Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/204 K.2024/230

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/204 Esas - 2024/230

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2023/204 Esas

KARAR NO : 2024/230

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 23/03/2023

KARAR TARİHİ : 16/04/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 15/05/2024

Mahkememize açılan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, davacı ...Genel Müdürlüğünün 233 sayılı KHK hükümlerine tabi olarak kurulmuş Kamu İktisadi Kuruluşu olduğunu, hizmet binası ile işletmekte olduğu hava llman/meydanlarında temizlik hizmetlerini piyasaya yaptırdığını, davalı Tirmalar bünyesinde Samsun Çarşamba Tlavalimanında 01.04.2006-26.04.2022 tarihleri arasında temizlik işçisi olarak çalışan dava dişi ...'nun 2022 yılında emekliye ayrılması nedeni ile işten ayrılması üzerine davacı kuruluş tarafından kendilerine kıdem tazminatı ödemesi yapıldığını, dava dışı işçilerin kıdem tazminatına esas 30 günlük brüt ücretinin 5.740,12-TL olduğunu,

TİS hükümleri uyarınca dava dışı işçilere yıllık 35 gün üzerinden kıdem tazminatı hesaplandığını, kıdem tazminatına eklenmesi gereken miktarlar da dikkate alınarak dava dişi işçiler yönünden 35 günlük ücretin 6.950.54-TL olarak hesaplandığını, nihayetinde dava dışı ... ... ... ... 'a 98.769,37-TL ödendiğini, dava dışı işçilerin iş akitlerinin kıdem tazminatına hak kazanacak şekilde sona erdiğini, dava açılmadan önce arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu, arabuluculuk toplantılarına davalı firmalardan sadece ...

Sağlık, ... ve ... firmasının katıldığını, diğer firmaların katılmadığını, davalılar ile imzalanan muhtelif tarihli sözleşme ve eklerinde yer alan teknik şartnamelerde “Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin. İş Kanunu, SSK Mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da yüklenicidir.

Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk DHMİ'ne yüklenemez.” şeklinde düzenlemenin bulunduğunu, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2004 11-254 Esas, 2004/295 Karar sayılı ilamında, tarafların sorumluluğu yönünde sözleşme hükümleri dikkate alınarak karar verilmesi gerektiğinin belirtilerek, fazlaya ilişkin talep ve haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 140.000,00-TL nin ödeme tarihi olan 07.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Mahkememiz dosyasından tefrik edilerek yine mahkememizin 2024/266 Esas sırasına kaydı yapılan davalı ... Malzeme San. Tic. Ltd.

Şti. yetkilisi tarafından verilen 19.04.2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taleplerin zamanaşımına uğradığını, davanın görevli ve yetkili mahkemede açılmadığını, dava dişi işçilerin 01.01.2015-31.03.2015 01.04.2015-30.06.2015 tarihleri arasında çalıştığını, bu tarihten sonra iş yeri devri hükümlerine göre iş yerinin başka firmaya bütün hak ve borçlarıyla geçtiğini, 1 yıllık süreyi doldurmayan işçilerin kıdem ve ihbar tazminatı hakkı bulunmadığını, taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmesinde. kıdem tazminatına ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmediğini,

sözleşmenin “Sözleşme bedeline dahil olan giderler ve idari şartnamenin “teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı bölümlerinde tahdidi olarak sayılan genel giderler arasında kidem tazminatına yer verilmediğini, 6552 sayılı Kanunla 4857 sayılı Kanun':un 112.

Maddesine eklenen fıkra hükmüne göre kıdem tazminatından ilgili kamu kurum ve kuruluşunun sorumlu olması gerektiğini, kıdem tazminatı için rücu hakkının bulunmadığını, dava dışı işçilerin kıdem tazminatına hak kazanıp kazanmadığının dava dilekçesi üzerinden tespitinin mümkün olmadığını, bu nedenle dava dışı işçilerin kıdem tazminatına hak kazanıp kazanmadığının tespit edilmesi gerektiğini, dava tarihinden önce temerrüt gerçekleşmediğinden faizin dava tarihinden itibaren hesaplanması gerektiğini, yasal faiz yerine avans Talzi talep edilmesinin yasaya aykırı olduğu belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.

Diğer davalılara usulüne uygun tebligat yapılmış ise de davaya cevap vermedikleri anlaşılmıştır.

DELİLLER

Dava dışı işçilerin SGK hizmet dökümü ve iş yeri unvan listeleri UYAP sisteminden çıkartılarak incelenmiş ve dosyaya eklenmiştir.

Davalı ... Temizleme.. Şirketinin ... 2 Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/96 esas sayılı dosyasında 21/09/2023 tarihi itibari ile iflasına karar verildiği anlaşılmakla bu davalı hakkındaki dosya tefrik edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında nitelikli hesap uzmanı bilirkişisinden alınan 25/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davacı genci müdürlük taralından dava dışı İşçilere yapılan kidem tazminatı ödemesinden davalı şirketlerin sorumluluğunun aşağıdaki tabloda gösterildiği gibi olabileceğini,

¸ Dava dilekçesinde ... Ufuklar Dan. Tem. Gıda Halkla İlişkiler İnş. ve Taah. Faz. San. Dış Tic. Ltd. Şti. ile arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlandığının belirtildiğini, dava dışı işçinin çalıştığı şirketler arasında yer alan ... Kurumsal Bilgi İşlem Hiz. San. Ltd. Şti.'nin davada taraf olarak gösterilmediği yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmiştir.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE

Dava, davacı DHMİ ile davalı şirketler arasında yapılan hizmet alım sözleşmelerine istinaden davalı şirketler nezdinde çalışan dava dışı işçiler ... ... ... ... için yapılan ödemenin rücuen tahsili için açılan alacak davasıdır.

Uyuşmazlık davacının davalılara rücu hakkının olup olmadığı, yapılan ödemenin yerinde olup olmadığı, ve davalılara rücu edeceği miktarın ne kadar olduğu noktasında toplanmaktadır.

Davacı dava dışı işçilere ödenen kıdem tazminatı ve ferilerinin rücusunu talep etmektedir.

Davacının davalılara rücu hakkının olup olmadığı değerlendirilmesinde taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi hükümlerinin değerlendirilmesi gerekmektedir.Taraflar arasında akdedilen sözleşmelerin ve eki teknik şartnamelerin incelenmesinde yüklenicilerin istihdam ettiği işçilerin iş kanunu SGK mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar tüm hak ve alacaklar bakımından muhatabının da sorumlusunun da yüklenici olduğunun düzenlendiği, yine taraflar arasında düzenlenen sözleşmeler ve eki şartnamelerde davacının işveren olarak işçilik alacaklarından sorumlu olduğuna dair açık bir hüküm olmadığı anlaşılmıştır.

Yargıtay 23. Hukuk dairesinin (2019/2339 esas 2021/225 karar) içtihadında; taraflar arasında yapılan hizmet alım sözleşmelerinde işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede açık bir hüküm bulunmaması halinde işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğuna dair kararları bulunmaktadır.

Dosya kapsamında bulunan hizmet alım sözleşmeleri, ödeme belgeleri, bilirkişi raporu , yargı içtihatları değerlendirildiğinde;Davacının hizmet alım sözleşmeleri gereği ödediği işçilik tazminat alacaklarının tamamını davalıdan rücu edebileceği, davacının dava dışı işçiler için ödediği kıdem tazminatı ve ferilerinden davalı şirketlerin kendi ihale dönemleri ile orantılı olarak sorumlu olacakları, dosya kapsamında alınan25/11/2023 tarihli bilirkişi raporuna göre dava dışı işçilerin davalı şirketlerde çalıştığı sürelerin tespit edildiği, her bir şirketin ayrı ayrı sorumlu olduğu dönem belirlenmiştir. 25/11/2023 tarihli bilirkişi raporu denetime elverişli bulunmakla hükme esas alınmış olup aşağıdaki şekilde ödeme tarihinden itibaren avans faizine hükmedilmiştir.

Davalı ... Temizleme... Şirketi hakkında ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesince iflas kararı verildiğinden bu şirket hakkında mahkememizin 16/04/2024 tarihli ara kararı ile tefrik kararı verilmiştir.