Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2024/145 K.2025/387

Dava konusu istem: Davacı adına, hakkında düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca, kasa hesabında izlenen nakit paranın 8.000 TL'yi aşan kısmının şirket ortaklarına kullandırılması ve "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının alt hesabı olan "131.01- ..." hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmaması suretiyle transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunulduğundan bahisle re'sen tarh edilen 2011 yılının Nisan dönemine ait gelir (stopaj) vergisi ile verginin bir katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezası ve gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlendiği tespit edilen faturaları kayıtlarına

intikal ettirdiğinden bahisle re'sen tarh edilen 2011 yılının Nisan dönemine ait gelir (stopaj) vergisi ile verginin üç katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.

...Vergi Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:

I. Bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin kasa hesabında izlenen nakit paranın şirket ortaklarına kullandırılmasından kaynaklanan kısmı yönünden yapılan inceleme:

Davacı adına re'sen tarh edilen 2010 yılına ilişkin kurumlar vergisine karşı açılan davada verilen ... ...Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, yüksek tutardaki paranın şirketin kasasında tutulmuş olması ve bu durumun davacı tarafından izah edilememiş olması karşısında, davacının kasa hesabında izlenen nakit paranın 8.000 TL'yi aşan kısmının örtülü olarak dağıtıldığı sonucuna varılmıştır.

Bu husus dikkate alındığında, sözü edilen vergi ve cezanın kasa hesabında izlenen nakit paranın şirket ortaklarına kullandırılmasından kaynaklanan kısmında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

II. Bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmı yönünden yapılan inceleme:

Davacı adına re'sen tarh edilen 2010 yılına ilişkin kurumlar vergisine karşı açılan davada verilen ... ... Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, ortağa verilen borç paraların şirket harcamalarında kullanılmadığı yönünde herhangi bir tespitin bulunmaması karşısında, davacının transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında bulunduğundan söz edilemeyeceği sonucuna varılmıştır.

Bu husus dikkate alındığında, sözü edilen vergi ve cezanın "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

III. Gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlendiği tespit edilen faturaların kayıtlara intikal ettirildiğinden bahisle re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisi yönünden yapılan inceleme:

Davacı adına re'sen tarh edilen 2010 yılına ilişkin kurumlar vergisine karşı açılan davada verilen ... ... Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, maliyetlerden çıkarılması nedeniyle bulunan matrah farkına dayanak oluşturan ... İnşaat Malzemeleri Pazarlama Mimarlık Proje Danışmanlık Taahhüt Ticaret Limited Şirketi tarafından davacı adına düzenlenen faturaların gerçek bir mal veya hizmet teslimine dayanmadığı, kurumlar vergisi matrahını aşındırmak kastıyla kayıtlara yansıtıldığı, faturaların tutarı kadar kazancın kayıt dışı bırakıldığı sonucuna varılmıştır.

Bu husus dikkate alındığında, sözü edilen vergi ve cezada hukuka aykırılık görülmemiştir.

IV. Karar sonucu

Mahkeme bu gerekçeyle bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin kasa hesabında izlenen nakit paranın şirket ortaklarına kullandırılmasından kaynaklanan kısmı ile gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlendiği tespit edilen faturaların kayıtlara intikal ettirildiğinden bahisle re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisi yönünden davayı reddetmiş; bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmını kaldırmıştır.

Tarafların istinaf istemini inceleyen ... Bölge İdare Mahkemesi... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı:

I. Mahkeme kararının, bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmı ile gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlendiği tespit edilen faturaların kayıtlara intikal ettirildiğinden bahisle re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisine ilişkin hüküm fıkraları yönünden yapılan inceleme:

Mahkeme kararının, sözü edilen hüküm fıkralarının hukuka uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

II. Mahkeme kararının, bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin kasa hesabında izlenen nakit paranın şirket ortaklarına kullandırılmasından kaynaklanan kısmına ilişkin hüküm fıkrası yönünden yapılan inceleme:

Davacı adına yapılan 2010 yılına ait kurumlar vergisi tarhiyatına karşı açılan davada verilen mahkeme kararının anılan tarhiyatın kasa hesabında izlenen nakit paranın şirket ortaklarına kullandırılmasından kaynaklanan kısmı yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrası, ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla kaldırıldıktan sonra bu kısım yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bu husus dikkate alındığında, sözü edilen vergi ve cezanın kasa hesabında izlenen nakit paranın şirket ortaklarına kullandırılmasından kaynaklanan kısmında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

III. Karar sonucu

Vergi Dava Dairesi bu gerekçeyle mahkeme kararının, bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmı ile gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlendiği tespit edilen faturaların kayıtlara intikal ettirildiğinden bahisle re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisine ilişkin hüküm fıkralarına yöneltilen istinaf istemlerini reddetmiş; bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin kasa hesabında izlenen nakit paranın şirket ortaklarına kullandırılmasından kaynaklanan kısmına ilişkin hüküm fıkrasını kaldırdıktan sonra sözü edilen vergi ve cezanın anılan kısmını kaldırmıştır.

