Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2024/332 K.2025/39

Dava konusu istem: Davacı adına, ... Çelik Halat ve Asansör Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait 2007 ila 2012 yıllarının muhtelif dönemlerine ait borçların tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerinin iptali istemiyle dava açılmıştır.

... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E: ... , K: ... sayılı kararı:

Ara kararları üzerine davalı idarece dosyaya sunulan bilgi ve belgelerden, asıl borçlu şirket hakkında yapılan mal varlığı araştırması neticesinde şirket adına kayıtlı üç adet aracın tespit edilerek kayıtları üzerine davalı idarece haciz uygulandığı anlaşılmıştır.

Bu durumda, öncelikle şirketin haczedilen mal varlığı satılarak alacağın tahsiline çalışılmaksızın ve alacağın asıl borçlu şirketten tahsilinin olanaksız olduğu açıkça ortaya konulmaksızın davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla ödeme emri düzenlenmesinde hukuki isabet görülmemiştir.

Mahkeme bu gerekçeyle ödeme emirlerini iptal etmiştir.

Davalının istinaf istemini inceleyen ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E ... , K: ... sayılı kararı:

Vergi Dava Dairesi, istinaf istemine konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir nedenin bulunmadığı gerekçesiyle istinaf istemini reddetmiştir.

Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Üçüncü Dairesinin 24/05/2021 tarih ve E:2017/4556, K:2021/2572 sayılı kararı:

Asıl borçlu şirkete ait araçlar üzerinde çeşitli icra dairesi müdürlüklerine ait haciz şerhleri ile banka rehin kayıtları bulunması karşısında, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un aradığı anlamda kamu alacağının şirketten tahsil olanağının bulunmadığı ve davacının kanuni temsilci sıfatıyla takibi için gereken koşulların oluştuğunun kabulü gerektiğinden, temyize konu kararın davacının söz konusu borçtan sorumluluğu değerlendirilerek ulaşılacak sonuca göre yeniden karar verilmek üzere bozulması gerekmiştir.

Daire bu gerekçeyle kararı bozmuştur.

Bozma kararına uyduğunu belirten ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E: ... , K: ... sayılı kararı:

i. Dava konusu ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirleri yönünden yapılan inceleme:

Dava konusu ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirleri içeriği borç, 29/04/2011 tarihinde asıl borçlu şirket tarafından verilen dilekçe üzerine 6111 sayılı Kanun hükümleri uyarınca yapılandırılmıştır. Yapılandırma işlemi sonucu on sekiz eşit taksitte ödenmek üzere 14/05/2011 tarihinde tecil dosyası oluşturulmuştur. Yapılandırmanın ihlali üzerine, 2007 ila 12/06/2013 tarihleri arasında kanuni temsilcilik görevini yürüten davacı adına doğrudan sözü edilen ödeme emirleri düzenlenmiştir.

Bazı alacakların yeniden yapılandırılmasını düzenleyen yasalar kapsamında gerçekleştirilen başvurular sonucunda borcun tutarı, vadesi, dönemi ve ödenmemesi halinde sorumlu tutulacak kişi değiştiğinden, bir başka ifadeyle, borcun artık nitelik değiştirdiği kabul edildiğinden, eski borcun sona erdiği, yeni bir borç doğduğu, eski borçlunun sorumluluğunun da ortadan kalktığı sonucuna ulaşılmaktadır. Bu nedenle, yenilenen bu borcun ödenmemesi halinde, önce asıl borçlu şirket hakkında, borcun şirketten tahsil edilemeyeceğinin anlaşılması durumunda da yapılandırma tarihindeki kanuni temsilci ve ortak hakkında takip yapılması gerekmektedir.

Bu durumda, yapılandırılan ve ödenmeyen vergi borçlarının öncelikle yeniden asıl borçlu şirketten aranması gerektiğinden, şirket hakkında yeniden takibat yapılmaksızın davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerinde hukuki isabet bulunmamaktadır.

ii. Dava konusu ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirleri yönünden yapılan inceleme:

Dava konusu ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirleri içeriği borçlara ilişkin olarak asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirleri usulüne uygun olarak tebliğ edilmemiştir. Dolayısıyla şirket hakkındaki takibin tamamlandığından söz edilemeyeceğinden dava konusu ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerinde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

iii. Karar sonucu:

Vergi Dava Dairesi, bu gerekçeyle ödeme emirlerini iptal etmiştir.

Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Üçüncü Dairesinin 22/09/2023 tarih ve E:2021/4008, K:2023/3137 sayılı kararı:

i. Temyize konu kararın dava konusu ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerine ilişkin hüküm fıkrası yönünden yapılan inceleme:

Temyize konu kararın sözü edilen hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle uygun bulunmuştur.

ii. Temyize konu kararın dava konusu ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerine ilişkin hüküm fıkrası yönünden yapılan inceleme:

Yapılandırma kanunları kapsamındaki yapılandırma sonucunda vergi borçlarıyla ilgili olarak ortaya yeni bir hukuki durum çıkmasına karşın, bu durumun, şirket tüzel kişiliği nezdinde yapılandırma öncesinde usulüne uygun biçimde tamamlanmış olan takibin yeniden başlatılmasını, başka bir ifadeyle yapılandırmanın ihlalinden sonra asıl borçlu adına yeniden ödeme emri düzenlenerek mal varlığı araştırması yapılmasını gerektirdiğinden söz edilemez.

Bu durumda, dava konusu ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerine yönelik olarak davacının kanuni temsilci sıfatıyla sorumluluğu değerlendirilmek suretiyle yeniden karar verilmek üzere temyize konu kararın anılan hüküm fıkrasının bozulması gerekmiştir.

iii. Karar sonucu:

Daire, bu gerekçeyle temyize konu kararın ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerine ilişkin hüküm fıkrasını onamış; ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerine ilişkin hüküm fıkrasını bozmuştur.

... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E: ... , K: ... sayılı ısrar kararı:

Vergi Dava Dairesi, bir önceki kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeyle bozulan hüküm fıkrası yönünden ısrar etmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un mükerrer 35. maddesi uyarınca kanuni temsilcilerin şirket borçlarından sorumlu olduğu, dava konusu ödeme emirlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek ısrar kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'İN DÜŞÜNCESİ: Temyizen incelenen ısrar kararının, Danıştay Üçüncü Dairesinin 22/09/2023 tarih ve E:2021/4008, K:2023/3137 sayılı kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Özel kanunlar uyarınca amme alacağının yapılandırılması ile vergi borcu ödeme planına bağlanmakta ve tahsil zamanaşımı kesilmektedir.

Cebren tahsil ve takip işlemleri kapsamında düzenlenip tebliğ edilen ödeme emrinden sonra, yapılandırma başvurusuyla kamu alacağının bir ödeme planına bağlanması durumunda, cebren tahsil ve takip süreci geldiği aşama itibarıyla durdurulacak ve ödeme planına göre kamu alacağı tahsil edilecektir. Yapılandırılan borcun ödenmemesi durumunda ise ilgili kanun hükümlerinden yararlanma hakkı kaybedilecek ve yapılandırma öncesindeki hukuki duruma, diğer bir deyişle, cebren tahsil ve takip sürecinde yapılandırma öncesindeki aşamaya dönülecektir.

Davacı hakkında yürütülen cebren tahsil ve takip işlemlerinin geldiği aşama dikkate alındığında dava konusu ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerinin içeriği amme alacakları için davacının kanuni temsilcisi olduğu şirket adına yeniden ödeme emri düzenlenmesine gerek bulunmamaktadır.

Bu kapsamda, Danıştay Üçüncü Dairesinin yukarıda yer verilen 22/09/2023 tarih ve E:2021/4008, K:2023/3137 sayılı kararının dayandığı aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle ısrar kararının bozulması gerekmektedir.

Öte yandan, yeniden verilecek kararda, dava konusu ... tarih ve ... ila ... sayılı ödeme emirlerinin davacının kanuni temsilci sıfatıyla sorumluluğu, asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin usulüne uygun olarak tebliğ edilip edilmediği ve zamanaşımı hususları gibi diğer yönlerden hukuka uygunluğunun inceleneceği tabiidir.

X - KARŞI OY

Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında ısrar kararının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmadığından, istemin reddi gerektiği oyu ile karara katılmıyoruz.