Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2022/947 K.2024/406

Dava konusu istem: Davacı adına, …'in gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlendiği tespit edilen faturalar ile ödeme kaydedici cihaz fişlerini kayıtlarına dahil ettiği yolunda hakkında düzenlenen vergi tekniği raporu dikkate alınmak suretiyle takdir komisyonu kararı uyarınca re'sen tarh edilen 2010 yılına ait gelir vergisi ile aynı yılın Ekim-Aralık dönemine ait geçici vergi ile vergilerin bir katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır. … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:

Belirli bir mala tahsis edilmiş mağazalarda motorlu kara taşıtı ve motosiklet yakıtının nakliyesi ve perakende ticareti faaliyeti ile iştigal eden davacı, 2010 hesap dönemi için sahte belge kullanımı yönünden önce incelenmeye sevk edilmiş, ardından takdir komisyonuna sevk edilmiştir.

Takdire done olmak üzere davacı hakkında düzenlenen 11/04/2016 tarihli vergi tekniği raporunda, hakkında sahte belge düzenlediği yolunda vergi tekniği raporu bulunan Mithatpaşa Vergi Dairesi mükellefi …'den aldığı sahte faturaları ve ödeme kaydedici cihaz fişlerini yasal defter ve belgelerine intikal ettirerek maliyet ve giderlerini şişirdiği, davacının motorin satışında %4, nakliye işinde %15 kâr elde ettiğini beyan etmesi nedeniyle satış tutarlarına bu kârlılık oranları uygulanmak suretiyle bulunan 124.051,81 TL tutarındaki matrahın azaltılması gerektiği belirtilmiştir.

Takdir komisyonunca anılan vergi tekniği raporu esas alınarak takdir olunan fark matrah üzerinden dava konusu cezalı tarhiyatlar yapılmıştır.

Davacıya 2010 yılında fatura ve ödeme kaydedici cihaz fişi düzenleyen … hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda şu tespitlere yer verilmiştir:

i. "…Sok. No:… Çankaya/ANKARA" adresinde motorlu kara taşıtı ve motosiklet yakıtı perakende ticareti yapmak üzere 04/11/2009 tarihinde faaliyete başlamıştır.

ii. Mükellef işçi çalıştırmamaktadır. İş yeri 40 m² olup kirası aylık 550 TL'dir.

iii. 13/11/2009 tarihinde Bolu'da açılan şubenin 17/05/2011 tarihinde verilen dilekçe ile kapatılması istenmiş ise de 02/06/2011 tarihinde yapılan yoklamada faaliyetine devam ettiği, dört adet akaryakıt pompasının olduğu, iki adedinin faal olarak çalıştığı tespit edilmiştir. Yapılan sorgulamada mükellefin şubeyle ilgili kaydının 04/11/2011 tarihinde silindiği belirlenmiştir.

iv. 11/11/2011 tarihinde yapılan yoklamada, mükellefin iş yeri adresinde bulunamadığı, başka bir kişinin faaliyette olduğu ve mükellefin tanınmadığı tespit edilmiştir.

v. İş yeri adresine gönderilen 16/04/2012 tarihli defter ve belge isteme yazısı adreste başka bir mükellefin faaliyette bulunması nedeniyle tebliğ edilememiştir. Mükellefin ikâmetgah adresine gönderilen 15/09/2014 tarihli defter ve belge isteme yazısı 25/09/2014 tarihinde eşine tebliğ edilmesine rağmen defter ve belgeler incelemeye ibraz edilmemiştir.

vi. 2009, 2010 ve 2011 yıllarına ait gelir vergisi, geçici vergi ile muhtasar beyannameler verilmiş, 2012 yılına ait gelir vergisi beyannamesi ise verilmemiştir.

vii. Mükellef 2009 yılına ait yasal defterlerini tasdik ettirmekle birlikte diğer yıllara ait yasal defterlerin tasdiklerine rastlanılmamıştır.

