Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/917 K.2023/599

Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili Mahkememize sunduğu dava dilekçesinde ... A.Ş ... Şubesi'ne ait ... seri numaralı 20/12/2022 keşide tarihli 500.000-TL tutarlı çekteki keşideci imzasının müvekkiline ait olmadığını savunarak müvekkilinin çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

YAPILAN YARGILAMA,DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava kambiyo senedinde imza inkarına dayalı menfi tespit davasıdır.

Bilindiği üzere; menfi tespit davası belirsiz alacak veya kısmi dava olarak açılamaz. 492 sayılı ''Harçlar Kanunu''nun 16. maddesinde, "Değer ölçüsüne göre harca tabi işlemlerde (1) sayılı tarifede yazılı değerler esastır. Değer tayini mümkün olan hallerde dava dilekçelerinde değer gösterilmesi mecburidir. Gösterilmemişse davacıya tespit ettirilir. Tespitten kaçınma halinde, dava dilekçesi muameleye konmaz. Noksan tespit edilen değerler hakkında 30'uncu madde hükmü uygulanır." hükmü yer almaktadır. Görüldüğü üzere huzurdaki dava nispi harca tabidir.

Öte yandan, Harçlar Kanunu harç alınmasını veya tamamlanmasını yanların isteklerine bırakmamış; değinilen yönün mahkemece kendiliğinden (re'sen) gözetilmesi gerektiğini hükme bağlamıştır. 492 sayılı Harçlar Kanununun 32. maddesinde yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılmayacağı vurgulanmıştır. Aynı kanunun 30. maddesinde ise; "Muhakeme sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o celse için muhakemeye devam olunur, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın muameleye konulması, noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır.'' düzenlemesine yer verilmiştir.

Yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler ışığında değerlendirme yapıldığında huzurdaki dava için dava değeri 500.000-TL olarak belirlenmiştir. Davaya konu çek tutarı da 500.000-TL'dir. Davacının bu tutar üzerinden 8.538,75- TL nispi harç yatırması gerekirken dava açılışında 853,88-TL nispi harç yatırıldığı anlaşılmakla 31/03/2023 tarihli celsede Harçlar Kanununun 30 ve 32. Maddeleri gereğince 7.684,87-TL tutarındaki eksik harcın yatırılması için gelecek celseye kadar kesin süre verilmiş, kesin süreye uyulmaması halinde HMK'nın 150.maddesi hükmüne göre işlem yapılacağı hususları ihtar edilmiş ancak davacı tarafın harç eksikliğini tamamlaması üzerine 23/05/2023 tarihli celsede dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmiştir.

HMK'nın 150/5 maddesi hükmü uyarınca; '' İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar, sürenin dolduğu gün itibarıyla açılmamış sayılır ve mahkemece kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır.''

Bu esasa göre değerlendirme yapıldığında, işlemden kaldırma tarihinden itibaren 3 aylık yasal süre araya adli tatilin de girmesiyle 08/09/2023 tarihinde dolmakta olup harç yatırılmamış, dava yenilenmemiştir. Gelinen aşamada davanın bu tarih itibariyle açılmamış sayılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imza Hakim ... · ¸e-imza