Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2023/1499 K.2025/910

Dava konusu istem: Davacı tarafından, ... Gübre ve Endüstriyel İlaç Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketine ait kamu borçlarının 20/11/2014 tarihli başvurusu üzerine 6552 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılarak ödenmesinden sonra ödenen borçların ilgili olduğu dönemlerden önce hisselerini devrettiğinin Asliye Ticaret Mahkemesi kararıyla tespit edilmesi nedeniyle sorumluluğunun bulunmadığı belirtilerek ödenen tutarın yasal faiziyle birlikte iadesi istemiyle yapılan düzeltme başvurusunun zımnen reddi yolundaki işlemin iptali istemiyle açılan davada verilen merciine tevdi kararından sonra şikayet başvurusunun zımnen reddine dair işlemin iptali ile ödenen tutarın ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açılmıştır.

... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:

Uyuşmazlıkta,... Organik ve Mikrobiyal Gübre ve Endüstriyel İlaç Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin kamu borçlarından, davacının ticaret siciline kanuni temsilci olarak tescil edildiği döneme ilişkin kısımları, 6552 sayılı Kanun kapsamında 20/11/2014 tarihinde dava açılmayacağı taahhüdüyle yapılandırılarak ödenmiştir.

6552 sayılı Kanun'un 73. maddesinin (6) numaralı fıkrası uyarınca yapılandırılan alacaklara karşı dava açılamayacağından ve yapılandırılan alacakların düzeltme-şikâyet hükümleri kapsamında iadesine de yasal olanak bulunmadığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Vergi Mahkemesi bu gerekçeyle davayı reddetmiştir.

Davacının istinaf istemini inceleyen ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:

Uyuşmazlıkta, davacının kanuni temsilci olduğu dönemlere ilişkin olarak ... Gübre ve Endüstriyel İlaç Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin kamu borçları 6552 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılarak ödenmiştir. Aynı zamanda Asliye Ticaret Mahkemesinde tespit ve tescil davası açılmıştır. Davacı tarafından...

Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde açılan davada, anılan Mahkemece ''davacının ...Gübre ve Endüstriyel İlaç Sanayi ve Ticaret A.Ş.'deki 200 adet hissesini 11/11/2008 tarihi itibariyle davalı ...'a devrettiğinin ve yönetim kurulundan ayrıldığının tespiti ile ticaret siciline tescil ve ilanına'' ilişkin karar verilmiştir.

Bunun üzerine yönetim kurulu üyesi olunan dönemde şirketin kamu borcu bulunmamasına rağmen hatalı şekilde tahsilat yapıldığından bahisle ödenen tutarın yasal faiziyle birlikte iadesi istemiyle vergi dairesi müdürlüğüne başvurulmuştur. Düzeltme başvurusunun zımmen reddi üzerine açılan davada, dava dosyasının Gelir İdaresi Başkanlığına tevdiine karar verilmiştir. Şikâyet merciince de cevap verilmeyerek başvurunun zımnen reddedilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İstinaf istemine konu Mahkeme kararında mezkûr gerekçeyle karar verilmişse de davacı tarafından 6552 sayılı Kanun kapsamında yapılan başvuru üzerine o anki hukuki duruma göre taksitlendirme tablosu oluşturulduğu, ...Asliye Ticaret Mahkemesinin kararı ile yeni bir hukuki durum oluştuğu ve davacının 11/11/2008 tarihinde şirketteki hisselerini devrederek şirketten ayrıldığı ve kanuni temsilciliğinin de sona erdiği, bu durumun ise ticaret sicil gazetesinde tescil ve ilan edildiği görüldüğünden, şirketin bu tarihten sonraki dönemlere ilişkin borçları için davacı tarafından yapılan ödemelerin hukuki bir dayanağının kalmadığı, yapılan ödemelerin iadesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Vergi Dava Dairesi, bu gerekçeyle istinaf isteminin kabulü ile Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasından sonra dava konusu işlemin iptaline ve ödenen tutarın ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya iadesine karar vermiştir.

Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 25/04/2023 tarih ve E:2021/3276, K:2023/1494 sayılı kararı:

Mükelleflerin borçlarını 6552 sayılı Kanun hükümlerinden yararlanarak ödemek istemeleri hâlinde sağlamaları gereken koşullardan biri de söz konusu borçlarla ilgili olarak dava açmamaları, açılan davalardan vazgeçmeleri ve kanun yollarına başvurmamalarıdır.

Kanun'dan yararlanılarak borçların yapılandırılması ve yapılandırılan borçların ödenmesi halinde, anılan Kanun hükümlerinin idarece yanlış uygulanmasından doğacak uyuşmazlıklar ile mükelleflerce sehven yapılan başvurular üzerine borçların yapılandırması gibi durumlar hariç herhangi bir sebeple aynı borçlar için dava açılması söz konusu olamayacaktır.

Bu durumda, kesinleşen borçlar için 6552 sayılı Kanun uyarınca yapılandırma talep edilmesinden ve yapılandırılan borcun ödenmesinden sonra ödenen tutarın iadesi istemiyle düzeltme-şikâyet yolu ile vergilerin aslına ilişkin iddialarla dava açılmasına olanak bulunmadığı ve davacının başvurusunun da vergi aslına ilişkin iddiaları kapsadığı anlaşıldığından, Vergi Dava Dairesi kararında hukuka uygunluk görülmemiştir.

Daire bu gerekçeyle kararı bozmuştur.

... Bölge İdare Mahkemesi ...Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı ısrar kararı:

Vergi Dava Dairesi, aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ilk kararında ısrar etmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Uyuşmazlıkta bir vergilendirme hatasının bulunmadığı, düzeltme ve şikâyet hükümlerinin vergilendirme işlemleri için öngörüldüğü, tahsilata yönelik işlemler bakımından bu hükümlerin uygulanamayacağı, 6552 sayılı Kanun'un 73. maddesinin (6) numaralı fıkrasında, madde hükmünden yararlanmak isteyenlerin dava açmamalarının, açılmış davalardan vazgeçmelerinin ve kanun yollarına başvurmamalarının şart olduğunun düzenlendiği, davacı tarafından imzalanan başvuru dilekçesinde bu hususların kabul edildiği, ...Asliye Ticaret Mahkemesinin dava dilekçesinde belirtilen kararında yer verilen hususların Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde yer almadığı, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek aksi yöndeki gerekçeyle verilen ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

... Gübre ve Endüstriyel İlaç Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin yönetim kurulunda olunan dönemde şirketin davalı idareye hiçbir vergi borcunun bulunmadığı, şirket yönetiminden ve ortaklığından çıkılmasının akabinde vergi borçlarının oluştuğu, 20/11/2014 tarihli yapılandırma ile taksitlendirilerek ödenen borçların da bu borçlar olduğu, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin kararı ile 11/11/2008 tarihi itibarıyla şirket ile ortak veya yönetici olarak bir bağının kalmadığı hususunun hüküm altına alındığı, dolayısıyla sorumlu olunmayan bir borcun ödenmesi nedeniyle haksız yere ödenen tutarın iadesinin gerektiği belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyizen incelenen ısrar kararının, Danıştay Dokuzuncu Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Danıştay Dokuzuncu Dairesinin yukarıda yer verilen kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerekmektedir.