HMK 40. madde nedir?
HMK 40, hâkimin reddi (HMK 36) talebinin hangi merci tarafından inceleneceğini düzenler. Amaç, ret talebinin tarafsız bir merci önünde karara bağlanmasını sağlamaktır.
İnceleme mercii
- Kural: ret talebi, reddi istenen hâkim katılmaksızın mensup olduğu mahkemece incelenir.
- Reddedilen hâkimin katılmaması nedeniyle mahkeme toplanamıyor ya da mahkeme tek hâkimden oluşuyorsa, ret talebi o yerde asliye hukuk hâkimliği görevini yapan diğer mahkeme veya hâkim tarafından incelenir; bu görev tek hâkimdeyse asliye ceza hâkimi, o da yoksa en yakın asliye hukuk mahkemesi inceler.
- Sulh hukuk hâkimi reddedilmişse talep, o yerdeki diğer sulh hukuk hâkimince; tek hâkim varsa sırasıyla sulh ceza, asliye hukuk, asliye ceza hâkimi, bunlar yoksa en yakın sulh hukuk hâkimince incelenir.
- Bölge adliye mahkemesi hukuk dairelerinde başkan/üyelerin reddi talebi, reddedilen kişi katılmaksızın görevli dairece karara bağlanır.
Toplu ret yasağı
Hukuk dairelerinin toplanmasını engelleyecek şekilde yapılan toplu ret talepleri dinlenmez. Böylece ret kurumunun yargılamayı kilitlemek için kötüye kullanılması önlenir.