Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/289 K.2024/522

...7.Asliye Hukuk Mahkemesi 2021/26 Esas 2021/762 Karar sayılı 16/09/2021 tarihli kararı ile verilen hüküm ...BAM 20.Hukuk Dairesinin 03/03/2022 tarih 2022/90 esas 2022/256 karar sayılı kararı ile kaldırılmış ve görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu belirtilerek bu nedenle mahkememize tevzi edilmiş, mahkememizin esasına kaydı yapılarak davada arabuluculuk dava şartı gerçekleşmemiş olması nedeniyle mahkememizden verilen usuldern redde ilişkin 29/09/2022 tarih ve 2022/198 esas 2022/658 karar sayılı kararı BAM 20. Hukuk Dairesi'nin 19/04/2024 tarih, 2024/747 esas 2024/726 karar sayılı ilamıyla KALDIRILMASINA karar verilmiş olmakla, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı işçi ...’ın, Mamak Belediyesi bünyesinde çalışmakta iken 22.01.2012 tarihinde 34 GB 5127 plakalı kamyon ile dava dışı Ali AZİZOĞLU’na ait 55 DJ 295 plakalı aracın çarpışması neticesinde sıkışarak yaralandığı, şahsın, iş kazası neticesinde yaralanması nedeniyle ...9.

İş Mahkemesinin 2013/1134 E sayılı dosyasıyla maddi ve manevi tazminat istemli olarak açtığı dava neticesinde hükmedilen maddi tazminatın 22.01.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte Ali ZAZAOĞLU, davacı şirket ve Mamak Başkanlığından müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, kararın icraya konu edilmesi üzerine ...17.

İcra Müdürlüğünün 2017/22918 E sayılı dosyasma Ali ZAZAOĞLU tarafından sunulan 220.000,00.TL tutarlı teminat mektubunun dosya alacaklısı tarafından nakde çevrildiği, Ali ZAZAOĞLU’nun, 54.759,14.TL fazla ödeme yaptığını ileri sürerek ...10.

Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/454 E sayılı dosyasıyla aleyhlerine rücu davası açtığı, davanın asıl muhatabının ... olduğu, davanın, alacağın tahsili daha kolay olduğu için özel hukuk tüzel kişisi olan taraflarına karşı açıldığı, dava konusu tutardan sorumlulukları bulunmadığı halde Mahkemece menkul, gayrimenkul ve üçüncü kişilerde bulunan hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verildiği, ticari hayatlarım devam ettirmek adına ihtiyati haciz kararının kaldırılması için 13.02.2020 tarihinde 65.000,00.TL ödeme yaptıkları, ...18.

İcra Dairesinin 2019/14057 E sayılı dosyasma vekalet pulu ve harcı, 10. ASHM dosyasma 100,00.TL gider avansı ödemek zorunda kaldıkları, davacı ile davalı arasında akdedilen hizmet alım sözleşmesi gereğince bu tutarların davalıdan tahsilinin gerektiği, davalının asıl işveren olduğu, yönetim hakkının tamamen davalının elinde olduğu, işçi alımı, takibi ve denetimlerinin davalı tarafından yapıldığından bahisle şimdilik 65.216,50.TL’nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile aralarında ...nın 01.04.2017 - 30.09.2019 tarihleri arasında 4734 sayılı yasa hükümleri çerçevesinde “evsel katı atık toplama, nakli, yıkama, el ve makine ile süpürülmesi hizmet alımına” ilişkin olarak ihale düzenlendiği, ihaleyi kazanan davacı firma ile aralarında 2016/537016 ihale kayıt numaralı hizmet alımı sözleşmesi imzalandığı, davanın husumetten reddinin gerektiği, sözleşmede, yüklenicinin işlerini gereken özen ve ihtimamı göstererek yapacağı, yükümlülük ve yasaklan ihlal ederek idareye veya 3. Kişilere verdiği zarardan bizzat sorumlu olduğunun kararlaştırıldığı,

iş sağlığı ve güvenliği için gerekli şartlan yerine getirmek, araçlan noksansız bulundurmak, gerekli olanı yapmakla, işçilerin de bu husustaki usul ve şartlara uymak zorunda olduklan, idarenin kendisinden beklenen özeni gereği gibi yerine getirdiği, davacının usul ve yasaya aykın hareket ederek kazaya kendisinin sebebiyet verdiği, belediyeleri işçisi olmayan bir işçinin uğradığı iş kazası nedeniyle tazminat ödenmesinden belediyenin sorumlu tutulamayacağı, işçinin, hizmet alımı kapsamında çalıştırıldığım beyanla davanın öncelikle husumetten, esasa girilmesi halinde esastan reddini talep etmiştir.