Tarafların temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 19/10/2022 tarih ve E:2018/4753, K:2022/5766 sayılı kararı:

I. Temyize konu kararın, bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin kasa hesabında izlenen nakit paranın şirket ortaklarına kullandırılmasından kaynaklanan kısmına ilişkin hüküm fıkrası yönünden yapılan inceleme:

Temyize konu kararın sözü edilen hüküm fıkrasının hukuka uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

II. Temyize konu kararın, bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmına ilişkin hüküm fıkrası yönünden yapılan inceleme:

Davacı adına yapılan 2010 yılına ait kurumlar vergisi tarhiyatına karşı açılan davada verilen ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, mahkeme kararının anılan tarhiyatın "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmının kaldırılmasına ilişkin hüküm fıkrasına davalı tarafından yöneltilen istinaf isteminin reddi yolundaki hüküm fıkrası, Danıştay Dördüncü Dairesinin 19/10/2022 tarih ve E:2018/4750, K:2022/5765 sayılı kararıyla bozulmuştur.

Bu durumda oluşan yeni hukuki duruma göre yeniden karar verilmesi gerekmektedir.

III. Temyize konu kararın, gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlendiği tespit edilen faturaların kayıtlara intikal ettirildiğinden bahisle re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisine ilişkin hüküm fıkrası yönünden yapılan inceleme:

Davacı adına yapılan 2010 yılına ait kurumlar vergisi tarhiyatına karşı açılan davada verilen ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin... tarih ve E..., K:... sayılı kararının, mahkeme kararının anılan tarhiyatın gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlendiği tespit edilen faturalardan kaynaklanan kısmı yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasına davacı tarafından yöneltilen istinaf isteminin reddi yolundaki hüküm fıkrası, Danıştay Dördüncü Dairesinin 19/10/2022 tarih ve E:2018/4750, K:2022/5765 sayılı kararıyla bozulmuştur.

Bu durumda oluşan yeni hukuki duruma göre yeniden karar verilmesi gerekmektedir.

IV. Karar sonucu

Daire bu gerekçeyle temyize konu kararın bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin kasa hesabında izlenen nakit paranın şirket ortaklarına kullandırılmasından kaynaklanan kısmına ilişkin hüküm fıkrası onamış; bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmı ile gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlendiği tespit edilen faturaların kayıtlara intikal ettirildiğinden bahisle re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisine ilişkin hüküm fıkralarını bozmuştur.

... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararı:

Vergi Dava Dairesi, ilk kararının, gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmaksızın düzenlendiği tespit edilen faturaların kayıtlara intikal ettirildiğinden bahisle re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisi ile bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmının,

Merkez Bankasının reeskont işlemlerinde uyguladığı faiz oranına göre hesaplanan matraha isabet eden kısmına ilişkin hüküm fıkralarının Danıştay Dördüncü Dairesince bozulduğunu kabul ederek bu kısımlar yönünden ilk kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar etmiş;

ilk kararının bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmının, Merkez Bankasının reeskont işlemlerinde uyguladığı faiz oranını aşan matraha isabet eden kısmına ilişkin hüküm fıkrasının Danıştay Dördüncü Dairesince onanarak kesinleştiği kabul edilmek suretiyle bu kısım yönünden hüküm kurulmamıştır.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Hukuka aykırı olduğu belirtilerek ısrar kararının aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava konusu bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin matrahı yönünden bağlı olduğu 2010 yılına ait bir kat vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisine karşı açılan davada verilen ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kısmen ısrar, kısmen bozmaya uyma kararının, mahkeme kararının sözü edilen cezalı tarhiyatın "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmının kaldırılmasına dair hüküm fıkrasına davalı idarece yöneltilen istinaf isteminin reddi yolundaki hüküm fıkrasına davalı idarece yöneltilen temyiz istemi, Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 21/05/2025 tarih ve E:2024/172, K:2025/389 sayılı kararıyla, eksik incelemeye dayalı olarak tarhiyat yapıldığı gerekçesiyle reddedilmiştir.

Bu durumda, temyize konu kararın bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmının, Merkez Bankasının reeskont işlemlerinde uyguladığı faiz oranına göre hesaplanan matraha isabet eden kısmına ilişkin hüküm fıkrasında, belirtilen Kurul kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.

Öte yandan, temyize konu kararda, bölge idare mahkemesince verilen ilk kararın, bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmının, Merkez Bankasının reeskont işlemlerinde uyguladığı faiz oranını aşan matraha isabet eden kısmına ilişkin hüküm fıkrasının Danıştay Dördüncü Dairesince onanarak kesinleştiği kabul edilmek suretiyle bu kısım yönünden hüküm kurulmamıştır.

Oysaki, bölge idare mahkemesince verilen ilk kararın anılan hüküm fıkrası Danıştay Dördüncü Dairesince bozulduğundan bozma kararı üzerine bu kısım yönünden de tekrar hüküm kurulması gerekmekteydi. Bununla birlikte, Kurulca tarhiyatın eksik incelemeye dayandığı sonucuna varıldığından bu husus bozma sebebi olarak görülmemiştir.

X - KARŞI OY

Israr kararının, bir kat vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisinin "131-Ortaklardan Alacaklar" hesabının borç bakiyeleri için faiz hesaplanmamasından kaynaklanan kısmının, Merkez Bankasının reeskont işlemlerinde uyguladığı faiz oranına göre hesaplanan matraha isabet eden kısmına ilişkin hüküm fıkrasının, Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 21/05/2025 tarih ve E:2024/172, K:2025/389 sayılı kararının (X) işaretli "Karşı Oy"unda belirtilen hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.