Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/731 K.2022/461

Mahkememize açılan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, dava dışı ...ve ...'nün müvekkili şirket aleyhine...2. İş Mahkemesi 2009/1211 Esas sayılı dosyası ile maddi-manevi tazminat talepli dava açtığını, ... 2. İş Mahkemesi'nin 05.06.2013 tarih 2009/1211 Esas 2013/248 Karar sayılı ilamı ile davanın kısmen kabulüne karar verdiğini, ilama dayanılarak girişilen...5. İcra Müdürlüğü 2013/8349 sayılı takip dosyasına 11.12.2014 tarihinde 246.513,00 TL ödeme yaptıklarını, davalı ile akdedilen İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi uyarınca dava dışı kişilere yapılan ödemeden davalı ...'ın sorumlu olduğunu belirterek 246.513,00 TL'nin ödendiği tarih olan 11.12.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle, Borçlar Kanununun 73. maddesi gereğince rücu davalarında zamanaşımı süresi 2 yıl olduğundan dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, huzurdaki davaya dayanak kararda ...EDAŞ'ın sorumluluğunun %15 olarak belirlendiğini, bu nedenle de kabul anlamına gelmemek kaydı ile ödemenin yalnızca %15'lik kısmından sorumlu olabileceklerin, özelleştirme modeli gereği bilanço çalışmaları yapılarak şirket tarafından devre esas mizan düzenlendiği ve beyan edilen mizan kayıtları esas alınarak devre esas bilanço düzenlendiği, bu suretle geçmişe yönelik borç ve alacak işlemlerinin kesinleştirildiği,

bu nedenle 24.07.2006 tarihinden önceki dönemde dağıtım faaliyeleriyle ilgili gerçekleştirilen iş ve işlemlerle ilgili olarak, hisselerin el değitirmesinden önce bitmiş ve neticelenmiş her türlü işlemin sorumluluğunun şirkete ait olduğu,

...’tan herhangi bir talepte bulunulmasının ihale şartnamesi ve hisse satış sözleşmesi hükümlerine aykırı olacağını, dağıtım şirketlerinin özelleştirilmelerine ilişkin uygulamalarda Hisse Satış Sözleşmesinin imzalanması ile hisseleri el değiştirerek özel sektöre devredilen şirketin tüzel kişiliği, hakları, borç ve yükümlülüklerinde herhangi bir değişiklik olmadığını, şirketin hisse devri öncesi ve sonrasına ilişkin sorumluluklarının aynen devam ettiğini, % 100 hissesini ...'dan devir almış olan davacı şirket tarafından Hisse Devri Sözleşmesi imzalanarak bu durumun da kabul edildiğini,

özelleştirme işlemlerine ilişkin düzenlemeler gereği şirketin tüzel kişiliğinde herhangi bir değişiklik olmaksızın sadece hisse devri yapılmakta olduğundan İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi, İhale Şartnamesi ve Hisse Devri Sözleşmesi hükümlerinin bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiğini, davacının esas bilanço tarihi olan 30.08.2013 tarihinden önce yapılan ödemeyi talep etmesinin haksız ve yersiz olduğunu, bahse konu ödemelerin devre esas bilanço kayıtlarında yer aldığını, davacının yapılan ödemelere ilişkin herhangi bir belge ibraz etmediğini, İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin 18.6. maddesinde yer alan "Şirket,

(...) bu sözleşmeye dayanarak Türkiye Cumhuriyeti Devleti de dahil olmak üzere başkaca bir kamu kurum veya kuruluşundan talepte bulunulamayacağını, (...) ...’tan masraf, zarar veya herhangi bir isim altında hiçbir talepte bulunmayacağını gayrikabili rücu ve kayıtsız şartsız olarak beyan, kabul ve taahhüt eder." hükmü gereğince davacı şirketin dava konusu ettiği alacaklara ilişkin talepte bulunmayacağını, müvekkil kurumun icra takibine ilişkin giderlerden, vekalet ücretinden, karara ilişkin olarak yapılan diğer masraflardan ve faizlerden sorumlu olmadığını, Teftiş Kurulu Başkanlığının raporuna konu dosyaların yalnızca ...

