Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/70 K.2025/106

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/70 Esas - 2025/106

TÜRK MİLLETİ ADINA

YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/70

KARAR NO : 2025/106

DAVA

İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 29/01/2024

KARAR TARİHİ : 26/02/2025

KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 18/03/2025

DAVA

Davacı vekili, taraflar arasında 20.05.2019 tarihinde fason üretim ve paketleme sözleşmesi imzalandığını, üretim yapılması istenen ürünün davalı tarafından dava dışı ...Hayv.

A.Ş.'de temin edilmesinin ve bu ham madde ile mevzuat hükümleri de dikkate alınmak sureti ile müvekkil şirketin belirleyeceği dizayn ve ambalajlarda ve teknik şartnameye uygun şekilde üretim yapmasının ve müvekkili fabrikasına teslim etmesinin kararlaştırıldığını, davalı borçlu şirket ile dava dışı ...Hayv.

A.Ş arasında 09.07.2019 tarihinde 'süt alım- satım sözleşmesi" akdedildiğini, müvekkilinin de 'alacağın temliki sözleşmesi' imzalayarak ödemeden sorumlu hale gelmiş olduğunu, müvekkil şirket ile davalı borçlu şirket arasında akdedilen sözleşmesi kapsamında, müvekkil şirket tarafından 02.01.2021 tarihinde 1.523.294,98 TL'nin dava dışı ...Hayv.

A.Ş. virman yapılarak ödeme gerçekleştirildiğini, alacak miktarı mahsup edildikten sonra kalan cari hesap bakiyesinin 1.438.961,84 TL olduğunu, müvekkilinin tüm yükümlülükleri eksiksiz yerine getirmiş olmasına rağmen, davalının ...Hayv.

A.Ş'ye olan borcunu ödemediğini, müvekkil şirketi zarara uğrattığını, aynı zamanda sözleşme kapsamında üstlenmiş olduğu edimleri gereği gibi ifa etmediğini, çekilen ihtarın ve başvuruların karşılıksız kaldığını, müvekkilinin cari hesap alacağının tahsili için icra takibi başlattığını, anılan takibin itirazla durduğunu ileri sürerek, itirazın iptaline, takibin devamına ve asıl alacağın %20'sinden aşağıda olmamak kaydı ile icra inkâr tazminatına hükmedilmesi talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, iddiaları kabul etmediklerini, sözleşmenin nasıl ihlali edildiğini davacının dilekçesinde ve eklerinde gösterememiş olduğunu, sözleşmenin 4. maddesinde bahsedilen termin planlamasının davacı yan tarafından yapılmadığını, müvekkilinin davacının özensizliği ve sözleşmeye aykırılığı sebebi ile elinde kalan çiğ sütleri muhafaza edemediğini, zarara uğramış olduğunu, müvekkilinin aracı sıfatının bulunduğunu, davacının, dava dışı ...şirketini çiğ sütü teşvik, desteklemekle ve kar etmesi için kefil olduğunu, müvekkilinin elinde sütler ve kutular kaldığını bu nedenlerle zarara uğradığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

KANITLAR

Arabuluculuk anlaşamama son tutanağı sunulmuştur.

... 4. İcra Dairesi'nin 2022/15476 takip sayılı dosyası getirtilmiş, takip alacaklısının davacı, takip borçlusunun davalı, takibin ilamsız icra takibi niteliği taşıdığı, 1.456.461,84 TL asıl alacak ve 453.018,41 TL işlemiş faiz alacağı üzerinden takibin başlatıldığı, dayanağının cari hesap olarak bildirildiği, takibin itirazla durduğu ve işbu itirazın iptali davasının süresinde açıldığı anlaşılmıştır.

Taraflar arasında düzenlenen ve 20/05/2019 tarihli 'fason üretim ve paketleme' sözleşmesi örneği, ek protokol ile teknik şartname ibraz edilmiştir.

