Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/545 K.2022/907

... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2021/545 Esas

KARAR NO : 2022/907

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

ASIL DAVA

DAVACI-KARŞI DAVALI

1- ... ... ... VEKİLİ : Av. ...

DAVALI-KARŞI DAVACI

... ... - ...

VEKİLİ

Av. ... -...

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı))

DAVA TARİHİ : 14/02/2014

BİRLEŞEN ... 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2014/91 ESAS SAYILI

DOSYASI

DAVACI

1- ... ... ... 2- ... ... VEKİLİ : Av. ...

DAVALI

... ... - ...

VEKİLİ

Av. ... -...

DAVA

Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 11/03/2014

KARAR TARİHİ : 20/12/2022

KARAR YAZIM TARİHİ : 20/01/2023

Mahkememiz 13/03/2018 tarih ve 2014/123 E., 2018/224 K. Sayılı dosyası ... Bölge Adliye Mahkemesinin 24/06/2021 tarih ve 2018/2567 E., 2021/1114 K. Sayılı ilamı ile KALDIRILMASINA karar verilmiş olup, dava dosyası mahkememizin yukarıda belirtilen sırasına kaydı yapılarak yapılan açık yargılaması sonucunda;

ASIL DAVA DOSYASINDA

DAVA

Asıl davada, davacı-karşı davalı vekili, dava dilekçesinde özetle; ... İnş. Turz. Ve Petrol Ürün. Ltd. Şti.'nin keşidecisi olduğu ve çeşitli ödemelerini yapmak üzere davacı tarafından cirolanmış olan T.İş Bankası Çukurambar Şubesine ait 24/02/2014 vade tarihli 35.200,00 TL bedelli 3003136 seri numaralı çek ile yapılacak olan ödemeleri gerçekleştirileceği sırada çekin ... tarafından çalındığını, ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2014/152270 numaralı kovuşturma açıldığını, ...'ın çeki kendi borcu karşılığında davalı ...'a verdiğini, davalı şahsın çeki kötü niyetli olarak elinde bulundurduğunu, çekin vade tarihinin yaklaştığını, yüklüce bir meblağı ödeme tehtidiyle karşı karşıya kaldığını, iş bu nedenle iradesi dışında zayii olan çek hakkında ödeme yasağı konulmasını akabinde çekin iptali ile taraflarına iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Asıl davada davalı-karşı davacı vekili, cevap dilekçesinde özetle; kıymetli evrakın iptalini talep etmenin TTK hükümlerince hamile ait olduğunu, davacıların çekin hamili olmadığını, keşideci olduğunu, müvekkili ...'ın davacı ...'un yakın arkadaşı olan ... vasıtasıyla tanıştıklarını, söz konusu çekin çalındığına dair iddianın asılsız olduğunu, davacı tarafın müvekkilden almış olduğu parayı geri ödememek için gerçek dışı beyanda bulunduğunu, asılsız iddia ve ithamlarda bulunan davacının davasını kabul etmediğini beyanla davanın reddine karar verilmesini ve 10.000,00 TL manevi tazminatın davacılardan alınarak talep tarihinden itibaen işleyecek yasal faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesini talep etmiştir.

Birleşen ... 17. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2014/91Esas Sayılı Dosyası.

DAVA

Birleşen davada. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'un diğer davacı ... İnş. Turz. Ve Petrol Ürün. Ltd. Şti.'nin müdürü olduğunu, ... İnş. Turz. Ve Petrol Ürün. Ltd.

Şti.'nin 10/12/2002 tarihinden bu yana Öğrenci Yurtları, Yapı İşleri Müteahhitliği ve sair yatırımları ile ticari faaliyetine devem ettiğini, müvekkilinin faaliyete başlamış olduğu tarihten bu yana karşılıksız çıkmış bir çeki dahi bulunmadığını, müvekkilinin T.İş Bankası Çukurambar Şubesi nezdinde hesaptan alınma 24/02/2014 vade tarihli 35.200,00 TL bedelli 3003136 seri numaralı çek 30/12/2013 gününde müvekkilinin işyerinden çalındığını, müvekkilinin çalan şahıslar aleyhine yapmış olduğu şikayet üzerine ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2014/152270 numaralı kovuşturma açıldığını, çeki müvekkilinin bilgisi dışında alarak tedavüle süren ...'ın müvekkiline zarar doğması halinde çeki tahsil edeceğine dair taahhütte bulunan bir yazı verdiğini, ancak ...'ın çeki tedavüle sürerek iade etmediğini, iade etmediği gibi aralarında ne türden bir ilişki olduğunu bilmediğimiz davacıya verilerek tahsile girişildiğini, davacının çeki iktisabında ağır kusurlu ve kötü niyetli olduğunu, davalı tarafından müvekkileri aleyhine ...

