Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/803 K.2025/736

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ TALEBİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin, 15.01.2024 tarihinde davalı şirketten temizlik makinalarını satın aldığını, müvekkilinin şirketin hesabından davalı şirketin hesabına 185.000TL davalı şirkete ödeme yapıldığını, 1 adet ..... satın aldığını ve bu ürün için 96.866,67TL ürün bedeli ve KDV'si 19.373,33TLolmak üzere toplamda 116.240TL ödediğini, 1 adet .....

Makinası satın aldığını ve bu ürün için 45.000TL ürün bedeli ve Kdvsi 9.000TL olmak üzere toplamda 54.000TL ödediğini, 1 adet ..... Makine satın aldığını ve bu ürün için 12.300TL ürün bedeli ve KDV'si 2.460 TLolmak üzere toplamda 14.760TL ödediğini, müvekkilinin şirketçe 15.01.2024 tarihinde, davalı şirketten satın alınan temizlik makinaları, yetkili servis olan Service ... San. Ve Tic.Ltd.Şti. tarafından 19.01.2024 tarihinde, müvekkili şirketin güvenlik hizmeti verdiği ...

Sitesi adresinde kurulumları yapılarak teslim edildiğini, ancak müvekkili şirketin güvenlik hizmeti verdiği ..... Sitesi adresinde kurulumları yapılarak siteye teslim edilen temizlik makinelerinden 1 adet ..... Makinasının ve 1 adet .....

Makinasının garanti süresi boyunca 2 veya daha fazla bozulduğu ve arızalandığının tespit edildiğini, seçimlik hakları saklı tutarak satılanı geri verip ve sözleşmeden dönerek davacı şirketin ödemiş olduğu bedelin (170.240TL'nin) ödeme tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı şirkete ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALININ CEVABI

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: müvekkili şirket tarafından satılan ürünlerin garanti süresi boyunca iki kez veya daha fazla bozulduğunu iddia ettiğini; satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek ödediği bedeli talep ettiğini, dava dilekçesinde yer alan tüm alacak, talep ve iddialar yönünden zamanaşımı defi ve hak düşürücü süre itirazlarının bulunduğunu, alıcıya kanunen yüklenen külfetlerin, satılanı gözden geçirme ve varlığı iddia edilen ayıpları satıcıya bildirme külfetleri olduğunu, somut olayda dava konusu makinelerin kurulum tarihi 19/01/2024 olduğunu, davacının yetkili servise 29/01/2024 tarihinde müracaat ettiğini,

19/09/2024 tarihinde ise ayıp bildiriminde bulunduğunu; davacının basiretli tacir olduğu halde TTK ile öngörülen 8 günlük süreye uymadığını, uyuşmazlık konusu temizlik makinelerinin ayıplı olduğunu kabul etmediklerini, satış konusu malın kullanım öncesinde ve sonrasında ayıp bildirim sürelerinin tamamının geçtiğini, yetkili servis ve distribütör firmanın incelemeleri sonucu uyuşmazlık konusu makinelerin darbe aldığınından kullanılamaz hale geldiğinin belirtildiğini, dava konusu taleplere ilişkin müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, davanın üçüncü kişiye ihbarı gerektiğini, davanın husumet yokluğu olmak üzere usulden;

aksi kanaatte esastan reddini, davanın, uyuşmazlık konusu makinelerin Türkiye genel distribütörü olan ... Şirketine ihbar edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE DEĞERLENDİRME

Dava, ticari nitelikteki satım sözleşmesine konu eşyanın ayıplı olduğu iddiasına dayalı satılan malın satıcıya iadesi ile satış bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış, tarafların sunmuş oldukları deliller toplanmıştır. Davaya konu temizlik makinelerinin ayıplı olup olmadığı ve ayıpların niteliği konusunda uzman makine mühendisi bilirkişiden rapor alınmıştır.

Makine Mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenmiş 25.03.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava dosyası içerisinde yer alan servis formları incelendiğinde ..... makinesinde meydana gelen arızaların filtre su kaçağı, vakum aparat ayarı, vakum sorunları, vakum lastiği, fırça düşme sorunları ile zincir atma ve zincir kopma gibi zincir grubu etrafında yoğunlaştığı görülmüştür.

