Danıştay İdare Dava Daireleri Kurulu E.2024/1739 K.2025/309

Dava konusu istem: ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Atıksu Kontrol ve Ruhsat Denetimi Dairesi Başkanı kadrosunda görev yapan davacı tarafından, daire başkanı kadrosundan alınarak, 1. dereceli mühendis kadrosuna atanmasına ilişkin ... tarih ve ...... sayılı ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Yönetim Kurulu kararının iptali ile yoksun kalınan tüm özlük ve parasal haklarının yasal faiziyle birlikte tazminine karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E..., K:...sayılı kararıyla;

Mevzuatta kendisine verilen görevleri, günün değişen koşullarına göre etkin, süratli ve verimli bir biçimde yürütme ve bu amaçla gereken önlemleri almakla yükümlü olan davalı idarenin, kamu yararı ve hizmet gereklerini gözeterek, üst düzey yönetici kadrolarına atama yapması ve bu kadrolarda bulunanların görev ve/veya görev yerlerini değiştirmesinde geniş bir takdir yetkisine sahip olduğu, somut olayda da, herhangi bir görevde yükselme sınavına tabi tutulmadan idarenin geniş takdir yetkisi kapsamında ...

Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Atıksu Kontrol ve Ruhsat Denetimi Dairesi Başkanlığı görevine atanan davacının, bu görevinden alınarak ...

Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü emrine (daire başkanlığına atanmadan önceki unvanıyla) mühendis olarak atanmasına ilişkin dava konusu işlemin kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilmeksizin subjektif saiklerle tesis edildiğine dair bir bilgi ve belgenin mevcut olmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla;

Davalı idare bünyesinde daire başkanlığı kadrosunda bulunan davacının, görevinde yetersizliği/başarısızlığı veya kamu yararı ve hizmet gerekleri bakımından bu görevden alınmasını gerektirecek nitelikte hukuken geçerli somut başka bir neden ortaya konulmaksızın tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, ... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararın kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, işlemden kaynaklı tazminat talebinin kabulüne ve davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının dava tarihi olan 23/03/2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 07/11/2023 tarih ve E:2023/2660, K:2023/5248 sayılı kararıyla;

Davacının geçmiş hizmetleri incelendiğinde; idarenin, davacıyı Daire Başkanlığı kadrosuna 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde ifadesini bulan takdir yetkisi kapsamında atadığının görüldüğü, davalı idarenin atama konusunda sahip olduğu bu yetkinin davacıyı görevden alma konusunda da mevcut olduğunun kabulü noktasında tereddüt bulunmadığı,

Bu bağlamda, dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, idarenin mevzuat uyarınca sahip olduğu takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullandığına dair herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı, dava konusu işlemin, davacının geçmiş hizmetleri ve görevin niteliği gözönünde bulundurularak, hizmetin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla kamu yararı ile hizmet gereklerine uygun olarak tesis edildiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık, davanın reddi yolunda ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın kaldırılması, dava konusu işlemin iptali, işlemden kaynaklı tazminat talebinin kabulü ve davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının dava tarihi olan 23/03/2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesi yolunda ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararda hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle, ...

Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, dava konusu işlemin iptali, işlemden kaynaklı tazminat talebinin kabulü ve davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının dava tarihi olan 23/03/2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, tesis edilen dava konusu işlemin, yetki, şekil, sebep, konu ve amaç yönlerinden mevzuata ve yargısal içtihatlara uygun olup ihtiyaca binaen kamu yararı ve hizmet gereği gözetilerek, idarenin takdir yetkisi kapsamında gerçekleştirildiği, ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ısrar kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, ısrar kararının hukuka ve usule uygun bulunduğu, davalı idare tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen sebeplerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile ... Bölge İdare Mahkemesi.... İdari Dava Dairesi ısrar kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Atıksu Kontrol ve Ruhsat Denetimi Dairesi Başkanı kadrosunda görev yapan davacı, ... tarih ve... sayılı ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Yönetim Kurulu kararı ile daire başkanı kadrosundan alınarak, 1. dereceli mühendis kadrosuna atanmıştır. Bunun üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 76. maddesinin 1. fıkrasında; "Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen madde ile memurların naklen atanmaları konusunda idareye tanınan takdir yetkisinin kullanımının, mutlak ve sınırsız olmayıp kamu yararı ve hizmet gerekleriyle sınırlı olduğu ve bu açıdan yargı denetimine tabi bulunduğu İdare Hukukunun bilinen ilkelerindendir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesi uyarınca, bir idari işlem, dava konusu edilmesi halinde diğer unsurları yanında sebep unsuru yönünden de yargı merciince hukuka uygunluk denetimine tabi tutulacak olup, sebep unsuru, idareyi işlem tesis etmeye sevk eden maddi veya hukuki durumlardır. İdare hukukunda sebepsiz idari işlemin olamayacağı, idarenin tüm işlemlerinin, idari faaliyetlerin nihai amacı olan kamu yararını gerçekleştirmeye yönelen bir sebebe dayanması gerektiği, bu anlamda, hakkında idari işlem tesis edilenlerce hukuka aykırılık iddialarının etkin bir biçimde ileri sürülebilmesi ve yargı mercii tarafından idari işlemin hukuki denetiminin gerçekleştirilebilmesi için idarece, tesis edilen işlemin maddi ve hukuki sebeplerinin ortaya konulması gerektiği açıktır.

Dava dosyasının incelenmesinden; davacının 1997 yılında ... Büyükşehir Belediyesinde mühendis olarak göreve başladığı, 2001 yılında yine mühendis olarak ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğüne geçiş yaptığı, 17/08/2020 tarihinde daire başkanı olarak atandığı ve dava konusu işlem ile bu görevden alınarak, 1. dereceli mühendis kadrosuna atamasının yapıldığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, 657 sayılı Kanun'un 76. maddesi kapsamında, memurların naklen atanmaları hususunda idareye, kazanılmış hak aylık derecelerine ve 68. maddedeki esaslara uygun olmak şartı ile başkaca bir sınırlama olmaksızın takdir yetkisi tanındığı, somut olayda idarenin mevzuat uyarınca sahip olduğu takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullandığına dair hukuken geçerli herhangi bir bilgi ve belgenin de bulunmadığı ve geçmiş hizmetleri dikkate alındığında; daire başkanı kadrosunda bulunan davacının, kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek mühendis olarak atanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.

Bu itibarla, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı davacının istinaf başvurusunun kabulü, dava konusu işlemin iptali, işlemden kaynaklı tazminat talebinin kabulü ve davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının dava tarihi olan 23/03/2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARŞI OY

X- Temyiz edilen kararla ilgili dosyanın incelenmesinden; ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının, usul ve hukuka uygun bulunduğu, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenlerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı anlaşıldığından, temyiz isteminin reddi ile ısrar kararının onanması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.