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Davacı, davalı ... ile aralarında akdedilen hizmet alım sözleşmesi kapsamında istihdam edilen işçinin geçirdiği iş kazası neticesinde îş Mahkemesince davalılar aleyhine müştereken ve müteselsilen hükmedilen miktarların tahsili için başlatılan icra takip dosyasma dava dışı, İş Mahkemesi dosyasında davalılardan olan Ali ZAZAOĞLU tarafından ödenen miktardan, şahsın kendi sorumluluğu dışında fazladan ödediği 54.759,14.TL tutarın davacı şirket ve davalı Belediyeden tahsili için başlattığı icra takip dosyasma itirazları neticesinde aleyhine açılan itirazın iptali davasında verilen ihtiyati tedbir karan verildiği,

ticari hayatlarına devam edebilmek adına, ihtiyati haczin kaldınlması için karşı tarafa 65.000,00.TL ödeme yapıldığı, aynca ...10. Asliye Hukuk Mahkemesi dosyasına gider avansı, ...18. icra Müdürlüğü dosyasına vekalet harcı ve vekalet pulu bedeli ödediği, asıl işveren olan ve yönetim hakkını tamamen elinde bulunduran davalıdan şimdilik 65.216,50.TL’nin tahsilini talep etmektedir.

...9. İş Mahkemesi'nin 2913/1134 Esas sayılı kararında, davacı ile davalı arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunduğundan bahisle, maddi tazminattan müştereken ve müteselsilen sorumluluklarına hükmedildiği, taraflar arasındaki iç ilişkiye bakılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Davacı ile davalı arasında, 20118171377 ihale kayıt numaralı, 01.01.2012 - 30.09.2014 dönemi için akdedilen “katı atıkların toplanması, nakli, cadde ve sokakların el ve makine ile süpürülmesi ve yıkanması işi”ne ilişkin sözleşmes bulunmaktadır. Davacı ile davalı arasında arasındaki imzalanan sözleşmede.

33.maddede; yüklenicinin önlemler almasına rağmen olabilecek kazalarda çalışan işçi ve personelinden kazaya uğrayanların tedavilerine ilişkin giderlerle kendilerine ödenecek tazminatın yükleniciye ait olduğu, yüklenicinin bu hususta yürürlükte bulunan genel hükümlere uyacağı, 37. maddede; yüklenicinin kazaların, zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacıyla gereken bütün önlemleri alacağı, doğabilecek her türlü hasar ve zararın ödenmesinden yüklenicinin sorumlu olduğu, bu konularda gerek idare gerekse yüklenicinin kendi arzusu ile uyguladığı güvenlik ve koruma önlemlerine ilişkin giderlerin tümünün yükleniciye ait olduğu,

hüküm altına alınmıştır.

Yine sözleşme eki özel teknik şartnamenin “İstihdam edilenlere ait yükümlülükler kısmı”nın;37.maddede; “yüklenicinin kazaların, zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacıyla gereken bütün önlemleri alacağı, doğabilecek her türlü hasar ve zararın ödenmesinden yüklenicinin sorumlu olduğu, bu konularda gerek idare gerekse yüklenicinin kendi arzusu ile uyguladığı güvenlik ve koruma önlemlerine ilişkin giderlerin tümünün yükleniciye ait olduğu, diğer hususlar kısmının 9. Maddesinde;

yüklenicinin sözleşme süresince ihale konusu iş, işyerleri ve çalıştıracağı tüm işçileri 6331 sayılı iş sağlığı ve güvenliği kanunu ve bu kanuna istinaden hazırlanmış yasal mevzuata uygun olarak hazırlamak ve çalıştırmak zorunda olduğu, iş sağlığı ve güvenliği kanunu ve bu kanuna göre bulunması gereken her türlü bilgi ve belgeyi idareye ibraz etmek zorunda olduğu, iş sağlığı ve güvenliği kanununa göre yerine getirilmeyen görevlerden kaynaklanan cezalardan yüklenicinin sorumlu olacağı” düzenlemeleri mevcuttur.

Somut uyuşmazlıkta; ...9. İş Mahkemesi'nin 2913/1134 Esas sayılı kararında, davacı ile davalı arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunduğundan bahisle, maddi tazminattan müştereken ve müteselsilen sorumluluklarına hükmedilmesi, idarenin sorumlu tutulması İş Kanunundan kaynaklanan bir zorunluluk olduğu,

davacı tarafından ödenen kısmın rücuen tahsiline ilişkin davada ise taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine bakılması gerektiği, sözleşmede tarafların sorumluluklarına dair hüküm bulunması halinde bu hükmün uygulanması gerekli olup sözleşmede işçi hak ve alacakları sebebiyle açıkça davacı yüklenicinin sorumlu olacağı belirtilmiş olup, tarafların serbest iradeleri ile düzenlemiş oldukları sözleşme hükümleri tarafları bağlayacağından, davacının ödemiş olduğu miktarı davalıdan rücuen tahsilini talep edemeyeceği anlaşıldığından; davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · ¸E-İmzalıdır Hakim ... · ¸E-İmzalıdır *