13. İcra Müdürlüğü'nün 2014/4757 esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus takip yoluyla takip başlatıldığını, takibin haksız, mesnetsiz ve hukuki dayanaktan yoksun olup, müvekkillerinin takibe dayanak T.İş Bankası A.Ş.

Çukurambar Şubesi nezdinde bulunan [IBAN] iban numaralı hesaptan alınma 3003136 seri numaralı 24/02/2014 vade tarihli 35.200,00 TL bedelli çek nedeniyle davalı tarafa hiçbir borçları bulunmadığını, davalının hamil çeki kötü niyetle iktisap etmiş olup iktisabında ağır kusurlu olduğunu, davalının çeki usulüne uyğun kendisine devredilmemiş olması karşısında davalının bu durumu bilerek takip yapmıştığını ve takibinde haksız ve kötü niyetli olduğunu, davalının çekin çalıntı olduğunu bildiği halde çeki tahsil etme gayreti içine girdiğini, davalının müvekkiller aleyhine söz konusu çek nedeniyle takip yapmasına yasal olarak olanak bulunmadığını,

dolayısı ile davalının ...

13. İcra Müdürlüğü'nün 2014/4757 Esas sayılı dosyası ile başlatmış olduğu takibin yetkili ve meşru hamili olmadığını, davalının dava konusu çeki iktisabında ağır kusurlu, haksız ve kötü niyetli olduğunu, müvekkilinin davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığını, tüm bu nedenlerle müvekkil ...'un elinde iken çalınan çek nedeniyle müvekkillerin davalıya borçlu olmadıklarının tespitine, müvekkillerine ait işyerinden çalınan ve müvekkil ...'un yetkili hamili bulunduğu davalı elinde bulunan takibe dayanak çekten dolayı borçlu olmadığı da gözetilerek takipte alacaklı gözüken davalının yetkili ve meşru hamil olmaması,

müvekkillerinin zararına, haksız ve kötü niyetli olarak icra takibi başlatmış olması nedeniyle takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, çekin müvekkillere iadesine ve istirdadına, çalıntı çek ile yapılan takibin tedbiren durdurulmasına, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

... Cumhuriyet Başsavcılığının 2014/15270 soruşturma sayılı dosyası istenilerek incelenmiş ve iade edilmiştir. ... 17. Asliye Ticaret (Kapatılan) Mahkemesinin 2014/123 esas sayılı dosyası istenilerek incelenmiş ve iade edilmiştir. ... 7. Asliye Ceza Mahkemesinin 2014/431 Esas sayılı dosyası istenilerek incelenmiştir. ... 13. İcra Dairesinin 2014/4757 Esas sayılı takip dosyasında borcun ödendiği belirtilmekle, ödemeye ilişkin bilgi ve belgelerin tarihleri ile birlikte istenilerek incelenmiş ve dosyaya kazandırılmıştır.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Asıl Dava dosyası zayi nedeni ile çek iptali ve istirdadı davasıdır. karşı dava ise ciro yolu ile hamil olan tarafından açılan manevi tazminat davasıdır.

Yine Birleşen ... 17 Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasında ise; aynı çek neden ile yapılan takipten dolayı keşideci ve ciro eden tarafından açılan menfi tespit davasıdır.

Davacı ..., dava konusu çekin ciro edilerek kendisine verildiğini, çek ile ödeme yapılacağını bu nedenle çekin ciro edildiğini ve ciro edildikten sonra çekin ... tarafından ciro edilmiş şekilde odasından çalındığını, davalının iyi niyetli hamil olmadığını belirtilerek çekin iptalini ve istirdadını talep etmiştir.