Makinede görülen filtre su kaçağı, vakum aparat ayarı, vakum sorunları, vakum lastiği, fırça düşme sorunları makine satın alınması esnasında tespit edilebilecek sorunlar olmayıp, makine kullanıldıkça ortaya çıkabilecek arızalar arasında yer almakta ve kullanıcı hatası kaynaklı olmayan arızalar arasında olduğu kanaatine varılmıştır.

Bu bakımdan bu arızalar basit bir kontrol ve muayene ile tespit edilemeyen, eserin kullanılmaya başlanmasından sonra ortaya çıkan ayıp niteliğinde olup gizli ayıp statüsünde olacağı kanaatine varılmıştır. Son teknik servis formunda "Yokuş olan yerlerde ... vakum ayarı bozuluyor ve suyu tam çekmiyor. Ayar düz zemine göre yapılmıştır." ifadeleri teknik servis elemanı makinedeki sorunun çözülemediğini ifade etmiştir.

Kullanıcının bu sorunu makineyi ilk aldığı esnada tespit etmesi mümkün olmayıp kullanım sağladıkça ortaya çıkan sorunlar statüsünde değerlendirilmektedir tespitlerine yer verilmiştir.

Bu kapsamda makinede meydana gelen zincir atması, zincir kopması vb tahrik grubu nedenli arızaların makinenin satın alınması esnasında tespit edilebilecek sorunlar olmayıp, makine kullanıldıkça ortaya çıkabilecek arızalar arasında yer almakta ve kullanıcı hatası kaynaklı olmayan arızalar arasında olduğu kanaatine varıldığı, bu bakımdan bu arızalar basit bir kontrol ve muayene ile tespit edilemeyen, eserin kullanılmaya başlanmasından sonra ortaya çıkan ayıp niteliğinde olup gizli ayıp statüsünde olacağı,

..... Elektrikli zemin temizleme makinesinde görülen arızalar incelendiğinde ise arızaların fırça, fırça göbeği, vakum aparat ayarı, vakum ayarı etrafında yoğunlaştığı, garanti süresi dahilinde bu tarz arızaların 3 kez meydana geldiği, söz konusu arızalarının makine satın alınması esnasında tespit edilebilecek sorunlar olmayıp, makine kullanıldıkça ortaya çıkabilecek arızalar arasında yer almakta ve kullanıcı hatası kaynaklı olmayan arızalar arasında olduğu kanaatine varıldığı, bu bakımdan bu arızalar basit bir kontrol ve muayene ile tespit edilemeyen, eserin kullanılmaya başlanmasından sonra ortaya çıkan ayıp niteliğinde olup gizli ayıp statüsünde olacağı mütala edilmiştir.

Bilirkişi raporu mahkememizce hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilerek benimsenmiştir. Toplanan deliller, satıma konu makinelerin servis formları ve benimsenen bilirkişi raporları bir arada değerlendirildiğinde davaya konu temizlik otomatı ile temizlik makinesinin basit bir kontrol ve muayene ile tespit edilemeyen kullanıma başlanmasından sonra ortaya çıkan gizli ayıplara sahip oldukları teknik servis elemanlarınca makinelerdeki sorunların çözülemediği anlaşılmıştır.

6098 sayılı TBK.nın 219.maddesi uyarınca satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması nedeniyle sorumlu olduğu gibi nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki yada ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur. Satıcı bu ayıpların varlığını bilmese bile bunlardan sorumludur. Aynı kanunun 227.maddesinde ise satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hallerde alıcının seçimlik hakları düzenlenmiştir. Anılan madde uyarınca alıcı satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme hakkına da sahiptir.

Somut olayda mahkememizce satılan malların kullanımı ile ortaya çıkan gizli ayıp niteliğinde ayıplara sahip olduğu anlaşılmıştır. Davacı 6098 sayılı TBK.nın 227.maddesi uyarınca sözleşmeden dönme ile ödenen bedelin iadesini ve satılanın geri verilmesini talep etmiştir. Mahkememizce satışa konu malların ayıplı olması nedeniyle davacının sözleşmeden dönme hakkını kullanabileceği kanaatine ulaşılmakla davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ..... · e-imza Hakim ..... · e-imza