Taraflar ile dava dışı ...firması arasında düzenlenen tarihsiz 'alacağın temliki' sözleşmesi örneği sunulmuştur.

Davacının kefil olarak imzasının yer aldığı, 15/04/2019 tarihli davalı ile dava dışı ...firması arasında 'süt alım-satım sözleşmesi' örneği ibraz edilmiştir.

... 7. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2023/546 Esas sayılı dosyası celp edilmiştir.

Fatura ve ödeme kayıtları dosyaya sunulmuştur.

Davacı tarafından 17/08/2022 tarihinde keşide edilen, sözleşmede yer alan yükümlülüklerin yerine getirilmesi ve borcun ödenmesi ihbarını içerir ihtarname örneği sunulmuştur.

Davacının ünvan değişikliğine ilişkin belgeler ibraz edilmiştir.

Önce talimat yolu ile dava dışı ...firması ticari defter ve kayıtları üzerinde YMMM bilirkişi vasıtasıyla inceleme yaptırılmış, düzenlenen raporda; anılan şirketin ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu, davalıyla ticari ilişkisi olduğu, karşılıklı faturalar düzenlendiği, davacı tarafından, davalı adına ödeme yapıldığı, 31.12.2020 tarihinde 1.523.294,98 TL tutarında virman gerçekleştirildiği, davalı borcunun azaltıldığı hususları görüş olarak bildirilmiştir.

Mahkememizce nitelikli hesap uzmanı ve mali müşavirden oluşan bilirkişi heyetinden önceki raporu da irdeler şekilde rapor alınmış ve düzenlenen bu raporda; tarafların ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun tutuldukları, yapılan sözleşmelerle davalının, dava dışı firmadan süt almasının, davacı adına işlemesi ve paketlemesi sonrasında davacıya teslim etmesi, davacının da bu ürünleri piyasaya satması yönünde ilişki olduğu, davalıya ham madde satışı yapan dava dışı firmanın alacağına yönelik olarak davacının kefaletinin bulunduğu,

yapılan inceleme sonucu ham madde satışı yapan firmanın davalıya sattığı süt bedelinin davalı tarafından ödenmediği, bu durumun davalı kayıtlarında da tespit edildiği, bu halde dava dışı alacaklı firmanın davalıdan 1.523.294,98 TL alacağının olduğunun tespit edildiği, anılan tutarın sözleşme ve kefillik durumu itibariyle davacı tarafından, dava dışı süt satıcısına ödendiği, bu haliyle dava dışı ham madde satıcısının davalıdan alacağının kalmadığı, taraflar arası kayıtların etraflıca incelendiği,

karşılıklı kesilen faturalar, ödemeler, davacının, davalı adına ödediği tutar dikkate alındığında, davacının, davalıdan 1.465.461,84 TL alacağının olduğu hususları görüş olarak hususları görüş olarak açıklanmıştır.

GEREKÇE

Dava, fason üretim ve paketleme sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

Somut uyuşmazlıkta taraflar arasında fason üretim ve paketleme sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşme uyarınca davalının, dava dışı firmadan çiğ süt ham maddesi alarak davacı adına işleyeceği, paketleyeceği ve davacıya teslim edeceği, bu süt ürünlerin niteliklerinin sözleşmede belirlendiği, anılan sözleşmenin 8.1 maddesinde davalının, dava dışı ham madde temin edeceği firmaya karşı fatura keseceği, temlik de yapacağı, bedelin davalı yerine davacı tarafından ödeneceği, ham madde karşılığı üçüncü şahsa karşı yapılacak bu ödemenin, davalının alacağından mahsup edileceğinin kararlaştırıldığı,