Genel Müdürlüğü adına yapılan incelemeler ve soruşturmalar sonucunda hazırlanan müfettiş raporlarında yer alan ve Borçlar Kanunu hükümlerine göre sebepsiz zenginleşme ve haksız fiil tanımlaması taşıyan tazminat taleplerine ilişkin olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; Davacı şirket ile davalı ile arasında akdedilen İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi kapsamında ...'ın sorumluluğunda bulunduğu iddia olunan ancak davacı şirket tarafından ödenen 246.513,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsili için açılan alacak davasıdır.

Dosyamız arasına alınan ... 2. İş Mahkemesi'nin 2009/1211 Esas sayılı dosyasında özetle: Dava dışı ... ve ...tarafından 14.12.2009 tarihinde davacı ...Elektrik Dağıtım A.Ş. İle bir kısım dava dışı 3.kişiler aleyhine açılan tazminat talepli davada "Davanın maddi tazminat yönünden feragat nedeni ile reddi, manevi tazminat yönünden kısmen kabulü ile, Baba ...için 50.000,00.TL, üvey anne ... ve çocuklar Zeynep Güllü ile Bişar Gülü için ise 20.000,00.'er TL. Toplam 110.000,00. TL.

Manevi tazminatın kaza tarihi olan 30.07.2005 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine..." karar verildiği, kararın Yargıtay 21. Hukuk Dairesi'nin 17.11.2014 tarih 2014/22166 Esas 2014/23949 Karar sayılı ilamı ile onanarak kesinleşiği görülmüştür.

Dosyamız arasına alınan...5. İcra Müdürlüğü'nün 2013/8349 sayılı dosyasında özetle: Dava dışı ... ve ...tarafından 18.07.2013 tarihinde davacı ...Elektrik Dağıtım A.Ş. ile bir kısım dava dışı 3.kişiler aleyhine 50.000,00 TL yeni alacak kalemi, 20.000,00 TL ... Manevi Tazminat, 20.000,00 TL Zeynep Güllü Manevi Tazminat, 20.000,00 TL B.

Bişar Güllü Manevi Tazminat, 36.501,37 TL geçmiş gün faizi, 14.600,55 TL geçmiş gün faizi, 14.600,55 TL geçmiş gün faizi, 14.600,55 TL geçmiş gün faizi, 10.850,00 TL ilam vekalet ücreti, 112,36 TL geçmiş gün faizi, 2.850,99 TL yargılama gideri, 29,53 TL geçmiş gün faizi olmak üzere toplam 204.145,90 TL tutarında ilamlı icra takibine girişildiği, dosya borcuna istinaden davacı ...Elektrik Dağıtım A.Ş.

Tarafından 11.12.2014 tarihinde 246.513,00 TL ödeme yapılarak dosyanın infaz edildiği görülmüştür.

Dosyamız arasına alınan Davalı ... ile davacı ...Elektrik Dağıtım A.Ş. arasında imzalanan 24.07.2006 tarihli işletme devir hakkı sözleşmesinin 7.4 maddesinde "Dağıtım Faaliyeti’nin ... tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyetin yürütülmesi amacıyla gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin bütün sorumluluğu ...’a aittir. ... tarafından yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabı ...’tır.

Bu talepleri konu alan icra takibi ve davalar ... tarafından yürütülür ve sonuçlandırılır. Bu takip ve davalardan doğacak her türlü mali yükümlülük ... tarafından karşılanır.", 7.5. maddesinde "Dağıtım Faaliyeti’nin Şirket tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyet kapsamında gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin bütün sorumluluğu Şirket’e aittir.

Şirket tarafından yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabı Şirket’tir. Bu talepleri konu alan icra takibi ve davalar Şirket tarafından yürütülür ve sonuçlandırılır.

Bu takip ve davalardan doğacak her türlü mali yükümlülük Şirket tarafından karşılanır.", 7.6. maddesinde "Sözleşmenin imza tarihinden önce Dağıtım tesisleri ile Dağıtım Tesisleri’nin işletilmesinden kaynaklanan her türlü hukuki ve cezai sorumluluk ...’a aittir. Bu dönemde yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabı ...’tır.

Bu talepleri konu alan icra takibi ve davalar ... tarafından yürütülür ve sonuçlandırılır.

