Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2020/1582 K.2022/599

Dava konusu istem: Davacı adına, incelemeye ibraz edilen 2010 yılına ait tasdikli işletme defterinin boş olduğunun tespit edilmesi nedeniyle katma değer vergisi indirimleri reddedilmek suretiyle yeniden düzenlenen beyan tablosuna göre anılan yılın Mart ilâ Aralık dönemleri için tarh edilen katma değer vergisi ile verginin bir katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.

… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararı:

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Defter Tutma" başlıklı ikinci kısmında yer alan 171. maddesinde mükelleflerin bu Kanuna göre tutacakları defterleri, vergi uygulaması bakımından, maddede sayılan maksatları sağlayacak şekilde tutacakları belirtilmiş; 220. maddesinde, tasdiki zorunlu defterler arasında yevmiye defteri de sayılmıştır.

Davacı tarafından tasdik ettirilmesi gereken yevmiye ve envanter defterinin tasdik ettirilmemesi nedeniyle bu defterlere kaydedilen alış faturalarında gösterilen katma değer vergisi tutarlarının indiriminin reddi suretiyle dava konusu cezalı tarhiyat yapılmıştır.

Mükelleflerin yaptıkları vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanan katma değer vergisini indirim konusu yapabilmeleri için fatura ve benzeri vesikaların kanuni defterlere kaydedilmesi gerekmektedir. Ancak tasdiksiz yevmiye defterinin yasal defter, bu deftere yapılan kayıtların da yasal deftere yapılan kayıt olarak kabul edilmesi hukuken mümkün bulunmamaktadır.

Bu durumda tasdiksiz yevmiye defterine kaydedilen emtia alış ve gider faturalarında yer alan katma değer vergilerinin 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29 ve 34. maddeleri uyarınca indirimi kabul edilemeyeceğinden dava konusu cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık görülmemiştir.

Vergi Mahkemesi bu gerekçeyle davayı reddetmiştir.

Davacının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 26/12/2019 tarih ve E:2016/7093, K:2019/7532 sayılı kararı:

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29 ve 34. maddelerine göre mükelleflerin yüklendikleri katma değer vergisini indirim konusu yapabilmeleri için iki koşul gerekmektedir. Birincisi, indirim konusu yapılacak verginin fatura veya benzeri belgeler ile gümrük makbuzu üzerinde gösterilmesi, ikincisi ise, söz konusu belgelerin kanuni defterlere kaydedilmiş olmasıdır.

Davacı tarafından 2010 yılına ait noter tasdiksiz yevmiye defteri ve belgeler inceleme elemanına ibraz edilmiş, anılan defterlerin tasdiksiz olması nedeniyle kanuni bir defter olarak kabulünün mümkün bulunmadığından hareketle katma değer vergisi indirimleri reddedilerek dava konusu tarhiyat yapılmıştır.

Her ne kadar davacının işletme defterinin tasdikli ama boş olduğu vergi inceleme raporunda belirtilmiş ise de davacı tarafından tasdiksiz yevmiye defteri dökümü ve ilgili dönem katma değer vergisi beyannameleri dosyaya sunulmuş ve istenirse defter-i kebirinin ve ilgili dönem gider belgelerinin mahkemeye ibraz edilebileceği belirtilmiştir.

Olayda, inceleme elemanınca, tasdiksiz deftere kaydedilen işlemlerle ilgili mal alışlarının gerçeği yansıtmadığı, söz konusu alımlar sırasında katma değer vergilerinin ödenmediği veya Hazine zararının bulunduğu ayrıca ilgili dönemde verilen katma değer vergisi beyannameleri ile ibraz edilen belgeler ve tasdiksiz defter arasında bir uyumsuzluk olduğu yönünde bir tespit yapılmamıştır.

Öte yandan, gelir ve gider belgelerinin mevcut kayıtlar ile karşılaştırılması mümkün olduğundan ve indirime konu belgelerin gerçek olmadığı yolunda da bir tespitin bulunmadığı anlaşıldığından sadece tasdiksiz yevmiye defterinin Kanun'un aradığı anlamda kanuni bir defter olarak kabulünün mümkün olmadığından bahisle katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle salınan vergi ve kesilen vergi ziyaı cezalarında hukuki isabet bulunmamaktadır.

Daire, bu gerekçeyle kararı bozmuş, davalının karar düzeltme istemini reddetmiştir.

… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı ısrar kararı:

Mahkeme, ilk kararında yer alan aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar etmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

2010 yılında yevmiye defteri yerine sehven işletme defterinin noterde tasdik edildiği, inceleme amacıyla tasdiksiz yevmiye defteri ve envanter defteri ile noterde tasdik ettirilen işletme defterinin ibraz edildiği, 213 sayılı Kanun'un 183. maddesinde yevmiye defterinin tanımında noter tarafından tasdik ettirilmesi şartının öngörülmediği, yevmiye defterinin yasal bir defter statüsünü kazanması için tasdik ettirilmemesinin herhangi bir önem arz etmediği, yevmiye defterine yapılan kayıtlara dayanılarak indirim konusu yapılan katma değer vergilerinin sırf defterin tasdiksiz olmasından dolayı reddedilmesinde hukuki isabet bulunmadığı,

nitekim Çanakkale Defterdarlığı tarafından 16/02/2012 tarihli özelgenin de aynı doğrultuda olduğu, tasdik ettirilmeyen yevmiye defterindeki kayıtlara itibar edilmeksizin indirim konusu yapılan katma değer vergisinin tekrar vergi ziyalı cezalı olarak tarh edilmesi Anayasa'nın mali güce göre vergi ödenme ilkesine aykırılık oluşturduğu belirtilerek bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ … 'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, ısrar kararının dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında, yerinde ve kararın bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından, istemin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca temyizen incelenen dosyalarda duruşma yapılması tarafların istemine ve Danıştayın kararına bağlı olup temyiz isteminde bulunan davacının duruşma talebi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Olayda re'sen tarhiyat tasdik ettirilen işletme defterine kayıt yapılmamasından kaynaklanmaktadır. İndirim konusu yapılacak fatura ve benzeri belgelerin defterlere kaydedilmemesi nedeniyle 3065 sayılı Kanun'un 29 ve 34. maddelerinde öngörülen indirim koşulunun yerine getirildiğinden söz edilmesine olanak bulunmamaktadır.

Öte yandan davacı tarafından dayanılan, dava dışı üçüncü kişi adına düzenlendiği anlaşılan özelgenin idari yorum ve açıklamalardan müteşekkil mahiyeti nedeniyle bağlayıcılığının bulunduğundan bahsedilmesine olanak bulunmaması ve katma değer vergisinde indirim koşullarına ilişkin Kurulumuzun kanun hükümlerinin yorumuna dayanan müstakar içtihatları karşısında davacının tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar ısrar kararının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmememiştir.

X - KARŞI OY

Temyiz isteminin kabulü ile ısrar kararının Danıştay Dokuzuncu Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.