ayrıca davalı ile dava dışı ham madde satışı yapacak firma arasında 'süt alım-satım sözleşmesi'nin imzalandığı, davacının bu sözleşmeye kefil olarak imza attığı, yine taraflar ile dava dışı firmanın katılımı ile alacağın temliki sözleşmesinin imzalandığı, 03/08/2021 tarihli tutanakla davalının deposundan davacı adına imal edilen mevcut emtianın yüklenerek taşındığı, davacının, 15/08/2022 tarihli ihtarnamesi ile sözleşmenin gereklerinin yerine getirilmesi için süre verdiği ve hakları için yasal yollara başvurulacağını bildirdiği,

davacının bakiye alacağının tahsili için işbu icra takibin başlattığı, takibin itirazla durduğu ve işbu itirazın iptali davasının da süresinde açıldığı hususları uyuşmazlık konusu değildir.

Çekişme, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine uygun olarak edimlerin yerine getirilip getirilmediği, bu sözleşmeden kaynaklı olarak davacının takip ve dava tarihi itibariyle davalıdan alacağının olup olmadığı, varsa tutarı ile inkar tazminatı koşullarının bulunup bulunmadığı yönlerinde toplanmaktadır.

İddia, savunma, sözleşmeler, faturalar, ödeme belgeleri, davacı tarafından keşide edilen ihtarname, taraflar ile dava dışı firmanın ticari defter ve kayıtları üzerinde yaptırılan inceleme sonucu düzenlenen bilirkişi raporları kapsamından, davalının, sözleşmede belirlenen ham madde temin eden firmadan aldığı çiğ süt emtiasını, taraflar arasındaki sözleşme ve ekleri kapsamında işleyerek davacıya teslim etmesi, davacının karşılığında bedel ödemesi, hatta, ham madde temin eden firmanın davalıdan olan alacağını ödeme borcu altına girerek ödenen bu tutarın, davalı alacağından mahsup etmesinin kararlaştırıldığı,

bu kapsamda temlik ve kefalet sözleşmelerinin de imzalandığı yönleri dosya kapsamıyla sabittir. Sözleşmelerde tarafların hak, yetki ve sorumlulukları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.

Ticari defter ve kayıtlardan, sözleşmenin ifasına başlandığı, tarafların ve dava dışı ham madde temin firmasının faturalar kestiği, ödemeler yapıldığı, dava dışı ham madde temin eden firmanın, davalının ödeme yapmaması nedeniyle davacıya başvurduğu, imalat bedelinin bir kısmının davacı tarafından ödendiği tespit edilmiştir.

Ayrıca, davalının edimlerini aksattığı, davacının süre vererek edimlerini yerine getirmesi için davalıya ihtarname keşide ettiği ve karşılıksız kaldığı da belirlenmiştir. Davacı, bu ihtarda alacağının da ödenmesini bildirmiş ise de, anılan ihtar, miktar ve bu yönüyle süre içermediğinden davalıya temerrüte düşürücü nitelikte sayılmamıştır. Öte yandan, kefalet sözleşmesi de davacının sorumlu olduğu miktarı içermediğinden geçerli kabul edilmemiştir.

Ancak, davacının, gerek fason üretim sözleşmesinin 8.1 maddesi gerekse temlik sözleşmesi uyarınca dava dışı ham madde sağlayıcısının davalıdan olan alacağını ödediği ve de asıl sözleşme uyarınca davalıdan alacaklı bulunduğunun anlaşıldığı, takip tarihi itibariyle bu alacağının 1.465.461,84 TL tutarında olduğu, anılan alacağın likit bulunduğu, başka bir ifadeyle belli ve bilinebilir nitelikte olduğu, inkar tazminatı koşullarının da bulunduğu, ancak davalının takipten önce geçerli şekilde temerrüte düşürülmediği, işlemiş faiz alacağının doğmadığı, tacirler arasında avans oranında temerrüt faizi talep edilmesinde yanlışlık görülmediği,

takip talebiyle bağlı kalınması gerektiği sonucuna varılmış ve aşağıdaki şekilde davanın kısmen kabulü yönünde hüküm kurmak gerekmiştir.