Davalı -Karşı davacı ... ise davacı ... ile ... vasıtası ile tanıştığını, davacı ...'a borç para verdiğini, karşılığında çek vereceğini söylediğini, davacı ...'a 35.000,00 TL para verdiğini, ...'un da dava konusu çeki ... aracılığı ile gönderdiğini, ... çeki teslim ettikten sonra ...'u arayıp çek bilgilerini teyit ettiğini, çek bedelinin ödenmediğini ve takip başlattıklarını iddia etmektedir.

... 7 Asliye Ceza Mahkemesinde 2014/431 esas 2017/413 karar sayılı dosyada ... tarafından ... hakkında Kilitlenmek sureti ile muhafaza altına alınan eşya hakkında hırsızlık suçundan ceza davası açıldığı, taraf beyanları ve sanık beyanı alındığı, mahkemenin sanık ...'ın müşteki ...'un odasında iken müşteki odadan çıktığında masanın üzerinde bulunan cirolu çeki çaldığı sabit bulunarak 2 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, kararın istinaftan geçerek 22/09/2017 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Sanık ...'ın ceza yargılamasında alınan beyanında ...'un arkadaşı olduğunu, çeki kırdırmak için kendisine verdiğini, ...'ın da arkadaşı olduğunu, çeki kırdırmak için kendisinin çeki ...'a verdiğini, kendisinin ...'a 20.000,00 TL borcu olduğunu, ...'ın aralarındaki alış veriş nedeni ile parayı kendisine vermediğini beyan ettiği anlaşılmıştır.

Davalı ... kendisinin iyi niyetli hamil olduğunu iddia etmektedir.

TTK 790 Maddesine göre cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kimse son ciro beyaz ciro olsa bile kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır.

TTK 792 Maddesine göre Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür şeklinde düzenlenmiştir.

... 7 Asliye Ceza Mahkemesinin kesinleşen kararına göre cirolu şekilde iş yerinde ...'un masasında bulunan çekin ... tarafından çalındığının sabit olduğu, ... çekin verdiği borç karşılığı ... tarafından ... aracılığı ile kendisine gönderildiğini ve iyi niyetli hamil olduğunu iddia etmekte ise de; ...'ın çeki kırdırmak için ...'a verdiğini ve kendisine geri verilmediği yönündeki beyanları, mahkemenin kesinleşen kararı ,...'un beyanları hepsi bir arada değerlendirildiğinde davalı ...'ın iyi niyetli hamil olarak kabul edilemeyeceği, zira ilgili kesinleşen Asliye Ceza Mahkemesi kararı ile çekin ...'un rızası dışında çalındığının sabit olduğu, bu nedenle ...'ın çekin ... tarafından kendisine gönderildiği yönündeki beyanları da dikkate alınamayacaktır.

Birleşen dava hırsızlığa konu olan çekten dolayı takip yapılmakla açılan menfi tespit davasıdır. Yargılama aşmasında takip sırasında çek bedelinin ödendiği anlaşılmakla, dava istirdat davasına kendiliğinden dönüşmüştür. İcra Dairesine müzekkere yazılarak ödeme belgeleri istenmiştir. ... 13 iCra Müdürlüğünün 2014/4757 sayılı dosyasında davalıya davacı ... ... Şirketi davalıya 53.897,07 TL ödendiği anlaşılmıştır. Söz konusu çekin ... tarafından ciro edilmiş olarak çalındığı, ve sonrasında ...'a verildiği , ...'ın iyi niyetli olmadığından ödenen çek bedelinin ödeme yapan şirkete geri ödenmesine karar verilmiştir. Davalı kötü niyetli olarak takip başlattığından kötü niyet tazminatına da hükmedilmiştir.

Asıl davada aynı hırsızlığa konu çekin istirdadı istenmiş ise de; çekin keşideci ... şirketi tarafından ödendiği anlaşılmakla, dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Davacı davasında haklı olduğundan yargılama giderlerinin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Yine karşı davada davacı ... manevi tazminat talep etmiş ise de; ... davasında haklı olduğundan manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır. Hakim ... · e-imzalıdır. *