Bu takip ve davalardan doğacak her türlü mali yükümlülük ... tarafından ödenir." 7.7 maddesinde “Sözleşmenin imza tarihinden sonra dağıtım tesisleri ile dağıtım tesislerinin işletilmesinden kaynaklanan her türlü hukuki ve cezai sorumluluk şirkete aittir.", 18.6. maddesinde ise "Şirket… bu sözleşmeye dayanarak Türkiye Cumhuriyeti Devleti de dahil olmak üzere başkaca bir kamu kurum veya kuruluşundan talepte bulunulamayacağını, (...) ...’tan masraf, zarar veya herhangi bir isim altında hiçbir talepte bulunmayacağını gayrikabili rücu ve kayıtsız şartsız olarak beyan, kabul ve taahhüt eder." hükümleri yer almaktadır.

Özelleştirme İdaresi Başkanlığı ile dava dışı şirket arasında davacı şirketteki kamu hisselerinin devrine yönelik olarak akdedilen 28.06.2013 tarihli hisse devir sözleşmesinin alıcının taahhütleri başlıklı 9.4. maddesinde "Alıcı ihale konusu hisseleri devraldığı tarihten önceki döneme ilişkin olarak işletme hakkı devir sözleşmesindeki hükümler … saklı kalmak kaydıyla, şirketlerde yapılmış olan her türlü işlemden kaynaklanan borç ve yükümlülüklerden, kayıtlara intikal etmemiş olsa dahi şirketlerin sorumlu olduğunu, bu hususlarda alınmış karar ve yapılmış sözleşmeler ile ilgili olarak kendisinin veya şirketlerin idareyi ve ...'ı ilzam edecek hiçbir başvuru ve rücu hakkının bulunmadığını kabul ve taahhüt eder." denilmektedir.

Mahkememizce alınan 20.05.2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle: Davacının davalı adına ödediği 246.513,00 TL tutarındaki ödemeyi işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsilini talep edebileceği yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde taraflar arasında 24.07.2006 tarihli işletme hakkı devir sözleşmesinin akdedildiğini, davaya konu talebin dağıtım faaliyetlerinin ... tarafından yürütüldüğü sırada, ...’ın yürütmüş olduğu elektrik dağıtım faaliyetlerinden kaynaklı olarak yapılan dava ve takip giderlerine ilişkin olduğu, görülmüştür.

Dava konusu alacak taraflar arasındaki 24/07/2006 tarihli İHDS'ne dayandığından ve BK 146 maddesi gereğince on yıllık zaman aşımına tabii olduğundan ödeme tarihi ile dava tarihi dikkate alındığında zaman aşımı süresi dolmadığından davalının zamanaşımı itirazı yerinde görülmemiştir.

İşletme hakkı devir sözleşmesinin 7.4. maddesinde yer alan "Dağıtım Faaliyeti’nin ... tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyetin yürütülmesi amacıyla gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin bütün sorumluluğu ...’a aittir. ... tarafından yürütülmüş bulunan bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabı ...’tır. Bu talepleri konu alan icra takibi ve davalar ... tarafından yürütülür ve sonuçlandırılır.

Bu takip ve davalardan doğacak her türlü mali yükümlülük ... tarafından karşılanır." hükmü uyarınca dava konusu rücu talebine konu olayın 24.07.2006 tarihli işletme hakkı devir sözleşmesinin yürürlüğe girmesinden önceki dönemde ...’ın yürütmüş olduğu elektrik dağıtım faaliyetlerinden kaynaklı olarak yapılan dava ve takip giderlerine ilişkin olduğu,

... tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabının ... olacağı, bu talepleri konu alan icra takibi ve davaların ... tarafından yürütüleceği ve sonuçlandırılacağı, bu takip ve davalardan doğacak her türlü mali yükümlülüğün ... tarafından karşılanacağına ilişkin hükmü uyarınca davacı tarafından ödenen bedellerin denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu ile de tespit edilen miktar üzerinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiş,

bu ödemelere ilişkin olan rücuen tazminat talebinin başkasına ait bir borcu yerine getiren kişinin mal varlığında meydana gelen kaybı gidermeye yönelik tazminat niteliğinde olduğu, davacının mal varlığındaki eksilme ödeme tarihinde gerçekleştiği görümekle ödeme günlerinden itibaren, her iki tarafta tacir olduğundan avans faizine hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesisi yoluna gidilmiştir.