viii. … Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen operasyon kapsamında yapılan aramada mükellefe ait olup 23/12/2009 tarihinde bastırılan yirmi cilt irsaliyeli faturanın on yedi cildi boş olarak ele geçirilmiştir.

ix. 2010 ve 2011 yıllarına ait bilançoların incelenmesi sonucu mükellefin aktifine kayıtlı araç ve bina bulunmadığı, 2010 yılında 3.000 TL tutarında demirbaşın bulunduğu, 2011 yılında ise demirbaşın bulunmadığı görülmüştür.

x. Mükellefin ortağı veya yöneticisi olduğu bir şirket bulunmamaktadır.

xi. Vadesi geçmiş ve ödenmesi gereken 6.868,86 TL vergi borcu bulunmakta olup 24.007,95 TL tutarındaki vergi borcu ödenmiştir.

xii. Mükellef 2011 yılının Aralık dönemine kadar katma değer vergisi beyannamelerini vermiştir. 2010 yılına ilişkin katma değer vergisi beyannameleri ile toplam 13.888.656,53 TL matrah beyan etmiştir. Aynı yıla ilişkin olarak verdiği Bs formu ile 1.829.430,00 TL satış yaptığını bildirmiştir. Mükelleften mal veya hizmet aldığını beyan eden firmaların Ba formlarındaki toplam tutar ise 3.025.038,00 TL'dir.

xiii. 2009 yılında alım yaptığı mükellefler hakkında sahte belge düzenlemekten dolayı vergi tekniği raporu bulunmamaktadır. Ancak 2010 ve 2011 yıllarına ait alışlarının büyük çoğunluğunun sahte ve muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenleyen kişilerden yapılması, mükellefin 2010 yılından itibaren düzenlediği faturaların sahte belge olduğunu göstermektedir.

xiv. Sonuç olarak, mükellefin 2010 ve 2011 yıllarında düzenlediği belgelerin sahte belge olarak dikkate alınması gerekmektedir. Ancak denetimin etkin ve verimli yapılabilmesi için toplam 15.000,00 TL'nin altında alışı olan mükelleflerin sahte belge kullanma yönünden incelemeye sevk edilmemesi gerekmektedir.

…'in uyuşmazlık konusu dönemlerde beyannamelerini vermesi, demirbaşının bulunması, vergi borçlarının büyük bir kısmını ödemesi, 2010 yılına ilişkin olarak hakkında yapılmış bir yoklama bulunmamakla beraber 02/06/2011 tarihinde yapılan yoklamada şube iş yerinde akaryakıt alış satışı faaliyetinde bulunduğunun tespit edilmesi, dolayısıyla dava konusu dönemlerle ilgili hakkında herhangi bir olumsuz tespitin bulunmaması, davacının alışlarının bir kısmı için ödeme kaydedici cihaz fişlerinin düzenlenmesi, davacının ödemelerini banka aracılığıyla (virman veya EFT) veya adına kayıtlı kredi kartları ile yapması hususları birlikte değerlendirildiğinde davacı adına düzenlenen fatura ve ödeme kaydedici cihaz fişlerinin gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayandığının kabulü gerekmektedir.

Bu durumda, davacının motorin alışları ile nakliye maliyetinin gerçek durumu yansıtmadığına dair somut tespit olmaksızın sadece davacının beyan ettiği kârlılık oranları dikkate alınarak matrah takdir edilmesi hukuka uygun olmadığından davacı adına yapılan cezalı tarhiyatlarda hukuku uygunluk görülmemiştir.

Mahkeme bu gerekçeyle cezalı tarhiyatları kaldırmıştır.

Davalının istinaf istemini inceleyen … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:

Davacının takdir komisyonuna sevk edildiği tarih itibarıyla ortada re'sen tarh sebebi bulunmamaktadır.

Re'sen tarh sebebi bulunmadan takdir komisyonuna sevkin zamanaşımı süresini durdurması mümkün olmadığından, zamanaşımı süresinin dolduğu tarihten sonra tebliğ edilen ihbarnameler içeriği cezalı tarhiyatlarda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Vergi Dava Dairesi, bu gerekçeyle istinaf istemini reddetmiştir.

Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 18/11/2019 tarih ve E:2018/4438, K:2019/7489 sayılı kararı:

Tarh zamanaşımı süresi dolmadan önce yapılan takdire sevk işlemi, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 114. maddesi uyarınca işlemeye devam eden zamanaşımı süresini durduracağından ve ihbarnamelerin takdir komisyonu kararlarının vergi dairesine tevdi tarihinden itibaren kalan zamanaşımı süresi içinde tebliğ edildiği anlaşıldığından işin esası incelenerek karar verilmesi gerekirken aksi yönde verilen temyize konu kararda hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Daire bu gerekçeyle kararı bozmuştur.

Bozma kararına uyan … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı:

Vergi Dava Dairesi, istinaf istemine konu kararın hukuka uygun olduğu gerekçesiyle istinaf istemini reddetmiştir.

Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 07/10/2021 tarih ve E:2021/3477, K:2021/4960 sayılı kararı:

… hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda mahkeme kararında yer alan tespitlere ek olarak şu tespitlere yer verilmiştir:

i. Mükellef 2009 yılının Aralık döneminde 192.964,00 TL katma değer vergisi matrahı beyan etmesine rağmen diğer mükelleflerin Ba formu ile bildirdiği alış tutarı 36.633,00 TL'dir.

ii. 2011 yılında toplam 9.078.857,00 TL katma değer vergisi matrahı beyan etmesine rağmen aynı yıla ait Bs formu ile bildirdiği satış tutarı 2.312.110,00 TL'dir. Diğer mükelleflerin Ba formu ile bildirdiği alış tutarı ise 7.475.944,00 TL'dir.

… hakkındaki tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden, özellikle alışlarının büyük bir kısmını hakkında sahte fatura düzenlemekten dolayı olumsuz tespitler bulunan mükelleflerden yaptığı, beyan ettiği katma değer vergisi matrahları ile Ba-Bs bildirimlerinin uyumsuz olduğu, beyan edilen hasılatı gerçekleştirecek kapasitesinin (iş yeri, depo, makina, işçi vb.) bulunmadığı, mükellefe ait faturaların bir kısmının … Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen operasyonda ele geçirildiği hususları dikkate alındığında adı geçen mükellef tarafından davacıya düzenlenen faturaların ve ödeme kaydedici cihaz fişlerinin gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu nedenle, temyize konu kararda hukuka uygunluk görülmemiş olup Vergi Dava Dairesince, matrahın hesaplanma yöntemi ve geçici vergi yönünden de bir inceleme yapılarak yeniden karar verilmesi gerekmektedir.

Daire bu gerekçeyle kararı bozmuştur.

…Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararı:

Vergi Dava Dairesi, aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle bir önceki kararında ısrar etmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacıya ihtilaf konusu faturaları düzenleyen mükellef hakkında tanzim edilen vergi tekniği raporuyla anılan mükellefin düzenlediği faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespit edildiği, takdir komisyonu kararlarının 22/09/2016 tarihinde vergi dairesi kayıtlarına girmesi karşısında dava konusu cezalı tarhiyatların zamanaşımına uğramadığı belirtilerek ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İhtilaf konusu faturaları düzenleyen mükellef hakkında uyuşmazlık konusu dönemlerle ilgili olumsuz bir tespit bulunmadığı, alışların bir kısmı için ödeme kaydedici cihaz fişlerinin düzenlenmesi ve ödemelerin banka aracılığıyla veya kendisi adına kayıtlı kredi kartları ile yapılması hususları birlikte değerlendirildiğinde ihtilaf konusu fatura ve ödeme kaydedici cihaz fişlerinin gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayandığının kabulü gerektiği belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyizen incelenen ısrar kararının, Danıştay Dördüncü Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay Dördüncü Dairesinin yukarıda yer verilen kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerekmektedir.