Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/191 K.2025/47

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/191 Esas - 2025/47

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/191

KARAR NO : 2025/47

DAVA

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 09/02/2018

KARAR TARİHİ : 03/02/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 14/02/2025

Mahkememizden verilen 14/02/2022 tarih ve 2020/192 esas 2022/84 karar sayılı kararı BAM 27. Hukuk Dairesi'nin 14/02/2024 tarih, 2023/1136 esas 2024/101 karar sayılı ilamıyla bozulan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı Vekili, Dava Dilekçesinde Özetle.

Davacı şirkete ait ... plakalı, MAN marka, 2006 model, 535 114 216 91 146 motor numaralı damperli kamyonun motor arızasından dolayı 10.11.2017 tarihinde davalı şirkete bırakılarak davalı şirketin kurucu ortağı ...'ya 17.000,00 TL EFT'nin yapıldığını, kamyonun tamir edildiğinin davacıya bildirilmesi üzerine Kamyonun davacı tarafından teslim alındığı ancak randımanlı olarak çalıştırılamaması üzerine kamyonun tekrar davalının ...'daki tamir servisine doğru seyri esnasında Samsun'da motor bloğunun patladığını, bunun üzerine masrafları davacı tarafından karşılanarak kamyonun bir tıra yüklenerek davalının tamir servisine götürüldüğünü,

davalı tarafından tamir bedeli için 15.000,00 TL'nin istenildiği ve bu bedelin davalı ...'nın hesabına yatırıldığını, davalılar tarafından davacının aranarak kamyonun kullanıma hazır olduğunun bildirildiği ve ekstra 1.350,00 TL ödeme yapılmasının istenildiğini ve ödendiğini, aynı gün aracın teslim alınarak ilçeye götürüldüğünü ancak aracın tamir öncesi sorunları tekrar tekrar göstermeye başladığını ve ilçeye varıldığında kamyonun çalışmadığını, motor üzerinde yapılan incelemede ise davalılar tarafından,

davacı tarafa bildirilmeden araç motorunun değiştirilerek araca daha büyük bir motorun takılarak eski motor numarası etiketinin de yeni takılar motor üzerine takıldığının anlaşıldığını, kamyonun trafiğe çıkmama durumuna getirildiğini, dava konusu aracın 10.11.2017 tarihinden iş bu davanın açıldığı tarihe kadar çalıştırılmadığını, bu nedenlerle şimdilik kaydıyla 1.000,00 TL kar mahrumiyetinin ticari faizi ile davalılardan müştereken tahisiline, davalıya ödenen 33.350,00 TL'nin ayrı ayrı ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari faizi ite birlikte davalılardan müştereken tahsiline,

davacının bilgisi dışında davalılar tarafından motor değişimi yapılmış olunmasından dolayı şimdilik kaydıyla 1.000,00 TL ikame motor bedelinin dava tarihinden itibaren ticari faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davacı Vekili 21/01/2022 Tarihinde Bedel Artırım Dilekçesi Sunmuş, Dilekçesinde Özetle, kar mahrumiyeti belirsiz alacağı olan 1.000,00 TL'yi 4.333,00 TL artırarak toplam belirli alacak olarak 5.333,00 TL'ye çıkardıklarını, bu nedenlerle bedel artırım dilekçesi ile dava değerini 4.333,00 TL artırarak toplam 39.683,00 TL olarak belirli alacak haline getirdiklerini bildirerek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalılar Vekilinin Cevap Dilekçesinde Özetle.

Dava konusu olayın davalı şirketle hiç alakasının olmadığını, davalı ...'nın davacının iddia ettiği işlemleri kendi namı ve adına yapıyor olduğunu, nitekim davacının belirttiği üzere ödemelerin de davalı ...'ya yapıldığını, davalı şirketin tek ortağının ... olmayıp ... adında bir ortağının daha olduğunu, ... ve ...'ın davalı şirketten sorumlu kişiler olduklarını, aracın davalının servisine getirilmemiş olunmakla aracın km'sinin ve bilgisayar arıza kayıtlarının davalı tarafça alınamadığını, davalı şirket tarafından motor dağılıp kontrol edildiğinde;

krank, eksantrik mili ve piston kollarının kullanılmaz hale geldiklerinin tespit edildiklerini ve bunların ...'a söylenilmiş olundukları ve alınan talimat doğrultusunda da motorun Krank, Eksantrik Mili ve Piston Kolu'nun çıkma-orijinal olarak,

diğer parçalarının da motora monte edildiğini, akabinde ise tamir bedeli için anlaşmaya varılan 17.000,00 TL'nin ...'ya gönderildiği ancak gönderilen bedelin 2.700,00 TL'sinin davacı şirketin ortağı olduğunu belirten ve ...'a geri verildiğini, bu konuda tanıklarının da olduğunu, motor tamiri bitip teslim edileceği sırada, ...'ın motora takılan parçaları başkaca yerlerden aldığını ve parça aldığı yerlere ödeme yapacağından bahisle davalıya gönderilen bir miktar paranın yine ...'a verildiğini, aracın elektrik aksamında sorun olduğunu, aracın soğutma sistemi ile alakalı visko fanın çalışmadığını,

davlumbazlarının olmadığını tespit etmiş olduğu gibi bu eksiklerin giderilmemesi halinde aracın hararet yapacağını davacı yana bildirilmiş olduğunu, davacının eksiklikleri gidermeden aracı kullandığı ve akabinde de davalıyı arayarak motor bloğunun patladığını söylediğini, motor bloğu patlayan aracın ise davalının atölyesine getirildiğini, davalı ...'nın aracının bilgisayara bağlayarak aracın motor bloğunun neden patladığını anlamak için çalışmalar yaptığı;

aracın birçok kez uyarı ikazı işareti verdiğini, bu uyarıların aracın EDC beynine kaydedildiğini, aracın bir çok kez susuz çalıştırıldığını, hararet seviyesinin çok yüksek olduğunu, bunun neticesinde motor yağının sıcaklığının aşırı bir şekilde yükseldiğini ve bunun sonucu olarak kayganlaştırıcı özelliğini kaybettiğini, ayrıca araç seyir halindeyken birden devir sayıları dikkate alınmadan yüksek vitesten düşük vitese geçildiğinin tespit edildiğini, aracın halen kullanılamıyor olmasından davalı tarafın değil araç sürücüsünün kusurlu olduğunu, bu nedenlerle davanın reddini istemiştir.

DELİLLER

Bozma Kararı Öncesi ... Ticaret Ve Sanayi Odası Başkanlığı'ndan davacının ortakları ve yetkili kişilerini gösterir belgeler getirtilmiş, incelenmiştir.

Bozma Kararı Öncesi Tüm Dosya Kapsamı Ve Ön İnceleme Duruşmasında Belirlenen Uyuşmazlık Konuları Hakkında Makine Mühendisi Ve Aktüerya Uzmanı Bilirkişiden Oluşturulan Bilirkişi Heyetinden Alınan Son Bilirkişi Raporunda Özetle, Davalı ...'nın kurucu ortağı olduğu davalı “... Motorlu Araçlar Otomotiv Nakliye İnş. Elektrik Elekt. Kırtasiye San. ve Tic. Ltd.

Şti.” tarafından davacıya ait ... plakalı Damperli Kamyon motor tamirinin ayıplı olarak yapılmış olunduğu ve dolayısıyla davacı ...İnşaat Tarım Ürünleri İç ve Dış Pazarlama Tic. Ltd.

Şti. tarafından dava konusu Kamyonun istenilen şekilde kullanılamadığı, dava konusu ... plakalı araç hasar giderimi için davacı tarafça davalı tarafa ödenen toplam Motor Tamiri bedelinin 33.350,00 TL olduğu ve 2.nci tamir işleminde araca takılan Çıkma Motorun davalı tarafça satın alınarak araca takıldığı ve bu motorun da araç üzerinde davacı tarafta kaldığı,

motorun ve araca takılan muhtelif malzemelerin 1.000,00 TL hurda/sovtaj değerlerinin olacağı değerlendirilmekle, davacı tarafın davalı taraflardan talep edebileceği bakiye tutarın (33.350,00 TL - 1.000,00 TL) = 32.350,00 TL olacağı, davacıya ait ... plakalı araç üzerinde bulunan orijinal motorun zaten arızalı olduğu ve işlev görmediğinden dolayı davalı tarafından tamir edildiği ancak ayıplı olarak tamir edildiği,

ayıpsız olarak tamir edilebilir olduğunun da dosya muhtevasına göre somut olarak söylenemeyeceği değerlendirilmekle, davacı tarafın davalılardan ikame motor bedeli talep edemeyeceği, davacıya ait ... plakalı damperli Kamyonun makul onarım süresinin toplamda 20 gün olacağı, eşdeğer aracın günlük kira bedelinin ise 266,66 TL ve dolayısıyla bu süre zarfında davacının ikame araç yoksunluk kazanç kaybının (20 gün x 266,66 TL/gün)= 5.333,00 TL olacağı, davacı beyanında aracın 30 günlük net kazancı 8.000,00 TL olarak belirtilmiş olup,

bu değerin de makul olduğu ve bu durumda da eşdeğer araç 20 günlük tamir süresi yoksunluk kar kaybının aynı şekilde ((20 gün x8.000,00 TL) : 30 gün) = 5.333,00 TL olacağı yönünde görüş ve kanaatleri bildirilmiştir.

Mahkememizden verilen 14/02/2022 tarih ve 2020/192 esas 2022/84 karar sayılı kararı BAM 27. Hukuk Dairesi'nin 14/02/2024 tarih, 2023/1136 esas 2024/101 karar sayılı ilamıyla bozulmasına karar verilmiş, mahkememizin yukarıda esasına kaydı yapılmıştır.

Bozma Kararı Sonrası Tüm Dosya Kapsamı Ve Ön İnceleme Duruşmasında Belirlenen Uyuşmazlık Konuları Hakkında Makine Mühendisi Ve Aktüerya Uzmanı Bilirkişiden Oluşturulan Bilirkişi Heyetinden Alınan Bilirkişi Ek Raporunda Özetle. Davalı ...'nın kurucu ortağı olduğu davalı “... Motorlu Araçlar Otomotiv Nakliye İnş. Elektrik Elekt. Kırtasiye San. ve Tic. Ltd.

Şti.” tarafından davacıya ait ... plakalı Damperli Kamyon motor tamirinin ayıplı olarak yapılmış olunduğu ve dolayısıyla davacı ...İnşaat Tarım Ürünleri İç ve Dış Pazarlama Tic. Ltd.

Şti. tarafından dava konusu Kamyonun istenilen şekilde kullanılamadığı, dava konusu ... plakalı araç hasar giderimi için davacı tarafça davalı tarafa ödenen toplam Motor Tamiri bedelinin 32.000,00 TL olduğu ve 2.nci tamir işleminde araca takılan Çıkma Motorun davalı tarafça satın alınarak araca takıldığı ve bu motorun da araç üzerinde davacı tarafta kaldığı,

motorun ve araca takılan muhtelif malzemelerin 1.000,00 TL hurda/sovtaj değerlerinin olacağı değerlendirilmekle, davacı tarafın davalı taraflardan talep edebileceği bakiye tutarın (32.000,00 TL - 1.000,00 TL) = 31.000,00 TL olacağı, davacıya ait ... plakalı araç üzerinde bulunan orijinal motorun zaten arızalı olduğu ve işlev görmediğinden dolayı davalı tarafından tamir edildiği ancak ayıplı olarak tamir edildiği,

ayıpsız olarak tamir edilebilir olduğunun da dosya muhtevasına göre somut olarak söylenemeyeceği değerlendirilmekle, davacı tarafın davalılardan ikame motor bedeli talep edemeyeceği, davacıya ait ... plakalı damperli Kamyonun makul onarım süresinin toplamda 20 gün olacağı, eşdeğer aracın günlük kira bedelinin ise 266,66 TL ve dolayısıyla bu süre zarfında davacının ikame araç yoksunluk kazanç kaybının (20 gün x 266,66 TL/gün) = 5.333,00 TL olacağı, davacı beyanında aracın 30 günlük net kazancı 8.000,00 TL olarak belirtilmiş olup,

bu değerin de makul olduğu ve bu durumda da eşdeğer araç 20 günlük tamir süresi yoksunluk kar kaybının aynı şekilde ((20 gün x8.000,00 TL) : 30 gün) = 5.333,00 TL olacağı, davalı vekilinin “...Fat iye hukuk mahkemesince alınan bilirkişi raporu cevap dilekçemizden önce yapıldığı için bilirkişi incelemesinde müvekkilin davaya cevap dilekçesinde belirttiğimiz hususlar inceleyememiştir.

Bu nedenle dosya kapsamı ve itibariyle tüm deliller toplandıktan sonra tekrardan bilirkişi incelemesi yaptırılması daha sağlıklı olacakken salt ... asliye hukuk mahkemesinden alınan bilirkişi baz alınarak müvekkilin aracı ayıplı olarak tamir ettiğinin kabulü iş bu dosyada alınan raporun hakkaniyete aykırı olduğunu ortaya koymakta olduğu, ...

Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından yaptırılan tespit sonucu bilirkişi raporunda belirtilen hususların hatalı olduğu, kusur durumunun belirlenmesi gerektiği vb...” şeklindeki beyanları mevcut durumda kök rapor görüşünü değiştirmediği, keza ilk arıza gideriminden sonra araç üzerinde tarafımızca yapılan bir ses dinleme ve arıza tespiti gibi bir husus bulunmadığı, yine araç tamir süresi kar mahrumiyetinin ticari defterler üzerinden belirlenmesi de uzmanlık alanlarına girmemekle, bu hususta da kök rapor görüşte de değişiklik yapılması gerekmediği yönünde görüş ve kanaatleri bildirilmiştir.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE

Dava; Araç Tamir(Eser) Sözleşmesine Dayalı Ayıplı İş Ve Kar Kaybı Tazminatının Tahsili İstemine İlişkindir.

Davacı ayıplı ifa sebebiyle dava konusu kamyonun 10.11.2017 tarihinden dava tarihine kadar çalıştırlamaması nedeniyle hak mahrumiyeti bedeli, davalının ayıplı ifası nedeniyle davalıya ödenen miktarın iadesi ve davacının bilgisi dışında davalılar tarafından motor değişimi yapılmış olunmasından dolayı ikame motor bedelinin davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Mahkememizce 2020/192 Esas üzerinden yapılan yargılamada "Davanın Kısmen Kabulü İle, 32.350,00 TL motor tamir bedeli, 5.333,00 TL kar mahrumiyeti bedeli olmak üzere toplam 37.683,00 TL'nin dava tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiş olup iş bu karara karşı istinaf kanun yoluna gidilmesi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesinin 14/02/2024 tarih ve 2023/1136 Esas 2024/101 Karar sayılı kararı ile mahkememiz kararı kaldırılmış olup iş bu esasa kaydı yapılarak kaldırma ilamı doğrultusunda yargılaması yapılmıştır.

Hizmet sözleşmelerinde yüklenici belli bir hizmet verme, hizmet alanda bunun karşılığında bir bedel ödemekle yükümlüdür. Kural olarak asıl olan sözleşmenin kararlaştırıldığı şekilde eksiksiz ifasıdır. Aksi halde, sözleşmeden beklenen yararlar dengesi bir taraf aleyhine bozulur.

Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde.

Davacıya ait ... plakalı MAN marka, 2006 model Damperli Kamyon’un arızalanmış olan orijinal motorunun davalının tamir servisine 10.11.2017 tarihinde getirilip 17.000,00 TL karşılığında onarılıp 10 gün sonra da 20.11.2017 tarihinde davalıya teslim edildikten kısa bir süre sonra tamir edilen orijinal motor arızasının tekrar oluşması üzerine, Kamyonun tekrar motor arızası giderimi için davalının tamir servisine Çekici ile getirildiği ve bu sefer de orijinal arızalı motor yerine Çıkma Motor takılarak 15.000,00 TL ve de 1.350,00 TL ödenmek suretiyle tamir edilen Kamyon motor arızasının halen mevcut olduğu,

... plakalı Kamyona Çıkma Motor takma işleminin davacı şirket elemanı ...bilgisi dahilinde olduğu,... .... .... Hakimliği’ne sunulmuş olan 08.03.2018 tarihli Bilirkişi Tespit Raporunda: “Araç üzerinde yapılan tespitte.

“Motorun düzensiz bir ritimle çalıştığı ve yatak vurma arızası sesinin geldiği, yokuş aşağı iniş sırasında motor devrinin 1800 devri geçtiğinde arıza ikaz işaretinin yanarak motorun stop ettiği, aracın motor kısmının altında ön tarafında bulunan intercooler kısmının altından yağ aktığı”nın görüldüğü.

Araç motor numarası etiketinin motor bloğu üzerindeki montaj durumunun orijinal olmayan ve sonradan perçin ve yapıştırma işlemi görmüş halde göründüğü, yani motor bloğunun değiştirilmiş olunduğu ve aracın motorunda yukarıda belirtilen arızaların bulunduğu, aracın motorunun randımanlı çalışmadığı...” şeklinde belirtilen tespit de davacı beyanını doğrular mahiyette olduğu, mahkememizce alınan bilirkişi kök ve ek raporlarından ve kaldırma ilamı doğrultusunda alınan rapordan da Davalı ...'nın kurucu ortağı olduğu davalı “...

Motorlu Araçlar Otomotiv Nakliye İnş. Elektrik Elekt. Kırtasiye San. ve Tic. Ltd. Şti.” tarafından davacıya ait ... plakalı Damperli Kamyon motor tamirinin ayıplı olarak yapılmış olunduğu ve dolayısıyla davacı ...İnşaat Tarım Ürünleri İç ve Dış Pazarlama Tic. Ltd.

Şti. tarafından dava konusu Kamyonun istenilen şekilde kullanılamadığı hususunun tespit edildiği, aracın davalı şirkette tamir olduğuna ilişkin kayıtlar ve davalı ...'ya tamire ilişkin bedellerin gönderildiğine ilişkin banka kayıtları birlikte değerlendirildiğinde davalıların bu kapsamda sorumlu olduğu görülmüş husumet itirazları kabul görmemiştir.

Dava konusu ... plakalı araç hasar giderimi için davacı tarafça davalı tarafa ödenen toplam Motor Tamiri bedelinin 32.000,00 TL olduğu(1.350,00 TL lik motor arıza dışı tamir bedeli dahil edilmemiştir) ve 2.nci tamir işleminde araca takılan Çıkma Motorun davalı tarafça satın alınarak araca takıldığı ve bu motorun da araç üzerinde davacı tarafta kaldığı,

motorun ve araca takılan muhtelif malzemelerin 1.000,00 TL hurda/sovtaj değerlerinin olacağı değerlendirilmekle, davacı tarafın davalı taraflardan talep edebileceği bakiye tutarın (32.000,00 TL - 1.000,00 TL) = 31.000,00 TL olacağı, davacıya ait ... plakalı araç üzerinde bulunan orijinal motorun zaten arızalı olduğu ve işlev görmediğinden dolayı davalı tarafından tamir edildiği ancak ayıplı olarak tamir edildiği,

ayıpsız olarak tamir edilebilir olduğunun da dosya muhtevasına göre somut olarak söylenemeyeceği değerlendirilmekle, davacı tarafın davalılardan ikame motor bedeli talep edemeyeceği, davacıya ait ... plakalı damperli Kamyonun makul onarım süresinin toplamda 20 gün olacağı, eşdeğer aracın günlük kira bedelinin ise 266,66 TL ve dolayısıyla bu süre zarfında davacının ikame araç yoksunluk kazanç kaybının (20 gün x 266,66 TL/gün) = 5.333,00 TL olacağı, davacı beyanında aracın 30 günlük net kazancı 8.000,00 TL olarak belirtilmiş olup,

bu değerin de makul olduğu ve bu durumda da eşdeğer araç 20 günlük tamir süresi yoksunluk kar kaybının aynı şekilde ((20 gün x8.000,00 TL) : 30 gün) = 5.333,00 TL olacağı denetime açık, hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu ile de tespit edilmiş olup, davacıya ait ... plakalı araç üzerinde bulunan orijinal motorun zaten arızalı olduğu ve işlev görmediğinden davacı tarafın davalılardan ikame motor bedeli talep edemeyeceği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm tesisi yoluna gidilmiştir.