İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/919 K.2023/747

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2022/919 ESAS

KARAR NO:2023/747

DAVA

Kayıt Kabul

DAVA TARİHİ : 13.10.2014

KARAR TARİHİ: 03.10.2023

Mahkememizde görülmekte olan Kayıt Kabul davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili ---- tarihli dava dilekçesinde; davalı ile müvekkili arasında ------- bedelle -----sözleşmeye bağlandığını, davalı tarafından müvekkiline -------- ve aynı bankadan verilmiş ----- tutarında üç adet teminat mektubu bulunduğunu, ------------ sayılı dosyasında 27.05.2010 tarihli karar ile şirketin iflasına karar verildiğini,------ maddesinde, yüklenicinin iflas etmesi halinde sözleşme feshedilerek hakkında 20 ve 22. maddeye göre işlem yapılacağının hükme bağlandığını, 4735 sayılı Kanununun 17/b, 20/a.

22. maddeleri ile -------gereğince ihale yetkilisinin ---------------- oluru ile sözleşmenin feshine, kesin ve ek teminatın irat kaydedilmesine karar verildiğini, kesin teminat mektuplarının başlangıç tarihinden irat kaydedilmelerine karar verilen Temmuz 2010’a kadar güncellemeleri yapıldığını ve üç adet teminat mektubunun güncellenmesi sonucunda toplam 153.104.66-TL'nin yüklenici şirketten tahsili gerektiğinin anlaşıldığını ileri sürerek, 153.104.66-TL’nin ----------- İflas sayılı dosyasına kaydedilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı -------vekili cevap dilekçesinde özetle; müflis ----------- kararı bulunduğunu,--------- sayılı dosyası ile yürütüldüğünü, ikinci alacaklılar toplantısının henüz yapılmadığını, davacının, iflas masasına bir başvuru yapmaksızın huzurdaki davayı açtığını, bu durumda söz konusu davanın kabul kayıt ya da sıra cetveline itiraz davası olmayıp alacak davası olduğunu, davacının 153.104,66-TL alacağı, bulunduğunu, müflis şirket ticari defter ve dayanak belgelerin ----------- teslim edilmediğini, davacının sunduğu belgelerin,

alacak varlık ve tutarını kesin olarak kanıtlamadığını savunarak davanın reddini istemiştir.Davalı --------- tarihli dilekçesinde. Davacı ile müvekkili firmanın ---- bedelle ------- yapmak üzere anlaştıklarını, müvekkili firmanın işi yaptığı sırada ------- yılındaki -------- krizden etkilendiğini, iflas erteleme talebinde bulunduğunu ve------- dosyası ile iflas erteleme davası açıldığını, ----- tarihinde iflas kararı verildiğini,

İflas nedeni ile irad kaydedilen ---------- tutarındaki teminatların 4735 sayılı kanunun 22. maddesi gereğince 19.20. ve 21. maddelerine göre sözleşmenin fesih edilmesi halinde kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar alındığı tarihten gelir kaydedileceği tarihe kadar ------------- yayımlanan aylık toptan eşya fiyat endeksine göre güncelleneceği ve güncellenen tutar ile kesin ve varsa ek kesin teminatların tutarı arasındaki farkın yükleniciden tahsil hükmü gereğince,

iflas nedeni ile irad kaydedilen teminat mektuplarının başlangıç tarihinden irat kaydedilmelerine karar verilen Temmuz 2010 tarihine kadar güncellemeleri yapılmış ve üç adet teminat mektubunun güncellenmesi sonucunda toplam 153.104,66-TL’nin tahsili için açıldığını, ancak dava konusu alacak talebinin müvekkili şirketin iflas kararının --------- bozulması nedeni ile geçerliliğini yitirdiğini, teminat mektuplarının iadesi için davacı idareye müracaat edildiğini, cevaba istinaden iade edilmemesi halinde bu hususta dava açılacağını,

bu sebeple davanın reddi veyahut kabul kararı verilebilmesi için ---- gereğince açılacak davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, bu nedenlerle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE

Dava; ----------- iflasına karar verilmesi nedeniyle, davacı kuruma sözleşme kapsamında verilen teminat mektup bedellerine uygulanan güncelleme nedeniyle oluşan 153,104.66 TL alacak tutarının, iflas dosyasına kaydedilmesi talebine ilişkindir.Mahkememizin --------- karar sayılı ilamı ile; "davacı ... ile davalı arasında müflis şirket arasında -------- işine ilişkin olarak ---- tarihli sözleşme imzalandığı, sözleşme bedelinin 12.176.000,00-TL ve tamamlanma süresinin 330 gün olduğu,

------ maddesi gereğince kesin teminat miktarının 730.560,00-TL olduğu ve bu teminata ilişkin olarak yüklenici müflis şirket tarafından 731.000,00-TL teminat tutarının ---------- tarihli teminat mektubu ile -------- şubesi tarafından süresiz ve kesin teminat mektubu ile ve ------ tarihli sözleşme ile kesin ve süresiz teminat mektubu ile sağlandığı, ... tarafından davalı müflis hakkında iflas kararı verildiği gerekçesiyle ------ yüklenicinin iflas etmesi halinde sözleşmenin feshedilerek hakkında ------ Maddelere göre işlem yapılması kapsamında fesih kararı alındığı ve feshin ------ tarihinde onandığı,

hükme esas alınan bilirkişi raporunda --------- maddesine göre yüklenicinin iflası halinde yani iflasın kesinleşmesi ile iş sahibinin teminat mektubunu gelir kaydetme hakkı bulunduğu, dava açıldığı tarihte iflas kararının kesinleşmediği hatta davacı vekili tarafından sunulan dilekçe ile davanın alacak davası olarak düzeltilmesi talebi donrasında buna uygun olarak yargılamaya alacak davası olarak devam edildiği ancak daha sonra müflis şirket aleyhinde yeniden iflas kararı verilmesi ve kararın kesinleşmesi neticesinde davacı idarenin anılan yasa kapsamında teminat mektuplarını güncelleme farkı alacağının talep edebileceği bir an için düşünülse

bile -------- sayılı emsal içtihadı gereğince; davanın açıldığı tarihteki koşullara ve hukuki duruma göre hükme bağlanması gerektiği dolayısıyla dava tarihi itibariyle müflis şirket hakkında kesinleşmiş bir iflasın bulunmadığı dolayısı ile davacının güncelleme farkı alacağının koşulların oluşmadığı" gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karar istinaf edilmiş; istinaf incelemesini yapan --------------- sayılı ilamı ile mahkememizin kararı "... ilk derece mahkemesince iflas kararı verilmesi ile iflasın hüküm ve sonuçları doğar.

Doktrine ve emsal yargı kararlarına bakıldığında, iflas kararının kanun yoluna götürülmesi, hukuki sonuçların ortaya çıkmasına engel değildir. Dolayısıyla ihale makamı idarenin, 4735 sayılı Kanun’un 17’nci maddesinin (b) bendine dayanarak yüklenici ile akdedilen Kamu İhale Sözleşmesi’nin feshedebilmesi ve teminatların irat kaydedilmesi için iflas kararının kesinleşmesi zorunlu olmayıp ilk derece mahkemesi tarafından verilmiş bir iflas kararının mevcut olması yeterlidir.

İflas davalarının kamu düzenini ilgilendiren davalardan olması ve mahkemece kayıt kabulüne karar verilecek miktarın diğer alacaklıların alacak miktarlarını ve haklarını da etkileyecek olması sebebiyle davacının, davalı yüklenici müflis şirketten olan varsa alacağının iflas tarihine kadar doğan iflas alacağı ve fer'ileri belirtilerek,

davacı tarafın talebi konusunda olumlu olumsuz bir karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi yönünde hüküm tesisi doğru olmamıştır" gerekçesiyle bozulmuş ve yeni esasa kaydedilmiştir.Bozma ilamından önceki yargılamada bilirkişi heyet raporu alındığından yeniden bilirkişi raporu alınmamıştır.Ekonomist, İnşaat Mühendisi ve Ticari sözleşmeler konusunda uzman öğretim üyesi bilirkişilerden oluşan heyetin 12/09/2013 havale tarihli raporlarında özetle;

"...Bu hususta değerlendirmeler aşağıda yapılacaktır. ------- iflas ettiği kabul edildiğinde, takdiri yüce mahkemenize ait olmak üzere, sözleşmenin 22. maddesi uyarınca yapılan güncelleme hesabı------ maddesi uyarınca güncelleme farkı, 152.475.00 TL hesaplanmıştır.

Davacı ise 153.104.66 TL talep etmiştir. (fazlalık talep 629.66 TLdir)..." şeklinde kanaat belirttikleri görülmüştür.Tüm dosya kapsamına göre; ... ile -------------düzenlendiği, sözleşmenin, anahtar teslimi götürü sözleşme olup,---------------- projesi inşaat işini kapsadığı, sözleşmenin 11.maddesinde; işin kesin teminat miktarının 730.560 TL olduğu ve bu teminatın yüklenici tarafından verildiği, -------gönderdiği -------sayılı yazısında;

"..süre uzatımları ile ---- tarihinde bitecek olan---- yüklenen ------ dosyasında iflas kararı verildiği,------ maddesinde, yüklenicinin iflas etmesi halinde sözleşmenin feshedilerek hakkında -----------maddesi gereğince sözleşmenin feshedilmesi gerektiği, bu nedenle fesih kararı alınarak kesin ve ek kesin teminatın irat kaydedilmesi" hususunun onayına sunulduğu, --- tarihinde de fesih kararının onandığı,----- Kamu İhaleleri Sözleşmeleri Kanununun 17/b maddesinde.

“Yüklenicinin iflas etmesi halinde sözleşme feshedilerek hakkında, yasaklama hariç, 20. ve 22. maddeye göre işlem yapılır.”.

19. maddesinde; "“Sözleşme yapıldıktan sonra mücbir sebep halleri dışında yüklenicinin mali acz içerisinde bulunması nedeniyle taahhüdünü yerine getiremeyeceğini gerekçeleri ile birlikte yazılı olarak bildirmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminatı ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.”.

20/a. maddesinde, “Yüklenicinin taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine göre uygun olarak yerine getirmemesi veya işi süresinde bitirmemesi üzerine ihale dokümanında belirlenen oranda gecikme cezası uygulanmak üzere idarenin en az 10 gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihlara rağmen aynı durumu deva etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye hacet kalmaksızın kesin fteminat ve varsa ek teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.".

22.maddesinde, “19, 20 ve 21. maddelere göre sözleşmenin feshedilmesi halinde kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar alındığı tarihten gelir kaydedileceği tarihe kadar --------- yayımlanan aylık toplan eşya fiyat endeksine göre güncellenir. Güncellenen tutar ile kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların tutarı arasındaki fark yükleniciden tahsil edilir." şeklinde düzenlendiği, davacının da davadaki alacağını, müflis şirketin iflas etmesi nedenine dayandırdığı.

4735 sayılı Kanun’un 17’nci maddesinin (b) bendine dayanarak yüklenici ile akdedilen Kamu İhale Sözleşmesi’nin feshedebilmesi ve teminatların irat kaydedilmesi için iflas kararının kesinleşmesinin zorunlu olmadığı, ilk derece mahkemesi tarafından verilmiş bir iflas kararının mevcut olmasının yeterli olduğu, bu itibarla, davacının teminatları irat kaydetmesinde bir usulsüzlük bulunmadığı, davacının 22.maddeye göre güncelleme alacağı talep edebileceği, bilirkişi heyetinin güncelleme alacağını 152.475,00-TL olarak hesapladıkları anlaşılmakla, davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur: