07/2021 tarih ve 31537 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, 09/07/2021 tarih ve 4256 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'nın iptali istenilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay Altıncı Dairesinin 14/12/2022 tarih ve E:2021/10377, K:2022/11364 sayılı kararıyla;

Davalı idarelerin usule ilişkin itirazı yerinde görülmeyerek işin esasına geçilmiş,

Elazığ ili, Merkez ilçesi,.

Köyü, … ada, … parsel sayılı taşınmazın, 24/01/2020 tarihinde meydana gelen Elazığ ili, Sivrice ilçesi merkezli ve 14/06/2020 tarihinde meydana gelen Bingöl ili, Karlıova ilçesi merkezli deprem afetleri sonrasında, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yapılan afet etkisi belirleme çalışmaları sonucunda yapılan hasar tespitlerinin değerlendirilmesi neticesinde, yaşanan afetin Elazığ ilinin, Merkez, Maden ve Sivrice ilçelerine bağlı tüm belde, mahalle ve köyler ile Malatya ilinin Doğanyol, Kale ve Pütürge ilçelerine bağlı tüm mahallelerinde, ''Genel Hayata Etkili'' sayılması,

bu afet sebebiyle yapıları hasar gören vatandaşların afetzede kabul edilmesine yönelik 01/02/2020 tarih ve 17791 sayılı Genel Hayata Etkililik Oluru alındığı, Elazığ İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı yazısı ile Elazığ İl Milli Emlak Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı yazılarına istinaden bedelsiz temin edilebilecek uygun nitelikte taşınmazın bulunamaması üzerine, köy içerisinde mülkiyeti şahıslara ait davaya konu taşınmazın kamulaştırma yoluyla yeni yerleşim yeri olarak seçilmesinin uygun görüldüğü; … tarih ve … sayılı kamu yararı kararının alındığı,

yaşanan deprem afeti sonrasında, Elazığ'da konutları yıkılan ya da ağır derecede hasar gören afetzedelerin büyük çoğunluğunun yaşamlarını konteyner ya da çadırlarda sürdürmekte olmaları sebebiyle hak sahibi afetzedelere ivedilikle konutlarının yapılmasının gerekli olduğunun belirtildiği,

Bu durumda; gerek kış şartları, gerekse de afetzedelerin yaşamlarını konteyner ve çadırlarda sürdürmekte olmaları durumu dikkate alındığında, konut ihtiyacının acil nitelikte olduğu sabit olmakla birlikte, kamu yararının varlığı da açık olup, davaya konu projenin bir an önce tamamlanmasında acelelik halinin bulunduğu sonucuna varıldığından, dava konusu Cumhurbaşkanı Kararı'nda hukuka aykırılık bulunmadığı,

Ayrıca, her ne kadar davacı tarafından, tapuda sulu tarla niteliğinde olan davaya konu taşınmazın bulunduğu alana ilişkin tarım dışı kullanım izni alınmadığı belirtilmiş ise de, dosya kapsamındaki Elazığ İl Özel İdaresi İmar ve Kentsel İyileştirme Müdürlüğünün, Elazığ İl Tarım ve Orman Müdürlüğüne yazdığı … tarih ve … sayılı yazı incelendiğinde, davaya konu … ada … parsel sayılı taşınmazın köy yerleşik alanı içerisinde kaldığı anlaşıldığından, köy yerleşik alanında bulunan taşınmaz için tarım dışı kullanım izni alınmasına gerek olmadığı sonuç ve kanaatine ulaşıldığından, davacının bu iddiasına itibar edilmediği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, taşınmazı sulu tarla vasfında olmasına rağmen kamu yararı kararı ve kamulaştırma kararı alınmadan önce Toprak Koruma Kurulundan uygun görüş alınmadığı, taşınmazın köy yerleşik alanında kalmasının bu iznin alınması hususunda bir muafiyet yaratmadığı; hak sahibi olarak belirlenen hiçbir aile kamu yararı kararının alındığı tarihte konteyner veya çadırda yaşamadığından, acelelik hali yönünden yapılan değerlendirmelerin de dosya kapsamına uygun olmadığı; yer seçiminin objektif ölçütler yerine tamamen subjektif ölçütlerle belirlendiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Davalı idareler ile müdahil tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'UN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/A maddesi uyarınca gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.